Εάν, για παράδειγμα, μια επιχείρηση ζητήσει δάνειο για να επεκταθεί σε μια συγκεκριμένη περιοχή, η τράπεζα μπορεί να εξετάσει πόσες αντίστοιχες επιχειρήσεις δραστηριοποιούνται ήδη εκεί, πού βρίσκονται, πόσο πυκνή είναι η παρουσία τους και πώς έχει εξελιχθεί η συγκεκριμένη αγορά τα προηγούμενα χρόνια.

Δεν πρόκειται για ένα εργαλείο που μπορεί από μόνο του να προβλέψει την επιτυχία μιας επένδυσης. Μπορεί όμως να προσφέρει ένα ακόμη κομμάτι πληροφόρησης στην πιστοδοτική διαδικασία.

Από τον χάρτη της χώρας στο κάθε κατάστημα

Η ΓΕΩΒΑΣΗ αντλεί στοιχεία από το Γενικό Εμπορικό Μητρώο και χαρτογραφεί το λιανικό και το χονδρικό εμπόριο.

Σήμερα αποτυπώνει 268.859 ενεργές εμπορικές επιχειρήσεις, εκ των οποίων 178.732 δραστηριοποιούνται στο λιανικό και 90.127 στο χονδρικό εμπόριο.

Η ανάλυση ξεκινά από τις 13 περιφέρειες της χώρας και μπορεί να φτάσει μέχρι την περιφερειακή ενότητα, τον δήμο και τελικά τη θέση της κάθε επιχείρησης.

Η Αττική συγκεντρώνει 84.569 επιχειρήσεις, ποσοστό περίπου 31,5% του συνόλου, ενώ ακολουθεί η Κεντρική Μακεδονία με 44.298 επιχειρήσεις.

Στην Αττική, οι 49.225 επιχειρήσεις ανήκουν στο λιανικό εμπόριο και οι **35.344 στο χονδρικό.

Το ενδιαφέρον όμως δεν βρίσκεται μόνο στον συνολικό αριθμό. Η πλατφόρμα επιτρέπει την αναζήτηση με βάση την περιοχή και τον κλάδο, ώστε να φαίνεται η συγκέντρωση συγκεκριμένων δραστηριοτήτων.

Έτσι, μπορεί να αποτυπωθεί σε ποια σημεία μιας πόλης συγκεντρώνονται καταστήματα ένδυσης, υποδημάτων, τροφίμων, κοσμημάτων ή άλλων κατηγοριών.

Ένα νέο «στρώμα» πληροφορίας για τις τράπεζες

Για μια τράπεζα που εξετάζει τη χρηματοδότηση ενός νέου καταστήματος, αυτή η πληροφορία μπορεί να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς την παραδοσιακή πιστοδοτική αξιολόγηση.

Η υψηλή συγκέντρωση επιχειρήσεων του ίδιου κλάδου μπορεί να αποτελεί ένδειξη ισχυρού ανταγωνισμού. Δεν σημαίνει όμως απαραίτητα ότι μια νέα επένδυση δεν έχει προοπτικές.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η συγκέντρωση πολλών καταστημάτων μπορεί να σημαίνει ακριβώς το αντίθετο: ότι πρόκειται για μια καθιερωμένη εμπορική ζώνη, η οποία προσελκύει σταθερά καταναλωτές.

Επομένως, το ζητούμενο δεν είναι απλώς να μετρηθούν οι ανταγωνιστές. Είναι να αναλυθεί η δομή της τοπικής αγοράς.

Πόσοι ανταγωνιστές υπάρχουν; Πού βρίσκονται; Πόσο κοντά είναι μεταξύ τους; Πώς έχει μεταβληθεί ο αριθμός τους τα τελευταία χρόνια; Σε ποιες περιοχές αυξάνονται και σε ποιες υποχωρούν;

Μια τέτοια εικόνα μπορεί να βοηθήσει τον χρηματοδότη να κατανοήσει καλύτερα το επιχειρηματικό περιβάλλον στο οποίο θα τοποθετηθεί το κεφάλαιο.

Το επόμενο βήμα: πόσους πελάτες μπορεί πραγματικά να εξυπηρετήσει ένα κατάστημα

Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η δυνατότητα που σχεδιάζεται για την περαιτέρω ανάπτυξη της πλατφόρμας.

Στόχος είναι να μπορεί να εκτιμάται η περιοχή επιρροής μιας επιχείρησης, αλλά και ο δυνητικός πληθυσμός που μπορεί να εξυπηρετήσει, λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο τη θέση των ανταγωνιστών αλλά και τον χρόνο πρόσβασης.

Η διαφορά είναι σημαντική.

