Μικρή πτώση κατέγραψε χθες η Eurobank, χωρίς ωστόσο να επηρεάζεται η θετική διαγραμματική εικόνα της μετοχής, όσο παραμένει υψηλότερα κρίσιμων τεχνικών στηρίξεων. Η μετοχή έκλεισε στα 3,79 ευρώ, -0,47%, με βασικό στόχο για τις επόμενες εβδομάδες τη διατήρηση της παραμονής υψηλότερα των 3,60 – 3,50 ευρώ. Όσο αυτό συμβαίνει, η κεντρική τάση παραμένει πλήρως θετική, με επόμενους στόχους τις αντιστάσεις στα 3,80 ευρώ και, ακόμη υψηλότερα, στη ζώνη των 3,90 – 4,00 ευρώ. Σε περίπτωση διάσπασης και αυτών των επιπέδων, ως επόμενο θεωρητικό στόχο θα θέταμε τα 4,20 ευρώ. 

Η πολιτική αστάθεια στην Κύπρο φαίνεται πως θα αφήσει το στίγμα της στις αγορές, καθώς οι εξελίξεις γύρω από τα τραπεζικά ιδρύματα του νησιού οδηγούν ξανά στην προοπτική επιβολής έκτακτου φόρου στα υψηλά κέρδη τους, σύμφωνα με κύκλους που παρακολουθούν στενά τα δεδομένα. Το ακριβές περιεχόμενο της έννοιας «υπερκέρδος» και ο τρόπος εφαρμογής της φορολογίας παραμένουν ακόμη ασαφή, όμως το πολιτικό σκηνικό ήδη μεταβάλλεται. Παρά το γεγονός ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα παραμείνει στο αξίωμα για τρία ακόμη χρόνια, η Βουλή προγραμματίζεται να διαλυθεί στις 23 Απριλίου 2026 ενόψει των βουλευτικών εκλογών.

Πολιτική ισορροπία και επιπτώσεις στη φορολογία

Αναλυτές των πολιτικών συσχετισμών εκτιμούν ότι η νέα Βουλή πιθανόν θα έχει ενισχυμένο ΑΚΕΛ, ενώ οι δυνάμεις των άκρων μπορεί να αποσπάσουν κρίσιμες ψήφους από τον Δημοκρατικό Συναγερμό. Αυτή η νέα κατανομή δυνάμεων θα μπορούσε να επηρεάσει άμεσα τις αποφάσεις γύρω από τη φορολόγηση των τραπεζών.

Οι τράπεζες επανέρχονται στο επίκεντρο μετά την επαναφορά των συζητήσεων για τη φορολόγηση των υψηλών τους κερδών, τα οποία, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, προκύπτουν κυρίως από αυξημένα επιτοκιακά έσοδα. Υπενθυμίζεται ότι το 2011, επί διακυβέρνησης ΑΚΕΛ, είχε επιβληθεί έκτακτο τέλος επί των καταθέσεων των τραπεζών, με στόχο τη στήριξη του χρηματοπιστωτικού συστήματος.

Από το 2019 έως σήμερα, οι τράπεζες εκτιμάται ότι έχουν καταβάλει περίπου 400 εκατ. ευρώ μέσω αυτού του φόρου, ο οποίος ανέρχεται στο 0,15% επί των καταθέσεων και αποφέρει κατά μέσο όρο 55 εκατ. ευρώ ετησίως. Η προοπτική ενός νέου φόρου, πέρα από αυτόν και τον ήδη υπάρχοντα φόρο επί των κερδών, έχει προκαλέσει έντονη αντίδραση από τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Η πρόταση του ΑΚΕΛ προβλέπει φορολόγηση των πρόσθετων κερδών των ετών 2025 και 2026, με έτος αναφοράς το 2022. Τραπεζικοί κύκλοι θεωρούν πιθανότερο η εφαρμογή της να επηρεάσει τα κέρδη του 2026 ή και του 2027, παρά τα αποτελέσματα του 2025.

