Η αγορά πετρελαίου είχε ήδη αντιδράσει έντονα την Πέμπτη, όταν τα συμβόλαια σημείωσαν άνοδο άνω των 3 δολαρίων ανά βαρέλι, καθώς έγινε γνωστό ότι το Ιράν εξετάζει νομοσχέδιο που θα απαγορεύει τη διέλευση αμερικανικών και ισραηλινών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ.

Από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διακινείται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), γεγονός που καθιστά οποιαδήποτε διαταραχή ιδιαίτερα κρίσιμη για τις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Παρά την ανάκαμψη των τελευταίων ημερών, τόσο το Brent όσο και το WTI οδεύουν προς εβδομαδιαία απώλεια περίπου 8%, καθώς στις αρχές της εβδομάδας οι αγορές είχαν προεξοφλήσει πιθανή αποκλιμάκωση της σύγκρουσης.

Ωστόσο, η νέα εξέλιξη γύρω από το καθεστώς διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ επανέφερε τους φόβους για παρατεταμένη γεωπολιτική ένταση.

Η αγορά τιμολογεί «ελεγχόμενη λειτουργία» και όχι επιστροφή στην κανονικότητα

Η Lin Ye, αντιπρόεδρος ανάλυσης πετρελαϊκών αγορών της Rystad Energy, ανέφερε ότι η άνοδος των τιμών δεν αντανακλά φόβους για πλήρη κατάρρευση μιας πιθανής συμφωνίας, αλλά την εκτίμηση ότι ακόμη και σε περίπτωση συμφωνίας, η λειτουργία των Στενών θα είναι περιορισμένη.

«Η αγορά δεν τιμολογεί μια κακή συμφωνία. Τιμολογεί την επιβεβαίωση ότι αυτό που θα προκύψει θα είναι ένας ελεγχόμενος και υπό όρους διάδρομος διέλευσης, όχι επιστροφή στην κανονική ροή», σημείωσε.

Σύμφωνα με πληροφορίες από το Ιράν, το υπό εξέταση σχέδιο προβλέπει:

απαγόρευση διέλευσης αμερικανικών, ισραηλινών και άλλων πλοίων που χαρακτηρίζονται «εχθρικά»,

πρόστιμα έως και 20% της αξίας του φορτίου για παραβιάσεις,

τέλη διέλευσης για τα πλοία που χρησιμοποιούν τα Στενά.

Το Ιράν φέρεται να ζητά τέλη μεταξύ 5% και 7% της αξίας των φορτίων, ενώ το Ομάν εξετάζει επιβάρυνση περίπου 3%. Αντίθετα, οι ΗΠΑ ζητούν μηδενικά τέλη διέλευσης.

Ωστόσο, τέσσερις πηγές από τον κλάδο της ναυτιλίας υποστηρίζουν ότι μια τέτοια συμφωνία είναι δύσκολο να εφαρμοστεί, λόγω των αμερικανικών κυρώσεων και των περιορισμών που θέτουν οι ασφαλιστικές εταιρείες σχετικά με πληρωμές που συνδέονται με το Ιράν.

Αβεβαιότητα στις αγορές

Η Vandana Hari, ιδρύτρια της Vanda Insights, σημείωσε ότι οι εξελίξεις γύρω από μια πιθανή συμφωνία Ιράν–Ομάν προκάλεσαν έντονες διακυμάνσεις στο επενδυτικό κλίμα.

«Τα μηνύματα αυτής της εβδομάδας για μια πιθανή συμφωνία προκάλεσαν ένα roller coaster στις αγορές, αλλά μέχρι στιγμής δεν είναι ξεκάθαρο τι ακριβώς χρειάζεται να συμβεί για να ολοκληρωθεί η συμφωνία», ανέφερε.

Παράλληλα, η γεωπολιτική ένταση στην περιοχή παραμένει αυξημένη. Οι Χούθι της Υεμένης ανακοίνωσαν ότι πραγματοποίησαν επιθέσεις με πυραύλους και drones εναντίον «σαουδαραβικών θέσεων» στις περιοχές Marib και Hadramout.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πάντως την Πέμπτη ότι πιστεύει πως ο πόλεμος θα ολοκληρωθεί σύντομα.

Η αγορά πετρελαίου παραμένει έτσι εγκλωβισμένη ανάμεσα σε δύο αντίθετες δυνάμεις: από τη μία τις προσδοκίες για διπλωματική λύση και αποκλιμάκωση, και από την άλλη τον κίνδυνο μιας παρατεταμένης αβεβαιότητας γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, που αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά περάσματα παγκοσμίως.

Διαβάστε επίσης:

Iράν: Συμφωνία με το Ομάν για το Ορμούζ, αλλά η επαναλειτουργία των Στενών εξαρτάται από τις ΗΠΑ