Από το Ορμούζ περνά το 20% της παγκόσμιας ενέργειας

Πριν από την έναρξη του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ροών πετρελαίου και LNG περνούσε από τα Στενά του Ορμούζ.

Η ουσιαστική διακοπή της ναυσιπλοΐας μετά το ξέσπασμα της σύγκρουσης προκάλεσε σημαντικές αναταράξεις στις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές, περιορίζοντας τις διαθέσιμες ποσότητες και αυξάνοντας το risk premium στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου.

Παρότι το Brent έχει πλέον υποχωρήσει κάτω από τα 90 δολάρια το βαρέλι, η κατάσταση στο Ορμούζ εξακολουθεί να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κινδύνους για την παγκόσμια ενεργειακή εφοδιαστική αλυσίδα.

Οι προσδοκίες για εκεχειρία πιέζουν το πετρέλαιο

Η πρόσφατη αποκλιμάκωση στις τιμές του πετρελαίου συνδέεται κυρίως με τις αυξανόμενες προσδοκίες για μια νέα συμφωνία κατάπαυσης του πυρός.

Ρωσικό δημοσίευμα ανέφερε ότι ΗΠΑ και Ιράν έχουν συμφωνήσει σε νέα εκεχειρία, η οποία θα μπορούσε να ανακοινωθεί τις επόμενες ημέρες. Η πληροφορία, ωστόσο, δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα και βασίζεται σε πηγές από το Ιράν και το Πακιστάν.

Παράλληλα, σύμφωνα με το Al Jazeera, ανώτατος Ιρανός αξιωματούχος ανέφερε ότι Ιράν και Ομάν συμφώνησαν σε προσωρινή νέα διαδρομή διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ μετά τις διπλωματικές επαφές στην Τεχεράνη.

Ωστόσο, η πλήρης επαναλειτουργία των Στενών φαίνεται να απέχει ακόμη, καθώς η ιρανική πλευρά συνδέει την επαναφορά της κανονικής ναυσιπλοΐας με την τήρηση των αμερικανικών δεσμεύσεων στο πλαίσιο συμφωνίας που είχε υπογραφεί τον Ιούνιο και πλέον έχει λήξει.

Η Ουάσιγκτον δεν φαίνεται να επιδιώκει νέα πολεμική κλιμάκωση

Παράλληλες πληροφορίες ενισχύουν την εκτίμηση ότι οι ΗΠΑ δεν επιθυμούν επιστροφή σε μια νέα μεγάλης κλίμακας στρατιωτική σύγκρουση με το Ιράν.

Οι New York Times ανέφεραν ότι η Ουάσιγκτον προετοιμάζεται να στείλει ξανά διπλωμάτες στη Μέση Ανατολή, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Marco Rubio φέρεται να έχει ενημερώσει συμμάχους ότι ο Λευκός Οίκος δεν επιθυμεί να επαναληφθούν οι επιθέσεις εναντίον του Ιράν.

Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση Trump συνεχίζει την οικονομική πίεση στην Τεχεράνη. Ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent ανακοίνωσε νέο γύρο κυρώσεων, στο πλαίσιο του λεγόμενου «economic D-Day», με στόχο περίπου 60 πρόσωπα, εταιρείες και πλοία που θεωρούνται ότι βοηθούν το Ιράν.

Ωστόσο, μέχρι στιγμής η Ουάσιγκτον δεν έχει προχωρήσει σε δευτερογενείς κυρώσεις κατά τρίτων χωρών, με ιδιαίτερη σημασία να έχει η περίπτωση της Κίνας, η οποία αποτελεί τον μεγαλύτερο αγοραστή ιρανικού πετρελαίου.

Το μεγάλο ερώτημα για τις αγορές

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι επομένως αντιφατική: οι αγορές πετρελαίου προεξοφλούν αποκλιμάκωση, όμως τα πραγματικά δεδομένα της ναυσιπλοΐας στο Ορμούζ δεν έχουν ακόμη επιβεβαιώσει αυτή την αισιοδοξία.

Το κρίσιμο πλέον είναι αν η διπλωματική αποκλιμάκωση θα μετατραπεί σε πραγματική αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας. Εάν τα δεξαμενόπλοια αρχίσουν να επιστρέφουν μαζικά στα Στενά, το ενεργειακό risk premium μπορεί να υποχωρήσει περαιτέρω. Αντίθετα, εάν η κυκλοφορία παραμείνει κοντά στα σημερινά ιστορικά χαμηλά, η αγορά πετρελαίου και LNG θα συνεχίσει να διατηρεί ένα σημαντικό γεωπολιτικό «ασφάλιστρο», ανεξάρτητα από τις βραχυπρόθεσμες προσδοκίες για εκεχειρία.