Ευρωπαϊκό πλαίσιο και συγκρίσεις

Σε ολόκληρη την Ευρώπη, η συζήτηση για τα υπερκέρδη των τραπεζών αποκτά έδαφος. Κράτη-μέλη με υψηλές πληρωμές μερισμάτων και ήπιο πληθωρισμό εξετάζουν ή ήδη εφαρμόζουν ανάλογα μέτρα. Η Ιταλία, για παράδειγμα, ενσωμάτωσε αντίστοιχες προβλέψεις στον προϋπολογισμό του 2026. Παρά την αντίθεση της ΕΚΤ, τα μέτρα αυτά εντάσσονται στην αρμοδιότητα της δημοσιονομικής πολιτικής των κρατών, χωρίς να μπορούν να παρέμβουν οι τραπεζικοί εποπτικοί φορείς.

Ένα από τα πιο φιλόδοξα projects ενεργειακού μετασχηματισμού που έχουν σχεδιαστεί ποτέ για ελληνικό διυλιστήριο μπαίνει σταδιακά σε τροχιά υλοποίησης. Η HelleniQ Energy επενδύει στη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πράσινου ενεργειακού κόμβου γύρω από το διυλιστήριο Θεσσαλονίκης, με στόχο όχι απλώς τη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος, αλλά την ουσιαστική αλλαγή του ενεργειακού του DNA.

Στην καρδιά του σχεδίου βρίσκεται το «Green Hub North», μια πολυεπίπεδη επένδυση που συνδυάζει μεγάλης κλίμακας Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, αποθήκευση, και σε δεύτερο χρόνο τεχνολογίες υδρογόνου και αμμωνίας. Πρόκειται για μια στρατηγική που αντιμετωπίζει το διυλιστήριο όχι ως παθητικό καταναλωτή ενέργειας, αλλά ως ενεργό κόμβο παραγωγής και διαχείρισης καθαρής ισχύος.

Το φωτοβολταϊκό που αλλάζει τον ενεργειακό χάρτη του διυλιστηρίου

Η πρώτη και πιο ώριμη φάση του έργου αφορά την ανάπτυξη φωτοβολταϊκού πάρκου ισχύος 250 MW στην περιοχή του Κιλκίς, το οποίο θα λειτουργεί συμπληρωματικά με συστήματα αποθήκευσης. Η συγκεκριμένη υποδομή εκτιμάται ότι θα καλύπτει περίπου το 70% των ενεργειακών αναγκών του διυλιστηρίου Θεσσαλονίκης, ενισχύοντας καθοριστικά την ενεργειακή του αυτονομία.

Η αρχική επένδυση για αυτή τη φάση υπολογίζεται κοντά στα 200 εκατ. ευρώ, ενώ σε πλήρη ανάπτυξη το συνολικό project μπορεί να προσεγγίσει τα 500 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, εξετάζεται η αξιοποίηση ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων, συμπεριλαμβανομένου του Ταμείου Ανάκαμψης, ώστε να βελτιωθεί το οικονομικό αποτύπωμα της επένδυσης.

Σύμφωνα με τη διοίκηση της Helleniq Renewables, το έργο σχεδιάζεται με αυστηρά οικονομικά κριτήρια. Η πρώτη φάση χαρακτηρίζεται ως απολύτως βιώσιμη, ενώ τα επόμεναήματα θα εξαρτηθούν από την ωρίμανση της αγοράς και των τεχνολογιών.

Ένα έργο χωρίς προηγούμενο στην Ελλάδα

Η ιδέα του green hub βρίσκεται υπό επεξεργασία εδώ και περίπου δύο χρόνια. Οι πρώτες μελέτες πραγματοποιήθηκαν από τη βελγική Pulse και στη συνέχεια επιβεβαιώθηκαν από δεύτερη ανεξάρτητη ανάλυση. Πλέον, το project έχει περάσει στη φάση της πλήρους ωρίμανσης, με τη λεπτομερή μελέτη να αποτελεί το τελευταίο βήμα πριν την τελική επενδυτική απόφαση.

Όπως σημειώνουν στελέχη της εταιρείας, δεν υπάρχει σήμερα αντίστοιχο έργο στη χώρα, τόσο ως προς το μέγεθος όσο και ως προς τον βαθμό ενσωμάτωσης της πράσινης ενέργειας σε βαριά βιομηχανική υποδομή. Η τελική επενδυτική απόφαση αναμένεται έως το τέλος του έτους, ενώ ο χρονικός ορίζοντας λειτουργίας της πρώτης φάσης τοποθετείται προς τα τέλη του 2028.

