|
Σύγκρουση στρατηγικών
και πίεση στο καρτέλ
Η απόφαση αποχώρησης
αποδίδεται στην ανάγκη
των ΗΑΕ να αυξήσουν την
παραγωγή τους, η οποία
σήμερα περιορίζεται από
τις ποσοστώσεις, παρά
τις επενδύσεις που έχουν
γίνει για αύξηση της
δυναμικότητας έως και τα
5 εκατ. βαρέλια
ημερησίως.
Η εξέλιξη αυτή, σύμφωνα
με την ανάλυση,
δημιουργεί νέα δεδομένα
για τη συνοχή του ΟΠΕΚ,
καθώς αφαιρεί έναν
κρίσιμο μηχανισμό
εξισορρόπησης της αγοράς
και εντείνει τις πιέσεις
προς τη Σαουδική Αραβία,
η οποία παραμένει ο
βασικός ρυθμιστής του
καρτέλ.
Γεωπολιτική ένταση και
ενεργειακές υποδομές
Η χρονική συγκυρία της
αποχώρησης συνδέεται με
την αυξημένη γεωπολιτική
ένταση στον Περσικό
Κόλπο και τον πόλεμο με
το Ιράν, που επηρεάζει
τόσο τις περιφερειακές
ισορροπίες όσο και τις
ενεργειακές ροές.
Στο επίκεντρο βρίσκονται
και τα σχέδια των ΗΑΕ
για νέους αγωγούς που θα
παρακάμπτουν τα Στενά
του Ορμούζ, καταλήγοντας
στο λιμάνι της
Φουτζάιρα, ενισχύοντας
την ενεργειακή τους
ανεξαρτησία και
μειώνοντας την έκθεσή
τους σε γεωπολιτικούς
κινδύνους.
Αγορά χωρίς μονοπώλιο
Όπως επισημαίνει το
BBC,
ο ΟΠΕΚ δεν διαθέτει
πλέον την απόλυτη
επιρροή που είχε τη
δεκαετία του 1970, όταν
έλεγχε έως και το 85%
του διεθνώς εμπορεύσιμου
πετρελαίου. Σήμερα το
ποσοστό αυτό έχει
μειωθεί περίπου στο 50%,
με αποτέλεσμα η αγορά να
λειτουργεί πιο
κατακερματισμένα και
ανταγωνιστικά.
Παράλληλα, η άνοδος
παραγωγών εκτός ΟΠΕΚ,
όπως οι Ηνωμένες
Πολιτείες, ο Καναδάς και
η Βραζιλία, αλλάζει τις
ισορροπίες και
περιορίζει τη δυνατότητα
συντονισμού των τιμών.
Νέο ενεργειακό
περιβάλλον υψηλής
μεταβλητότητας
Αναλυτές που επικαλείται
το BBC
εκτιμούν ότι η αποχώρηση
των ΗΑΕ μπορεί να
οδηγήσει είτε σε νέους
κύκλους έντασης και
«πολέμων τιμών» είτε σε
αυξημένη αστάθεια,
ανάλογα με το πώς θα
αντιδράσει η Σαουδική
Αραβία και οι υπόλοιποι
παραγωγοί.
Σε αυτό το νέο
περιβάλλον, η αγορά
πετρελαίου φαίνεται να
μεταβαίνει από ένα
σύστημα ελεγχόμενης
παραγωγής σε μια πιο
ανοιχτή αλλά και πιο
ευμετάβλητη παγκόσμια
ισορροπία, όπου η
πολιτική και η
γεωστρατηγική
υπερισχύουν της καθαρά
οικονομικής λογικής.
|