Ο αναβαλλόμενος φόρος των τραπεζών επιστρέφει στη συζήτηση — και οι τράπεζες φοβούνται περισσότερο την προεκλογική περίοδο από τα 8 δισ.

Υπάρχουν θέματα που επιστρέφουν περιοδικά στη δημόσια συζήτηση όχι επειδή κάτι ουσιαστικό άλλαξε, αλλά επειδή κάποιος βρήκε πολιτικό λόγο να τα ξαναφέρει. Ο αναβαλλόμενος φόρος (DTC) των ελληνικών τραπεζών είναι ακριβώς αυτή η κατηγορία — και η επιστροφή του στην επικαιρότητα αυτή τη φορά ανησυχεί και τις τραπεζικές διοικήσεις και τους επενδυτές, για λόγους που δεν είναι αποκλειστικά τεχνικοί. 

Τι είναι ο αναβαλλόμενος φόρος — και γιατί υπάρχει

Για όσους δεν έχουν πλήρη εικόνα, αν και οι περισσότεροι γνωρίζουνε: ο DTC δεν είναι ελληνική πατέντα. Είναι διεθνής πρακτική που επιτρέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία. Στην Ελλάδα δημιουργήθηκε από τις τεράστιες ζημίες της κρίσης — κυρίως το PSI και τις διαγραφές κόκκινων δανείων. Οι ζημίες αυτές συμψηφίζονται με μελλοντικά κέρδη, γι' αυτό οι τράπεζες εμφανίζουν λογιστική κερδοφορία χωρίς αντίστοιχη φορολογητέα βάση.

Με νομοθεσία του 2014 και 2017, μέρος του DTC αναγνωρίστηκε ως εποπτικό κεφάλαιο — με εγγύηση του Δημοσίου και με προμήθεια που πληρώνουν οι τράπεζες — ώστε να αποφευχθούν τότε ακόμα μεγαλύτερες ανακεφαλαιοποιήσεις. Ήταν λύση ανάγκης για μια ανάγκη που υπήρξε. Και λειτούργησε.

Τι συμβαίνει ήδη — χωρίς να το ξέρει κανείς

Εδώ βρίσκεται το κρίσιμο σημείο που χάνεται στη δημόσια συζήτηση: η επιτάχυνση της απόσβεσης έχει ήδη συμβεί. Από το 2025, οι τράπεζες εφαρμόζουν επιταχυνόμενη απόσβεση — μειώνοντας τα κεφάλαιά τους κατά ποσό ίσο με το 29% των μερισμάτων που διανέμουν. Όσο μεγαλύτερα τα μερίσματα, τόσο ταχύτερη η μείωση του DTC.

Το 2025 η απόσβεση έφτασε τα 1,5 δισ. ευρώ — υπερδιπλάσια από ό,τι προέβλεπε ο νόμος. Με βάση τα επιχειρηματικά σχέδια, η πλήρης απόσβεση αναμένεται το 2032-2033, δηλαδή 8 χρόνια νωρίτερα από το αρχικό χρονοδιάγραμμα. Κανείς δεν αγνοεί το πρόβλημα — απλώς το λύνουν με ελεγχόμενο τρόπο, όπως θα έπρεπε.

Το σενάριο που τρομάζει: πλήρης απόσβεση ως το 2028

Αν κάποιος αποφάσιζε να επιταχύνει απότομα (προσωπικά σχεδόν το αποκλείουμε) — πλήρης απόσβεση ως το 2028 — το υπόλοιπο DTC θα έφτανε τα 8 δισ. ευρώ, δηλαδή σχεδόν το 30% των κεφαλαίων CET1. Οι τράπεζες θα έπρεπε να καλύψουν αυτό το κεφαλαιακό κενό — όχι για να αναπτυχθούν, αλλά επειδή άλλαξαν οι κανόνες.

