|
Ενδεικτικό της
κατάστασης είναι ότι
αντιστοιχεί περίπου
ένα διαθέσιμο
ανακαινισμένο ακίνητο
για κάθε 10 φοιτητές
που ενδέχεται να
χρειαστούν κατοικία
εκτός του τόπου μόνιμης
διαμονής τους.
Παράλληλα, η αγορά
χαρακτηρίζεται από
τεράστια απόκλιση στις
ζητούμενες τιμές. Ένα
μικρό φοιτητικό
διαμέρισμα μπορεί να
προσφέρεται από μόλις
180 ευρώ τον μήνα, ενώ
σε άλλες περιπτώσεις το
ζητούμενο ενοίκιο φτάνει
ή και ξεπερνά τα 1.000
ευρώ. Σε ακραίες
περιπτώσεις, η τιμή ανά
τετραγωνικό μέτρο
αγγίζει ακόμη και τα 40
ευρώ.
Έως 54,8% η αύξηση των
ενοικίων μέσα σε πέντε
χρόνια
Η μεγαλύτερη αύξηση
καταγράφεται στην Πάτρα,
όπου τα ενοίκια των
φοιτητικών κατοικιών
έχουν αυξηθεί σε
ορισμένες κατηγορίες έως
και 54,8%
σε σχέση με το 2020.
Ακολουθεί η Αθήνα, με
την αύξηση να φτάνει έως
46%,
ενώ ιδιαίτερα σημαντικές
είναι οι ανατιμήσεις σε
περιοχές με έντονη
φοιτητική ζήτηση. Στην
Καλλιθέα, όπου η
γειτνίαση με το Πάντειο
Πανεπιστήμιο ενισχύει
σταθερά τη ζήτηση, η
άνοδος φτάνει το
36,9%, ενώ στην
Κυψέλη διαμορφώνεται στο
33,7%.
Στη Θεσσαλονίκη οι τιμές
έχουν αυξηθεί έως
33,3%,
ενώ στην Κομοτηνή η
αύξηση κυμαίνεται από
24,7% έως 33,3%.
Στο Ηράκλειο, τέλος, η
άνοδος κινείται από
25% έως 30,5%.
Το γεγονός ότι οι
αυξήσεις δεν
περιορίζονται στην Αθήνα
και τη Θεσσαλονίκη είναι
ιδιαίτερα σημαντικό. Η
στεγαστική πίεση έχει
πλέον επεκταθεί και στις
μεγάλες πανεπιστημιακές
πόλεις της περιφέρειας,
περιορίζοντας δραστικά
τις επιλογές των
φοιτητών και των
οικογενειών τους.
Μόλις 3.749
ανακαινισμένα σπίτια
στην προσιτή ζώνη
Η εκτόξευση των τιμών
συνδυάζεται με μια αγορά
όπου η πραγματικά
διαθέσιμη προσφορά είναι
εξαιρετικά μικρή.
Στις Πανελλαδικές
Εξετάσεις του 2026
συμμετείχαν περίπου
89.000 υποψήφιοι,
ενώ οι διαθέσιμες θέσεις
στα πανεπιστήμια
ανέρχονται σε
68.788. Εφόσον
περίπου οι μισοί
φοιτητές σπουδάζουν
μακριά από τον τόπο
καταγωγής τους,
περισσότεροι από
34.000 νέοι θα
μπορούσαν να χρειαστούν
κατοικία σε διαφορετική
πόλη.
Απέναντι σε αυτή τη
δυνητική ζήτηση, το
απόθεμα των πραγματικά
κατάλληλων κατοικιών
είναι εντυπωσιακά
περιορισμένο.
Σε ολόκληρη τη χώρα
εντοπίζονται μόλις
3.749 διαθέσιμες
ανακαινισμένες κατοικίες
επιφάνειας 20 έως 60
τ.μ., με ζητούμενο
ενοίκιο μεταξύ 250 και
600 ευρώ.
Επομένως, η αγορά δεν
αντιμετωπίζει απλώς
πρόβλημα υψηλών τιμών.
Αντιμετωπίζει ταυτόχρονα
πρόβλημα
ποσότητας και ποιότητας
της προσφοράς.
Η τεράστια «ψαλίδα» από
τα 180 έως τα 1.050 ευρώ
Η εικόνα των αγγελιών
στις βασικές φοιτητικές
αγορές της χώρας
αποτυπώνει με
χαρακτηριστικό τρόπο το
μέγεθος των διαφορών.
Στις οικονομικότερες
επιλογές, τα ενοίκια
ξεκινούν από:
|
Περιοχή
|
Χαμηλότερο
ενοίκιο
|
Υψηλότερο
ενοίκιο
|
|
Πάτρα
|
180 €
|
1.050 €
|
|
Βόλος
|
230 €
|
800 €
|
|
Θεσσαλονίκη
|
250 €
|
1.000 €
|
|
Ηράκλειο
|
250 €
|
550 €
|
|
Ζωγράφου
|
300 €
|
780 €
|
|
Πειραιάς
|
300 €
|
990 €
|
|
Κάτω Πατήσια
|
380 €
|
600 €
|
Η διαφορά δεν είναι μόνο
ποσοτική αλλά και
ποιοτική. Η ηλικία του
ακινήτου, η κατάσταση, η
ανακαίνιση, η ενεργειακή
του απόδοση, η περιοχή
και τα χαρακτηριστικά
του διαμερίσματος
δημιουργούν τεράστιες
διαφοροποιήσεις.
