Η αγορά επαναλαμβάνει το ίδιο μοτίβο

Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, το ίδιο μοτίβο έχει επαναληφθεί αρκετές φορές τους τελευταίους μήνες. Κάθε ένδειξη διπλωματικής προσέγγισης μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης οδηγεί σε βίαιες ρευστοποιήσεις θέσεων στο πετρέλαιο, καθώς οι επενδυτές μειώνουν το γεωπολιτικό premium που είχε ενσωματωθεί στις τιμές.

Το τελευταίο διάστημα, οι τιμές υποχώρησαν περίπου 20% μέσα σε τρεις ημέρες μετά το προσωρινό «πάγωμα» νέας στρατιωτικής δράσης, ενώ νέα πτώση περίπου 5% σημειώθηκε μετά την ακύρωση μιας ευρύτερης επιχείρησης και την επιστροφή στη διπλωματική οδό.

Η αγορά, ωστόσο, φαίνεται να λειτουργεί με ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο. Παρά το γεγονός ότι αρκετές από αυτές τις κινήσεις αποκλιμάκωσης αποδείχθηκαν προσωρινές, οι επενδυτές συνεχίζουν να προεξοφλούν ότι τελικά θα υπάρξει συμφωνία.

Όπως σχολίασε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος της Lipow Oil Associates, Άντι Λίποου, πρόκειται για ένα νέο «Groundhog Day» στις αγορές πετρελαίου, καθώς οι τιμές εναλλάσσονται μεταξύ απότομων ανόδων και βίαιων διορθώσεων ανάλογα με τις δηλώσεις της Ουάσινγκτον.

Γιατί οι επενδυτές ποντάρουν στην αποκλιμάκωση

Η ανθεκτικότητα της αγοράς απέναντι στη γεωπολιτική ένταση συνδέεται με τα θεμελιώδη μεγέθη της προσφοράς.

Πριν την έναρξη της κρίσης, η παγκόσμια αγορά πετρελαίου βρισκόταν σε περιβάλλον αυξημένης προσφοράς, με πλεόνασμα περίπου 4 εκατ. βαρελιών ημερησίως έναντι της κατανάλωσης, σύμφωνα με στοιχεία της Capital Economics.

Παράλληλα, κατά τη διάρκεια των εντάσεων ενεργοποιήθηκαν εναλλακτικοί μηχανισμοί τροφοδοσίας. Σύμφωνα με την Kpler, περίπου 5 εκατ. βαρέλια ημερησίως διοχετεύθηκαν μέσω της Σαουδικής Αραβίας προς την Ερυθρά Θάλασσα, ενώ αρκετές χώρες προχώρησαν σε χρήση στρατηγικών αποθεμάτων.

Την ίδια στιγμή, η JPMorgan εκτιμά ότι η Κίνα περιόρισε σημαντικά τις εισαγωγές της, αξιοποιώντας αποθηκευμένα αποθέματα, ενώ το προσωρινό άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ τον Ιούνιο επέτρεψε την άμεση επιστροφή σημαντικών ποσοτήτων πετρελαίου στην αγορά.

Τα δεδομένα αυτά έχουν περιορίσει μέχρι σήμερα τον φόβο μιας μεγάλης ενεργειακής κρίσης.

Ο κρυφός κίνδυνος των αποθεμάτων

Παρά τη βραχυπρόθεσμη ηρεμία, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η αγορά ενδέχεται να υποτιμά έναν σημαντικό κίνδυνο: τη μείωση των διαθέσιμων αποθεμάτων.

Στον βασικό αμερικανικό κόμβο αποθήκευσης πετρελαίου στο Κάσινγκ της Οκλαχόμα, τα αποθέματα έχουν υποχωρήσει στα 18,6 εκατ. βαρέλια, κάτω από το κρίσιμο όριο των 20 εκατ. βαρελιών. Η εξέλιξη αυτή περιορίζει τα περιθώρια ευελιξίας του συστήματος σε περίπτωση νέας διαταραχής στην προσφορά.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα εμπορικά αποθέματα αντιστοιχούν πλέον σε περίπου 57 εβδομάδες κατανάλωσης, πλησιάζοντας το επίπεδο ασφαλείας των 55 εβδομάδων.

Η αγορά πετρελαίου έχει μέχρι στιγμής απορροφήσει τις γεωπολιτικές αναταράξεις, όμως οι αντοχές της δεν είναι απεριόριστες. Εάν η ροή πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο δεν αποκατασταθεί πλήρως και υπάρξει νέα διακοπή στην προσφορά, οι τιμές θα μπορούσαν να αντιδράσουν βίαια.

Το σενάριο των 150 δολαρίων

Οι περισσότεροι επενδυτές σήμερα θεωρούν πιθανότερο το σενάριο της σταδιακής αποκλιμάκωσης, όμως οι κίνδυνοι παραμένουν ασύμμετροι.

Μια νέα σοβαρή διαταραχή στη Μέση Ανατολή, ειδικά αν επηρεάσει τα Στενά του Ορμούζ, θα μπορούσε να οδηγήσει σε απότομη επανατιμολόγηση του ενεργειακού κινδύνου.

Σε ένα τέτοιο σενάριο, η αγορά θα χρειαστεί να προσαρμόσει τη ζήτηση μέσω υψηλότερων τιμών, με ορισμένες εκτιμήσεις να μην αποκλείουν ακόμη και μια κίνηση του πετρελαίου πάνω από τα 150 δολάρια το βαρέλι.

Για τις αγορές, το βασικό ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο αν θα υπάρξει ειρήνη στη Μέση Ανατολή, αλλά πόσο μεγάλο περιθώριο ασφαλείας έχει απομείνει η παγκόσμια ενεργειακή αλυσίδα σε περίπτωση νέου σοκ.