Ένας χάρτης που δείχνει ότι σε μια περιοχή υπάρχουν δέκα καταστήματα του ίδιου κλάδου δίνει μία πληροφορία. Ένα σύστημα που μπορεί να υπολογίσει πόσοι δυνητικοί πελάτες βρίσκονται σε απόσταση λίγων λεπτών με τα πόδια ή με το αυτοκίνητο δίνει μια πολύ πιο ουσιαστική εικόνα της πραγματικής αγοράς.

Εφόσον αναπτυχθεί αυτή η λειτουργία, η ΓΕΩΒΑΣΗ θα μπορούσε να μετατραπεί από έναν απλό ψηφιακό χάρτη επιχειρήσεων σε εργαλείο γεωγραφικής επιχειρηματικής ανάλυσης.

Από την πιστοδότηση μέχρι την εμπορική στρατηγική

Οι εφαρμογές της πλατφόρμας δεν περιορίζονται στη χρηματοδότηση.

Η χαρτογράφηση των επιχειρήσεων μπορεί να χρησιμοποιηθεί από εταιρείες που σχεδιάζουν την επέκτασή τους, από εμπορικές αλυσίδες που αναζητούν νέες περιοχές, αλλά και για έρευνες αγοράς και τουριστικές ή εμπορικές διαδρομές.

Η ΓΕΩΒΑΣΗ καταγράφει δραστηριότητες σε 18 ομάδες και 85 κωδικούς, από τρόφιμα και ποτά έως ένδυση, κοσμήματα, υγεία και καλλωπισμό.

Έτσι, τα ίδια δεδομένα μπορούν να αποκτήσουν διαφορετικές χρήσεις ανάλογα με το ποιος τα αξιοποιεί.

Για μια αλυσίδα, μπορούν να βοηθήσουν στην επιλογή του επόμενου σημείου πώλησης. Για έναν επιχειρηματία, στην αξιολόγηση μιας περιοχής πριν από μια επένδυση. Για μια τράπεζα, στην καλύτερη κατανόηση της αγοράς που θα κληθεί να χρηματοδοτήσει.

Η τραπεζική αξιολόγηση γίνεται περισσότερο «τοπική»

Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία σε μια εποχή όπου οι τράπεζες αναζητούν περισσότερα δεδομένα για να βελτιώσουν την αξιολόγηση των χρηματοδοτήσεων.

Η παραδοσιακή πιστοδοτική διαδικασία βασίζεται κυρίως στην οικονομική εικόνα της επιχείρησης και στην ικανότητά της να αποπληρώσει το δάνειο.

Όμως, όσο περισσότερα διαθέσιμα δεδομένα υπάρχουν, τόσο μεγαλύτερη δυνατότητα δημιουργείται για μια πολυδιάστατη αξιολόγηση.

Το ερώτημα δεν είναι μόνο «πόσο καλά πηγαίνει σήμερα η επιχείρηση;», αλλά και «σε ποια αγορά δραστηριοποιείται, πόσο ανταγωνιστική είναι αυτή η αγορά και τι συμβαίνει γύρω από το σημείο στο οποίο επενδύει;»

Σε συνδυασμό μάλιστα με άλλα δεδομένα, όπως δημογραφικά χαρακτηριστικά, εισοδήματα, καταναλωτική κίνηση και στοιχεία συναλλαγών, η γεωγραφική πληροφορία θα μπορούσε σταδιακά να αποκτήσει ακόμη μεγαλύτερη αξία.

Προς το παρόν, ενδιαφέρον χωρίς επίσημη τραπεζική χρήση

Μέχρι σήμερα δεν έχει ανακοινωθεί συνεργασία της ΓΕΩΒΑΣΗΣ με τράπεζες, ούτε προκύπτει ότι η πλατφόρμα αποτελεί ήδη μέρος των διαδικασιών έγκρισης δανείων.

Το ενδιαφέρον που έχει προκαλέσει, ωστόσο, δείχνει μια ευρύτερη αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο μπορεί να αξιοποιούνται τα δεδομένα στη χρηματοδότηση.

Η τράπεζα του μέλλοντος δεν θα εξετάζει μόνο τον ισολογισμό και το επιχειρηματικό σχέδιο. Θα μπορεί να εξετάζει και την αγορά στην οποία πρόκειται να τοποθετηθεί το κεφάλαιο, τη θέση της επιχείρησης μέσα σε αυτήν και τη δυναμική της συγκεκριμένης περιοχής.

Και αυτό σημαίνει ότι η γεωγραφία μπορεί να εξελιχθεί από ένα απλό εργαλείο εμπορικής πληροφόρησης σε ένα ακόμη επίπεδο της σύγχρονης πιστοδοτικής ανάλυσης.