Το αποτέλεσμα: πιεσμένοι κεφαλαιακοί δείκτες, δυσκολία προσέλκυσης επενδυτών, περιορισμός νέων δανείων σε μια περίοδο που η πιστωτική επέκταση κινείται με υψηλούς ρυθμούς. Και ένα αρνητικό μήνυμα για τη σταθερότητα του θεσμικού πλαισίου — ακριβώς τη στιγμή που η Ελλάδα έχει κατακτήσει ξανά την εμπιστοσύνη των αγορών. Μια απόφαση που θα τραυμάτιζε την ελληνική χρηματιστηριακή αγορά.

Ο φόβος που δεν λέγεται δυνατά

Πέρα από τους αριθμούς, υπάρχει ένας ανομολόγητος φόβος στις τραπεζικές διοικήσεις: η προεκλογική περίοδος. Σε ένα κλίμα όπου η αντίληψη «οι τράπεζες φταίνε για όλα» μπορεί να βρει εύφορο έδαφος, κάθε νέα επιβάρυνση γίνεται πολιτικά εύκολη — και επενδυτικά επικίνδυνη. Οι τράπεζες έχουν κατακτήσει σταδιακά εμπιστοσύνη από τους επενδυτές μέσω μερισμάτων και ενδιάμεσων μερισμάτων. Αυτή η εμπιστοσύνη δεν είναι δεδομένη — και ένα απότομο αλλαγή κανόνων μπορεί να τη διαταράξει γρήγορα.

Αξίζει να σημειωθεί και το φορολογικό επιχείρημα: οι τράπεζες φορολογούνται με υψηλότερο συντελεστή από άλλες επιχειρήσεις, καταβάλλουν προμήθεια για την εγγύηση του DTC και επιβαρύνονται με ΦΠΑ που δεν μπορούν να συμψηφίσουν — συνολικό κόστος εκατοντάδων εκατομμυρίων ετησίως. Η εικόνα ότι «δεν πληρώνουν φόρους» δεν ανταποκρίνεται πλήρως στην πραγματικότητα.

300.000 ακίνητα στην ουρά για πλειστηριασμό — και το 86% δεν βρίσκει αγοραστή

Υπάρχουν αριθμοί που, όταν τους βλέπεις, νομίζεις ότι διαβάζεις λάθος. 300.000 ακίνητα σε αναμονή πλειστηριασμού το πρώτο τρίμηνο του 2026 — από 20.000-25.000 που ήταν το 2021. Δεκαπλασιασμός σε πέντε χρόνια. Και ποσοστό απορρόφησης 14%. Με άλλα λόγια: το 86% των ακινήτων που μπαίνουν στο «σφυρί» δεν βρίσκει αγοραστή. Αυτά τα στοιχεία προέρχονται από την τριμηνιαία έκθεση του ΙΟΒΕ και της Cepal για το ιδιωτικό χρέος — και σκιαγραφούν ένα από τα πιο ανησυχητικά προβλήματα στη διαχείριση του κόκκινου χρέους στην Ελλάδα.

Η αδυναμία που κρύβεται πίσω από τους αριθμούς

Το πρόβλημα δεν είναι απλώς ότι πολλά ακίνητα περιμένουν πλειστηριασμό. Είναι ότι δεν μπορούν να πουληθούν — και αυτό υπονομεύει την ίδια τη λογική του συστήματος διαχείρισης κόκκινων δανείων. Οι servicers επισπεύδουν πλειστηριασμούς για να ρευστοποιήσουν εξασφαλίσεις και να αποπληρωθούν απαιτήσεις. Αν τα ακίνητα δεν πωλούνται, η αλυσίδα σπάει.

Ο σωρευτικός αριθμός των «γεγονότων πλειστηριασμού» — προσοχή, όχι μοναδικά ακίνητα, αλλά περιπτώσεις που περιλαμβάνουν και επαναλαμβανόμενες προσπάθειες για το ίδιο ακίνητο — έχει φτάσει τις 300.000, με το 53% να αφορά αστικές κατοικίες. Η έλλειψη αγοραστών οδηγεί σε συνεχή ανακύκλωση των ίδιων ακινήτων.

