Πώς λειτουργεί το «κοκκίνισμα»

Η λογική του νέου συστήματος είναι κλιμακωτή.

Εάν ένας καταναλωτής αφήσει απλήρωτο και μη ρυθμισμένο χρέος σε έναν πάροχο και στη συνέχεια μετακινηθεί σε άλλον, μπορεί να καταγραφεί η πρώτη επισήμανση (flag). Αν επαναλάβει την ίδια συμπεριφορά και σε δεύτερο πάροχο, αποκτά δεύτερη επισήμανση.

Το κρίσιμο όριο είναι οι τρεις ενεργές επισημάνσεις από τρεις διαφορετικούς προμηθευτές. Τότε ο καταναλωτής δεν θα μπορεί να αλλάξει πάροχο έως ότου εξοφλήσει ή ρυθμίσει μέρος των οφειλών του και μειώσει τις ενεργές επισημάνσεις του σε δύο ή λιγότερες.

Ωστόσο, οι συνέπειες μπορεί να εμφανιστούν πολύ νωρίτερα. Ένας πάροχος που εξετάζει έναν υποψήφιο πελάτη θα μπορεί να πληροφορείται εάν υπάρχει ενεργή επισήμανση και, υπό τις προϋποθέσεις του νέου πλαισίου, να αρνηθεί τη σύναψη σύμβασης.

Έτσι, το σύστημα δεν λειτουργεί μόνο ως μηχανισμός αποκλεισμού από την αλλαγή παρόχου, αλλά και ως εργαλείο αξιολόγησης του πιστωτικού κινδύνου κάθε νέου πελάτη.

Οι παλιές οφειλές μπαίνουν στο στόχαστρο

Ιδιαίτερη σημασία έχει η δυνατότητα των εταιρειών να αναζητήσουν παλιά χρέη από πελάτες που έχουν ήδη αποχωρήσει.

Οι προμηθευτές θα μπορούν να ζητήσουν την εξόφληση ή τη ρύθμιση των οφειλών αυτών, ενώ είναι υποχρεωμένοι να προσφέρουν δυνατότητα διακανονισμού. Για τις μικρότερες οφειλές, όπου μέχρι σήμερα η δικαστική διεκδίκηση μπορεί να μην ήταν οικονομικά συμφέρουσα, το νέο σύστημα δημιουργεί ένα επιπλέον κίνητρο για την είσπραξή τους.

Αν ο πρώην πελάτης δεν ανταποκριθεί, η οφειλή μπορεί να οδηγήσει σε ενεργή επισήμανση στο Debt Flagging.

Σημαντικό είναι ότι ο παλιός πάροχος δεν μπορεί να ζητήσει διακοπή της ηλεκτροδότησης ενός πρώην πελάτη που πλέον εκπροσωπείται από άλλη εταιρεία. Μπορεί όμως να καταγράψει την ανεξόφλητη οφειλή στο σύστημα.

Πότε μπορεί να μπλοκάρει η αλλαγή παρόχου

Το νέο πλαίσιο προβλέπει και δεύτερο «φρένο».

Ο καταναλωτής δεν μπορεί να αποχωρήσει από τον σημερινό πάροχο όταν έχει ήδη υποβληθεί εντολή απενεργοποίησης του μετρητή λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών. Η διαδικασία μπορεί να ενεργοποιηθεί όταν καταστεί ληξιπρόθεσμος και ο δεύτερος κατά σειρά λογαριασμός και ο πελάτης δεν ανταποκριθεί, εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, στην πρόταση διακανονισμού.

Παράλληλα, προβλέπονται δικλίδες ασφαλείας για περιπτώσεις όπου ο καταναλωτής αμφισβητεί την οφειλή και έχει προσφύγει στην αρμόδια αρχή ή στη Δικαιοσύνη, ώστε μία πραγματική διαφορά για έναν λογαριασμό να μην οδηγεί αυτομάτως σε αποκλεισμό.

Ένας «Τειρεσίας» για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας

Η σημαντικότερη αλλαγή είναι ότι για πρώτη φορά δημιουργείται ένα ενιαίο πληροφοριακό ιστορικό της συμπεριφοράς του καταναλωτή απέναντι στους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας.

Δεν αρκεί πλέον η ύπαρξη ενός απλήρωτου λογαριασμού. Το σύστημα καταγράφει την επαναλαμβανόμενη συμπεριφορά και τη μη τακτοποίηση των οφειλών μετά την προβλεπόμενη διαδικασία ενημέρωσης και διακανονισμού.

Γι' αυτό και η νέα αρχιτεκτονική θυμίζει σε σημαντικό βαθμό έναν «Τειρεσία» της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Δεν σημαίνει ότι κάθε οφειλή οδηγεί αυτομάτως σε απαγόρευση αλλαγής παρόχου. Δημιουργείται, όμως, ένα ιστορικό που μπορούν να αξιοποιούν οι προμηθευτές για να αξιολογούν τον κίνδυνο ενός υποψήφιου πελάτη.

Στόχος τα 1,53 δισ. ευρώ παλιών χρεών

Η παρέμβαση αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω του μεγέθους των ανεξόφλητων λογαριασμών στην αγορά.

Στο τέλος του 2025 οι ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τους προμηθευτές ανέρχονταν σε περίπου 2,98 δισ. ευρώ, έναντι 3,39 δισ. ευρώ ένα χρόνο νωρίτερα.

Από το συνολικό ποσό, περίπου 1,53 δισ. ευρώ αφορούσαν παλαιούς πελάτες που είχαν ήδη αλλάξει πάροχο. Πρόκειται ακριβώς για την κατηγορία στην οποία στοχεύει περισσότερο το νέο σύστημα.

Με το Debt Flagging, επομένως, η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας αποκτά έναν μηχανισμό που επιχειρεί να κλείσει το παράθυρο του «φεύγω από τον έναν πάροχο αφήνοντας χρέη και πηγαίνω στον επόμενο». Για τους συνεπείς καταναλωτές η αλλαγή παρόχου παραμένει διαθέσιμη, για τους επαναλαμβανόμενους όμως κακοπληρωτές το κόστος της συμπεριφοράς τους θα γίνεται πλέον ψηφιακά ορατό σε ολόκληρη την αγορά.