Λίγες ώρες αργότερα, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, το Ιράν προχώρησε σε επιθέσεις κατά αμερικανικής βάσης στην Ιορδανία, ενώ στο στόχαστρο βρέθηκαν και άλλες χώρες του Κόλπου. Παράλληλα, η Τεχεράνη άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επέκτασης των επιχειρήσεων κατά του Ισραήλ, εφόσον συνεχιστούν οι αμερικανικές επιθέσεις.

Το επεισόδιο στα Στενά του Ορμούζ

Η νέα κρίση ξεκίνησε όταν οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι εμπορικά πλοία «αγνόησαν προειδοποιήσεις και οδηγίες» για αλλαγή πορείας και χρήση εγκεκριμένης ναυτικής διαδρομής.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Τεχεράνης, ένα από τα πλοία επλήγη από «προειδοποιητικά πυρά» και ακινητοποιήθηκε.

Η αμερικανική Κεντρική Διοίκηση (CENTCOM) επιβεβαίωσε ότι το πλοίο ήταν το M/V GFS Galaxy, υπό κυπριακή σημαία. Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, το πλοίο υπέστη σοβαρές ζημιές στο μηχανοστάσιο, ενώ ένα μέλος του πληρώματος αγνοείται.

Το βρετανικό Maritime Trade Operations Centre ανέφερε ότι το πλήρωμα εγκατέλειψε το πλοίο και μεταφέρθηκε σε σωσίβιες λέμβους μετά το περιστατικό ανατολικά του Ομάν.

Μετά το επεισόδιο, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, προειδοποιώντας ότι οποιαδήποτε στρατιωτική αντίδραση θα αντιμετωπιστεί με «σκληρή απάντηση».

Τρίτο κύμα αμερικανικών επιδρομών

Λίγο περισσότερο από μία ώρα μετά την ανακοίνωση του Ιράν, η CENTCOM επιβεβαίωσε την έναρξη νέου γύρου αμερικανικών αεροπορικών επιχειρήσεων.

Ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι σημειώθηκαν εκρήξεις σε παράκτιες περιοχές κατά μήκος των Στενών του Ορμούζ, του Περσικού Κόλπου και του Κόλπου του Ομάν.

Μεταξύ των περιοχών που φέρεται να επλήγησαν περιλαμβάνονται:

Μπουσέρ,

Ασαλουγιέχ,

Τσαμπαχάρ,

Μπαντάρ Αμπάς,

Σιρίκ,

το νησί Κεσμ.

Παράλληλα, αναφέρθηκαν πλήγματα σε υποδομές επικοινωνιών στην επαρχία Κερμάν.

Ο αμερικανικός στρατός υποστήριξε ότι οι επιχειρήσεις είχαν στόχο τη μείωση της δυνατότητας του Ιράν να επιτίθεται σε εμπορικά και πολιτικά πλοία που χρησιμοποιούν τα Στενά.

«Το Ιράν έκανε μια κακή επιλογή. Τώρα πληρώνει το τίμημα», δήλωσε ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ.

Η απάντηση του Ιράν και οι επιθέσεις στον Κόλπο

Μετά τα αμερικανικά πλήγματα, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι κατέστρεψαν κέντρο διοίκησης και ελέγχου, καθώς και εγκαταστάσεις μη επανδρωμένων αεροσκαφών σε στρατιωτική βάση στην Ιορδανία.

Παράλληλα:

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι αναχαίτισαν ιρανικούς πυραύλους και drones.

Το Κατάρ ανέφερε ότι απέκρουσε πυραυλική επίθεση.

Στο Μπαχρέιν ενεργοποιήθηκαν προειδοποιητικές σειρήνες.

Εκρήξεις ακούστηκαν στη Ντόχα.

Η εξέλιξη αυτή αυξάνει τον κίνδυνο διεύρυνσης της σύγκρουσης, καθώς πλέον δεν αφορά μόνο την αντιπαράθεση Ουάσιγκτον – Τεχεράνης, αλλά ολόκληρο το δίκτυο αμερικανικών συμμάχων στην περιοχή.

Το διπλωματικό παρασκήνιο και η προσπάθεια αποκλιμάκωσης

Οι τελευταίες εξελίξεις σημειώθηκαν λίγες ώρες μετά τις συνομιλίες στο Ομάν μεταξύ των υπουργών Εξωτερικών Ιράν και Ομάν, με επίκεντρο την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Το Ομάν ανακοίνωσε ότι οι δύο πλευρές συμφώνησαν να συνεχίσουν τις τεχνικές και πολιτικές διαβουλεύσεις για τη διαχείριση της θαλάσσιας οδού.

Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες, το Ιράν, οι ΗΠΑ, το Κατάρ και το Πακιστάν εξέταζαν νέες συνομιλίες μέσω τηλεδιάσκεψης με στόχο την εξεύρεση συμβιβαστικής λύσης.

Το Ομάν φέρεται να πρότεινε ένα νέο πλαίσιο λειτουργίας των Στενών:

ελεύθερη διέλευση μέσω του νότιου διαδρόμου, ο οποίος βρίσκεται στα χωρικά ύδατα του Ομάν,

έγκριση από την Τεχεράνη για τον βόρειο διάδρομο που διέρχεται από ιρανικά ύδατα.

Ωστόσο, η βασική διαφωνία παραμένει: το Ιράν υποστηρίζει ότι πρέπει να έχει αυξημένο έλεγχο στην περιοχή, ενώ οι ΗΠΑ θεωρούν τα Στενά διεθνή θαλάσσια οδό ελεύθερης ναυσιπλοΐας.

Η ενεργειακή διάσταση: Γιατί τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν παγκόσμιο κίνδυνο

Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες του πλανήτη, καθώς από την περιοχή διέρχεται σημαντικό μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Ένα παρατεταμένο κλείσιμο της θαλάσσιας οδού θα μπορούσε να προκαλέσει:

νέα άνοδο στις τιμές πετρελαίου,

αύξηση του κόστους μεταφοράς,

πιέσεις στον πληθωρισμό,

νέα επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας.

Ήδη οι αγορές παρακολουθούν στενά την εξέλιξη, καθώς μια παρατεταμένη κρίση θα μπορούσε να επαναφέρει σενάρια ενεργειακής αναταραχής αντίστοιχα με εκείνα του 2022.

Η επόμενη ημέρα

Η σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν βρίσκεται πλέον σε ένα κρίσιμο σημείο ισορροπίας.

Από τη μία πλευρά, και οι δύο χώρες αφήνουν ανοικτό το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων. Από την άλλη, οι στρατιωτικές ενέργειες, η εμπλοκή εμπορικών πλοίων και η απειλή για τα Στενά του Ορμούζ αυξάνουν σημαντικά τον κίνδυνο ενός ευρύτερου περιφερειακού πολέμου.

Για τις διεθνείς αγορές, το βασικό ερώτημα είναι αν η κρίση θα παραμείνει περιορισμένη σε ένα επεισόδιο πίεσης μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης ή αν θα εξελιχθεί σε μια νέα μεγάλη ενεργειακή και γεωπολιτική κρίση με παγκόσμιες επιπτώσεις.