Ακόμη πιο χαρακτηριστική
είναι η εικόνα όταν οι
τιμές μετατρέπονται σε
κόστος ανά τετραγωνικό
μέτρο.
Στον Βόλο και το
Ηράκλειο υπάρχουν
επιλογές κοντά στα
7 ευρώ/τ.μ.,
ενώ στην Καλαμαριά η
ζητούμενη τιμή φτάνει τα
40 ευρώ/τ.μ..
Ζωγράφου: Από 300 έως
780 ευρώ
Στου Ζωγράφου, μία από
τις πλέον
χαρακτηριστικές
φοιτητικές περιοχές της
Αθήνας, ένα ισόγειο
διαμέρισμα 32 τ.μ.,
κατασκευής 1972,
προσφέρεται προς
300 ευρώ τον μήνα,
δηλαδή περίπου 9
ευρώ/τ.μ.
Στα Άνω Ιλίσια, όμως,
ένα νεόδμητο διαμέρισμα
35 τ.μ., κατασκευής
2026, προσφέρεται προς
780 ευρώ,
ή περίπου 22 ευρώ/τ.μ.
Με διαφορά μόλις τριών
τετραγωνικών μέτρων, τα
δύο ακίνητα εμφανίζουν
διαφορά ενοικίου
480 ευρώ τον μήνα.
Πειραιάς: Έως 990 ευρώ
για 40 τ.μ.
Στον Πειραιά, η απόσταση
μεταξύ των
οικονομικότερων και
ακριβότερων επιλογών
είναι επίσης τεράστια.
Στον Προφήτη Ηλία,
ισόγεια κατοικία 26
τ.μ., κατασκευής 1970,
προσφέρεται προς
300 ευρώ τον μήνα,
δηλαδή περίπου 12
ευρώ/τ.μ.
Στον Κεντρικό Λιμένα,
ένα διαμέρισμα 40 τ.μ.,
έκτου ορόφου και
κατασκευής 2025, φτάνει
τα 990 ευρώ τον
μήνα, ή 25
ευρώ/τ.μ.
Η διαφορά φτάνει έτσι τα
690 ευρώ κάθε
μήνα.
Κάτω Πατήσια: Μικρότερη
διαφορά, ακριβό
τετραγωνικό
Στα Κάτω Πατήσια, οι
αποκλίσεις είναι
μικρότερες, όμως οι
τιμές ανά τετραγωνικό
παραμένουν υψηλές.
Διαμέρισμα 25 τ.μ.,
κατασκευής 1968,
προσφέρεται προς
380 ευρώ,
περίπου 15 ευρώ/τ.μ.
Στον αντίποδα, κατοικία
35 τ.μ., κατασκευής
1975, ζητά 600
ευρώ, δηλαδή 17
ευρώ/τ.μ.
Το παράδειγμα δείχνει
ότι ακόμη και σε
παλαιότερα ακίνητα η
μικρή επιφάνεια δεν
συνεπάγεται πλέον κατ’
ανάγκη χαμηλό κόστος
στέγασης.
Θεσσαλονίκη: Από 250
ευρώ στο κέντρο έως
1.000 ευρώ στην
Καλαμαριά
Στη Θεσσαλονίκη
εντοπίζεται μία από τις
μεγαλύτερες αποκλίσεις.
Στο κέντρο, κατοικία 28
τ.μ., κατασκευής 1975,
προσφέρεται προς
250 ευρώ τον μήνα,
περίπου 9 ευρώ/τ.μ.
Στην Καλαμαριά,
αντίθετα, διαμέρισμα
μόλις 25 τ.μ.,
κατασκευής 1982,
προσφέρεται προς
1.000 ευρώ,
δηλαδή 40
ευρώ/τ.μ.
Πρόκειται για
τετραπλάσιο μηνιαίο
κόστος σε σχέση με τη
φθηνότερη εξεταζόμενη
επιλογή στο κέντρο.
Πάτρα: Η μεγαλύτερη
πενταετής αύξηση και η
μεγαλύτερη απόλυτη
διαφορά
Η Πάτρα παρουσιάζει ένα
ιδιαίτερα χαρακτηριστικό
παράδοξο: καταγράφει τη
μεγαλύτερη πενταετή
αύξηση των φοιτητικών
ενοικίων, έως
54,8%, αλλά
ταυτόχρονα εμφανίζει και
τεράστια διαφορά μεταξύ
των φθηνότερων και
ακριβότερων επιλογών.
