Τα 5 βασικά σημάδια που βοηθούν στη διάκριση

Πρώτον, το κατά πόσο εξακολουθείτε να σας ενδιαφέρει η εργασία σας. Αν, παρά την πίεση, συνεχίζετε να νοιάζεστε για το αποτέλεσμα και σας ενοχλεί η μειωμένη απόδοσή σας, τότε είναι πιθανότερο να πρόκειται για μια δύσκολη φάση και όχι για burnout. Στην επαγγελματική εξουθένωση, το ενδιαφέρον και η συναισθηματική εμπλοκή μειώνονται αισθητά.

Δεύτερον, η αντίδραση στην ξεκούραση. Αν λίγες ημέρες άδειας ή ένα ήσυχο Σαββατοκύριακο σάς βοηθούν να ανακτήσετε έστω μέρος της ενέργειάς σας, αυτό δείχνει ότι πρόκειται για προσωρινή πίεση. Αντίθετα, στο burnout η αίσθηση εξάντλησης παραμένει ακόμη και μετά από ξεκούραση.

Τρίτον, το κίνητρο για εργασία. Όσοι βρίσκονται υπό πίεση συχνά νιώθουν ότι έχουν πάρα πολλές υποχρεώσεις. Αντίθετα, στο burnout εμφανίζεται βαθύτερη απώλεια κινήτρου, ακόμη και για καθήκοντα που παλαιότερα ήταν σημαντικά ή ενδιαφέροντα.

Τέταρτον, η αίσθηση προοπτικής. Όταν κάποιος πιστεύει ότι η δύσκολη περίοδος έχει τέλος —ότι μετά από μια προθεσμία ή ένα έργο τα πράγματα θα βελτιωθούν— τότε συνήθως πρόκειται για διαχειρίσιμη πίεση. Το burnout, αντίθετα, συνοδεύεται από την αίσθηση ότι δεν υπάρχει ορατή διέξοδος.

Πέμπτον, οι σωματικές και ψυχολογικές αντιδράσεις. Η έντονη πίεση συχνά εκδηλώνεται με συμπτώματα όπως αϋπνία, πονοκεφάλους ή μυϊκή ένταση. Στο burnout όμως μπορεί να εμφανιστεί ένα πιο βαθύ «μούδιασμα», όπου το άτομο νιώθει συναισθηματικά αποκομμένο και χωρίς ενέργεια ή ενδιαφέρον.

Γιατί έχει σημασία η σωστή αναγνώριση

Η σωστή κατανόηση της κατάστασης είναι το πρώτο βήμα για την αντιμετώπισή της. Στην περίπτωση της απλής πίεσης, η καλύτερη διαχείριση χρόνου, η ιεράρχηση προτεραιοτήτων και η αναζήτηση υποστήριξης μπορούν να φέρουν άμεση βελτίωση. Αν όμως υπάρχουν ενδείξεις πραγματικού burnout, απαιτείται πιο ουσιαστική παρέμβαση, όπως μεγαλύτερη αποφόρτιση από την εργασία ή και υποστήριξη από επαγγελματία ψυχικής υγείας.