Παρόλα αυτά, η συνολική εικόνα της αγοράς παρέμεινε ανθεκτική.

Ο S&P 500 βρίσκεται μόλις περίπου 1,6% κάτω από τα ιστορικά υψηλά του, ενώ ο ισοσταθμισμένος S&P 500 (equal-weighted) κατέγραψε νέο ρεκόρ την προηγούμενη εβδομάδα. Οι απώλειες στις μετοχές που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη αντισταθμίστηκαν σε μεγάλο βαθμό από κέρδη σε άλλους κλάδους.

Η ιστορία δείχνει ότι οι περισσότερες φούσκες δεν προκαλούν κρίσεις

Η σημερινή διόρθωση στις μετοχές AI δεν είναι το πρώτο επεισόδιο υπερβολικού ενθουσιασμού στη Wall Street.

Τα τελευταία χρόνια έχουν εμφανιστεί αντίστοιχες επενδυτικές μόδες σε:

Σε πολλές περιπτώσεις, οι μετοχές έχασαν περισσότερο από 80% της αξίας τους, χωρίς όμως να προκληθεί μόνιμη ζημιά στο σύνολο της οικονομίας ή στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Ο βασικός λόγος ήταν ότι οι περισσότερες από αυτές τις φούσκες χρηματοδοτήθηκαν κυρίως από κεφάλαια επενδυτών και όχι από τραπεζικό δανεισμό.

Οι μέτοχοι υπέστησαν μεγάλες απώλειες, αλλά οι τράπεζες και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα παρέμειναν επαρκώς κεφαλαιοποιημένα ώστε να συνεχίσουν να δανείζουν.

Η μεγάλη διαφορά της τεχνητής νοημοσύνης: το χρέος

Η AI μπορεί να αποτελέσει διαφορετική περίπτωση.

Οι εκτιμήσεις κάνουν λόγο για επενδύσεις περίπου 7 τρισ. δολαρίων σε data centers μέσα στα επόμενα τέσσερα χρόνια, καθώς εταιρείες όπως η Microsoft, η Amazon, η Alphabet, η Meta και η Oracle επεκτείνουν επιθετικά τις υποδομές υπολογιστικής ισχύος.

Το ερώτημα που απασχολεί πλέον την αγορά δεν είναι αν η τεχνητή νοημοσύνη θα αλλάξει την οικονομία.

Το ερώτημα είναι αν οι τεράστιες επενδύσεις που πραγματοποιούνται σήμερα θα αποδώσουν αρκετά ώστε να δικαιολογήσουν το κόστος κεφαλαίου.

Εάν οι αναμενόμενες αυξήσεις παραγωγικότητας δεν υλοποιηθούν στον βαθμό που προβλέπεται, υπάρχει κίνδυνος σημαντικής λανθασμένης κατανομής κεφαλαίων (capital misallocation).

Και αυτή τη φορά η έκθεση δεν αφορά μόνο τους μετόχους τεχνολογικών εταιρειών.

Από τους επενδυτές στους δανειστές

Ένα σημαντικό μέρος του AI οικοσυστήματος αρχίζει να στηρίζεται σε:

εταιρικό δανεισμό,

ομολογιακές εκδόσεις,

leasing υποδομών,

χρηματοδότηση data centers,

πιστώσεις προμηθευτών.

Αυτό αλλάζει τη φύση του κινδύνου.

Σε προηγούμενες φούσκες, η ζημιά περιοριζόταν κυρίως στους επενδυτές που αγόρασαν τις μετοχές σε υψηλές αποτιμήσεις.

Σε ένα σενάριο υπερβολικών επενδύσεων στην AI, οι απώλειες θα μπορούσαν να επηρεάσουν εταιρικούς ισολογισμούς, πιστωτές και τελικά την οικονομία.

Η αγορά δοκιμάζει πλέον τη βιωσιμότητα του AI boom

Μέχρι σήμερα, η Wall Street αντιμετώπισε σχεδόν κάθε ανακοίνωση νέων επενδύσεων στην τεχνητή νοημοσύνη ως θετική εξέλιξη.

Περισσότερα chips, περισσότερα data centers και μεγαλύτερες κεφαλαιουχικές δαπάνες θεωρούνταν απόδειξη ότι η επανάσταση της AI επιταχύνεται.

Όμως η αγορά αρχίζει πλέον να θέτει πιο δύσκολες ερωτήσεις:

Πόσο γρήγορα θα μετατραπούν οι επενδύσεις σε πραγματικά κέρδη;

Ποια θα είναι η απόδοση των τεράστιων κεφαλαίων που επενδύονται;

Πόσο χρέος μπορεί να υποστηρίξει το οικοσύστημα;

Υπάρχει κίνδυνος υπερβολικής χωρητικότητας στα data centers;

Η ιστορία δείχνει ότι οι περισσότερες επενδυτικές φούσκες μπορούν να καταρρεύσουν χωρίς να προκαλέσουν συστημική κρίση.

Η μεγάλη πρόκληση για την τεχνητή νοημοσύνη είναι ότι αυτή τη φορά η φούσκα —αν αποδειχθεί τέτοια— δεν στηρίζεται μόνο στον ενθουσιασμό των επενδυτών.

Στηρίζεται σε τρισεκατομμύρια δολάρια πραγματικών επενδύσεων και ολοένα μεγαλύτερη χρήση μόχλευσης.

Και αυτό είναι που κάνει την AI διαφορετική από τις προηγούμενες επενδυτικές μανίες.