Στο χαμηλότερο άκρο
βρίσκεται κατοικία 22
τ.μ., κατασκευής 1965,
με ενοίκιο μόλις
180 ευρώ, ή 8
ευρώ/τ.μ.
Στο άλλο άκρο,
διαμέρισμα 40 τ.μ.,
κατασκευής 1985,
προσφέρεται προς
1.050 ευρώ, ή
26 ευρώ/τ.μ.
Η διαφορά φτάνει τα
870 ευρώ τον
μήνα, με το
ακριβότερο ακίνητο να
κοστίζει σχεδόν έξι
φορές περισσότερο.
Βόλος: Δύο τετραγωνικά
μέτρα που κοστίζουν 570
ευρώ
Ιδιαίτερα χαρακτηριστικό
είναι και το παράδειγμα
του Βόλου.
Κατοικία 33 τ.μ.,
κατασκευής 1979,
προσφέρεται προς
230 ευρώ τον μήνα,
δηλαδή περίπου 7
ευρώ/τ.μ.
Αντίθετα, νεόδμητο
διαμέρισμα 35 τ.μ.,
κατασκευής 2024, ζητά
800 ευρώ,
ή 22 ευρώ/τ.μ.
Για μόλις δύο επιπλέον
τετραγωνικά μέτρα, η
διαφορά στο μηνιαίο
ενοίκιο φτάνει τα
570 ευρώ.
Εδώ αποτυπώνεται με τον
πλέον καθαρό τρόπο πόσο
σημαντικά
διαφοροποιούνται οι
τιμές ανάλογα με την
ηλικία και την ποιότητα
του ακινήτου.
Ηράκλειο: Από 250 έως
550 ευρώ
Στο Ηράκλειο η ψαλίδα
είναι μικρότερη, αλλά
παραμένει σημαντική.
Διαμέρισμα 37 τ.μ.,
κατασκευής 1990,
προσφέρεται προς
250 ευρώ,
περίπου 7 ευρώ/τ.μ.
Στον αντίποδα, κατοικία
40 τ.μ., κατασκευής
1998, προσφέρεται προς
550 ευρώ,
ή 14 ευρώ/τ.μ.
Ακόμη και εδώ, επομένως,
η ακριβότερη επιλογή
κοστίζει περισσότερο από
το διπλάσιο της
οικονομικότερης.
Η φοιτητική κατοικία
γίνεται πλέον ζήτημα
οικογενειακού
προϋπολογισμού
Τα στοιχεία
καταδεικνύουν ότι η
φοιτητική στέγη έχει
πάψει να αποτελεί μια
σχετικά προβλέψιμη
δαπάνη για τις
οικογένειες.
Το πρόβλημα έχει τρεις
διαστάσεις:
υψηλότερες τιμές,
περιορισμένη προσφορά
και μεγάλη απόσταση
μεταξύ ζητούμενων τιμών
και διαθέσιμου
εισοδήματος.
Η κατάσταση είναι ακόμη
πιο δύσκολη για τις
οικογένειες που
αναζητούν όχι απλώς ένα
φθηνό σπίτι, αλλά ένα
ακίνητο που να είναι
ταυτόχρονα μικρό,
ανακαινισμένο,
ενεργειακά αποδοτικό και
σε λογική απόσταση από
το πανεπιστήμιο.
Η αγορά ουσιαστικά έχει
διαμορφωθεί σε
δύο ταχύτητες.
Στη μία πλευρά
βρίσκονται τα παλαιότερα
και συχνά μικρότερα
διαμερίσματα, όπου
εξακολουθούν να υπάρχουν
χαμηλότερα ενοίκια, αλλά
συχνά με σημαντικές
ανάγκες ανακαίνισης και
χαμηλότερα ποιοτικά
χαρακτηριστικά.
Στην άλλη πλευρά
βρίσκονται τα νεότερα ή
ανακαινισμένα ακίνητα. Η
προσφορά τους είναι πολύ
περιορισμένη και, όταν
εμφανίζονται στην αγορά,
οι ιδιοκτήτες μπορούν να
ζητήσουν σημαντικά
υψηλότερα μισθώματα.
Και αυτό είναι ίσως το
σημαντικότερο
συμπέρασμα: το
πρόβλημα της φοιτητικής
στέγης δεν είναι μόνο
ότι τα ενοίκια
αυξήθηκαν. Είναι ότι η
αγορά έχει πλέον πολύ
λίγα σπίτια που να
ανταποκρίνονται
ταυτόχρονα στις ανάγκες
και στις οικονομικές
δυνατότητες μιας μέσης
οικογένειας.
Έτσι, ακόμη και όταν
υπάρχει θεωρητικά
διαθέσιμη προσφορά,
μεγάλο μέρος της δεν
αποτελεί πραγματικά
«προσιτή» προσφορά. Και
όσο η κατασκευή νέων
κατοικιών και η
ανακαίνιση του παλαιού
αποθέματος δεν
αυξάνονται με ταχύτητα
αντίστοιχη της ζήτησης,
η πίεση στη φοιτητική
στέγη είναι πιθανό να
παραμείνει έντονη.
|