Έτσι, οι επενδυτές αρχίζουν να προεξοφλούν ένα σενάριο υψηλότερων επιτοκίων για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις επανέρχονται ακόμη και εκτιμήσεις για νέες αυξήσεις.

Γαλλία και Γερμανία στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής αγοράς

Ιδιαίτερα έντονη είναι η κίνηση στη γαλλική αγορά κρατικού χρέους. Η απόδοση του 30ετούς γαλλικού ομολόγου ενισχύθηκε κατά μία μονάδα βάσης, φθάνοντας στο 4,8558%, το υψηλότερο επίπεδο από τον Σεπτέμβριο του 2008.

Αντίστοιχα, η απόδοση του 10ετούς γαλλικού τίτλου αυξήθηκε στο 4,0516%, επίπεδο που δεν είχε καταγραφεί από τον Ιούνιο του 2009.

Η εικόνα είναι εξίσου ανησυχητική στη Γερμανία, όπου η απόδοση του 10ετούς Bund ενισχύθηκε κατά 1,5 μονάδα βάσης στο 3,2138%, αγγίζοντας το υψηλότερο επίπεδο από το 2011.

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την Ευρωζώνη, καθώς η μεγαλύτερη οικονομία της περιοχής βρίσκεται ήδη αντιμέτωπη με προβλήματα στην παραγωγή και τη μεταποίηση, ενώ το ενεργειακό κόστος παραμένει σημαντικός παράγοντας πίεσης.

Παράλληλα, η άνοδος των αποδόσεων δεν περιορίζεται στις δύο μεγαλύτερες οικονομίες της Ευρωζώνης. Οι τιμές των κρατικών τίτλων σε Βρετανία και Ιταλία υποχώρησαν επίσης, ακολουθώντας τη γενικότερη τάση των διεθνών αγορών. Καθώς οι τιμές των ομολόγων κινούνται αντίστροφα από τις αποδόσεις, η εξέλιξη σηματοδοτεί ουσιαστικά αυστηρότερες χρηματοδοτικές συνθήκες για τις κυβερνήσεις.

Οι αγορές προεξοφλούν νέα αύξηση επιτοκίων από την ΕΚΤ

Η μεγάλη αλλαγή στις προσδοκίες των επενδυτών αφορά πλέον και την πορεία της νομισματικής πολιτικής.

Οι αγορές χρήματος αποτιμούν σε περίπου 85% την πιθανότητα η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να προχωρήσει σε αύξηση επιτοκίων τον Σεπτέμβριο. Πρόκειται για σημαντική μεταβολή του κλίματος, καθώς μέχρι πρόσφατα το ενδιαφέρον των επενδυτών επικεντρωνόταν περισσότερο στο πότε θα μπορούσαν να υπάρξουν μειώσεις επιτοκίων.

Βασικός καταλύτης για την αλλαγή των προσδοκιών είναι η ενεργειακή αγορά. Η παρατεταμένη κρίση στη Μέση Ανατολή έχει οδηγήσει το πετρέλαιο σε νέα άνοδο, με τις τιμές να ενισχύονται περίπου 6% σε εβδομαδιαία βάση.

Εάν η άνοδος του πετρελαίου αποδειχθεί επίμονη, ο αντίκτυπος δεν θα περιοριστεί στην ενέργεια. Θα μπορούσε να μεταφερθεί στο κόστος μεταφορών, παραγωγής και τελικά στις τιμές καταναλωτή, αυξάνοντας τον κίνδυνο ενός νέου κύματος πληθωρισμού.

Αυτό είναι και το βασικό σενάριο που φοβούνται οι αγορές: μια οικονομία που θα αντιμετωπίζει ταυτόχρονα υψηλότερο ενεργειακό κόστος και ακριβότερο χρήμα.

Στο 5,29% το 30ετές αμερικανικό Treasury

Ακόμη πιο χαρακτηριστική είναι η εικόνα στις ΗΠΑ, όπου η απόδοση του 30ετούς αμερικανικού Treasury ανήλθε στο 5,29%, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2007.