Υδρογόνο και αμμωνία: το επόμενο, πιο σύνθετο βήμα

Σε δεύτερο χρόνο, το Green Hub North προβλέπεται να ενισχυθεί με ηλεκτρολύτη για την παραγωγή μπλε υδρογόνου. Το διυλιστήριο ήδη χρησιμοποιεί υδρογόνο, όμως πρόκειται για «γκρι» υδρογόνο, με σημαντικό ανθρακικό αποτύπωμα.

Η μετάβαση στο μπλε υδρογόνο προϋποθέτει τεχνολογίες δέσμευσης και αποθήκευσης CO₂, οι οποίες παραμένουν ακριβές και τεχνικά απαιτητικές. Επιπλέον, το υδρογόνο παρουσιάζει εγγενείς δυσκολίες στην αποθήκευση και τη μεταφορά, καθώς δεν υγροποιείται εύκολα.

Σε αυτό το πλαίσιο εξετάζεται και η παραγωγή αμμωνίας, η οποία, παρά τον τοξικό της χαρακτήρα, μπορεί να λειτουργήσει ως φορέας ενέργειας και να διευκολύνει τη μεταφορά του υδρογόνου σε μεγαλύτερες αποστάσεις.

Η αποθήκευση μπαίνει σε πρώτο πλάνο

Παράλληλα με τον σχεδιασμό του green hub, η Helleniq Renewables προχωρά δυναμικά και στον τομέα της αποθήκευσης ενέργειας. Στο διυλιστήριο Θεσσαλονίκης κατασκευάζεται σύστημα μπαταριών ισχύος 100 MW και χωρητικότητας 200 MWh, το οποίο προέκυψε από τον πρώτο διαγωνισμό του ΥΠΕΝ και αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία εντός του 2025.

Την ίδια στιγμή, στη Φλώρινα υλοποιείται έργο 50 MW με 200 MWh τετράωρης αποθήκευσης, από τον τρίτο διαγωνισμό του υπουργείου. Εφόσον όλα εξελιχθούν βάσει χρονοδιαγράμματος, η συνολική ισχύς αποθήκευσης της εταιρείας θα αυξηθεί κατά 400 MWh.

Ένα project-ορόσημο για το μέλλον των διυλιστηρίων

Ο σχεδιασμός της Helleniq Renewables για το 2026 περιλαμβάνει, πέρα από τα έργα αποθήκευσης, νέες επενδύσεις ΑΠΕ στη Βουλγαρία και την Αλεξανδρούπολη, καθώς και την έναρξη δεύτερου αιολικού πάρκου στη Ρουμανία.

Η Goldman Sachs εκτιμά ότι οι παγκόσμιες μετοχικές αγορές εισέρχονται σε μια ώριμη φάση του ανοδικού κύκλου, όπου οι αποδόσεις θα παραμείνουν θετικές αλλά λιγότερο εντυπωσιακές σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Σύμφωνα με την ανάλυση, το βασικό στήριγμα των αγορών δεν θα είναι πλέον οι μαζικές νομισματικές παρεμβάσεις, αλλά η πραγματική αύξηση των εταιρικών κερδών. Αυτό σημαίνει ότι οι επενδυτές θα πρέπει να εστιάσουν σε επιχειρήσεις με σταθερά επιχειρηματικά μοντέλα, ισχυρή διαπραγματευτική δύναμη και ανθεκτικότητα σε περιόδους χαμηλότερης ανάπτυξης.

Η τράπεζα σημειώνει ότι οι αποτιμήσεις σε αρκετούς τομείς είναι ήδη απαιτητικές. Ως αποτέλεσμα, η συνέχιση της ανόδου προϋποθέτει βελτίωση της παραγωγικότητας και όχι απλώς αισιοδοξία. Οι εταιρείες που δεν μπορούν να μετατρέψουν την τεχνολογική επένδυση σε κερδοφορία κινδυνεύουν να μείνουν πίσω.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη γεωγραφική διαφοροποίηση. Η Ευρώπη εμφανίζεται ελκυστικότερη σε όρους αποτίμησης, ενώ οι ΗΠΑ παραμένουν ποιοτική αγορά αλλά με μικρότερα περιθώρια έκπληξης. Οι αναδυόμενες αγορές προσφέρουν ευκαιρίες, αλλά με αυξημένο ρίσκο και ανάγκη επιλεκτικής προσέγγισης.

Το συμπέρασμα της Goldman Sachs είναι σαφές: οι αγορές δεν τελειώνουν, αλλά ωριμάζουν – και αυτό αλλάζει ριζικά τη στρατηγική.