Η εξέλιξη επαναφέρει μνήμες της περιόδου που προηγήθηκε της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, όταν οι αγορές άρχισαν να αντιμετωπίζουν ολοένα μεγαλύτερους κινδύνους στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Σήμερα, βέβαια, το πρόβλημα είναι διαφορετικό. Ο βασικός προβληματισμός δεν αφορά μόνο τον πληθωρισμό, αλλά και το αυξανόμενο κόστος χρηματοδότησης των κυβερνήσεων, καθώς τα δημοσιονομικά ελλείμματα παραμένουν υψηλά και οι ανάγκες έκδοσης νέου χρέους σημαντικές.

Η άνοδος των μακροπρόθεσμων αποδόσεων έχει επομένως ιδιαίτερη σημασία για την αμερικανική οικονομία. Όσο υψηλότερη παραμένει η απόδοση του 30ετούς τίτλου, τόσο ακριβότερη γίνεται η χρηματοδότηση του αμερικανικού Δημοσίου, ενώ παράλληλα αυξάνεται το κόστος χρήματος για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Νέα πίεση και στην Ιαπωνία

Το sell-off στα κρατικά ομόλογα δεν περιορίζεται στη Δύση. Στην Ιαπωνία, η απόδοση του 10ετούς κρατικού τίτλου έφθασε στο 2,93%, το υψηλότερο επίπεδο από τον Σεπτέμβριο του 1996.

Η άνοδος αποδίδεται στις εκτιμήσεις ότι η Τράπεζα της Ιαπωνίας μπορεί να χρειαστεί να προχωρήσει σε νέα αύξηση επιτοκίων ακόμη και από τον Σεπτέμβριο, προκειμένου να στηρίξει το γεν και να αντιμετωπίσει τις πληθωριστικές πιέσεις.

Η απόδοση υποχώρησε ελαφρώς μετά τη δημοσιοποίηση των στοιχείων για το ΑΕΠ, τα οποία έδειξαν ότι η οικονομική ανάπτυξη της χώρας κατά το δεύτερο τρίμηνο ήταν ασθενέστερη από τις αρχικές προσδοκίες.

Ωστόσο, η βασική τάση παραμένει σαφής: οι αγορές προεξοφλούν σταδιακά ένα περιβάλλον υψηλότερου κόστους χρήματος και στην Ιαπωνία, έπειτα από χρόνια εξαιρετικά χαλαρής νομισματικής πολιτικής.

Το μεγάλο ερώτημα για τις αγορές

Η κοινή συνισταμένη όλων αυτών των εξελίξεων είναι ότι οι αγορές ομολόγων βρίσκονται αντιμέτωπες με έναν συνδυασμό παραγόντων που λειτουργούν προς την ίδια κατεύθυνση.

Ο γεωπολιτικός κίνδυνος αυξάνει τις τιμές της ενέργειας, η ενέργεια απειλεί να αναζωπυρώσει τον πληθωρισμό, ο υψηλότερος πληθωρισμός περιορίζει τη δυνατότητα των κεντρικών τραπεζών να μειώσουν τα επιτόκια και ταυτόχρονα οι αυξημένες κρατικές δαπάνες διατηρούν υψηλές τις ανάγκες χρηματοδότησης.

Το αποτέλεσμα είναι ένα περιβάλλον στο οποίο οι επενδυτές απαιτούν υψηλότερες αποδόσεις για να διακρατήσουν μακροπρόθεσμο κρατικό χρέος.

Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο μήνυμα από τη σημερινή αγορά: η άνοδος των αποδόσεων δεν αποτελεί πλέον ένα μεμονωμένο φαινόμενο σε κάποια χώρα, αλλά μια ευρύτερη παγκόσμια τάση. Εάν η κρίση στη Μέση Ανατολή παραταθεί και οι τιμές του πετρελαίου παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, το σενάριο των υψηλότερων επιτοκίων για μεγαλύτερο διάστημα μπορεί να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα.

Για τις αγορές μετοχών, αλλά και για τις κυβερνήσεις που πρέπει να αναχρηματοδοτούν τεράστιους όγκους χρέους, η εξέλιξη αυτή αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κινδύνους του δεύτερου μισού του 2026.