Πότε «ξυπνάει» το αγοραστικό ενδιαφέρον

Η αγορά έχει βρει τη δική της λογική — και δεν ευνοεί τους πωλητές. Στους πρώτους γύρους πλειστηριασμού, τουλάχιστον το 70% των ακινήτων δεν προσελκύει κανέναν πλειοδότη. Το ενδιαφέρον εμφανίζεται από τον τρίτο γύρο και μετά — όταν εφαρμόζεται υποχρεωτική έκπτωση 20% στην τιμή πρώτης προσφοράς. Τότε το ποσοστό απορρόφησης ανεβαίνει στο 17,9% και στον τέταρτο γύρο στο 23%.

Το παράδοξο των servicers

Εδώ βρίσκεται το πιο ανησυχητικό εύρημα της έκθεσης. Τα ακίνητα που τελικά πωλούνται καταλήγουν κυρίως στα χέρια εταιρειών real estate — πολλές από τις οποίες ανήκουν στους ίδιους ομίλους με τους servicers που επισπεύδουν τους πλειστηριασμούς. Δηλαδή: ο ίδιος όμιλος επισπεύδει τον πλειστηριασμό και αγοράζει το ακίνητο μέσω θυγατρικής — με τη μέγιστη δυνατή έκπτωση.

Αυτή η δομή δεν είναι απαραίτητα παράνομη — αλλά δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για τη λειτουργία της αγοράς και τα κίνητρα των εμπλεκόμενων. Ιδίως όταν ο αρχικός ιδιοκτήτης χάνει το ακίνητό του και στο τέλος της ημέρας η αξία απορροφάται από επαγγελματίες του κλάδου σε χαμηλές τιμές.

Γιατί επιδεινώνεται η εικόνα 

Το μικτό ποσοστό απορρόφησης είχε φτάσει στο 18% το 2024 — και έκτοτε υποχωρεί. Στο πρώτο τρίμηνο του 2026 βρίσκεται στο 14%, ενώ με βάση τις αξίες των ακινήτων κατεβαίνει κάτω από το 12%. Η αγορά δείχνει ισχυρά σημάδια κόπωσης — λιγότεροι αγοραστές, χαμηλότερες τιμές, μεγαλύτερη ουρά.

Το πρόβλημα, με λίγα λόγια, δεν λύνεται από μόνο του. Και όσο μεγαλώνει η ουρά, τόσο δυσκολότερη γίνεται η διαχείριση του κόκκινου ιδιωτικού χρέους — με επιπτώσεις που φτάνουν από τα νοικοκυριά που χάνουν τα σπίτια τους μέχρι τους ισολογισμούς των servicers και τελικά το ευρύτερο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Vodafone + ΔΕΗ Fiber: Για πρώτη φορά ανταγωνισμός επί ίσοις όροις στη σταθερή τηλεφωνία

Η ελληνική αγορά τηλεπικοινωνιών έχει δει πολλά — αλλά αυτό δεν το έχει ξαναδεί: έναν δεύτερο πόλο δικτύων που μπαίνει στη σταθερή με φθηνότερο κόστος ανάπτυξης από τον κυρίαρχο. Και αυτό αλλάζει το παιχνίδι.

Η εικόνα της αγοράς το 2027

Η απόσταση στη λιανική παραμένει σημαντική — αλλά στις υποδομές η εικόνα είναι σχεδόν ισοδύναμη. Και αυτός είναι ο πραγματικός μετρητής ισχύος μακροπρόθεσμα.

Το πλεονέκτημα του νέου δικτύου

Το επιχείρημα που ακούγεται στελεχών της αγοράς: «Ένα ολοκαίνουριο δίκτυο που στήνεται από την αρχή θα είναι καλύτερο από ένα δίκτυο που χτίζεται και συμπληρώνεται τα τελευταία χρόνια». Και: «Ένα δίκτυο άδειο από κόσμο θα προσφέρει μεγαλύτερη χωρητικότητα από ένα φορτωμένο με εκατομμύρια συνδρομητές».

Η ΔΕΗ FiberGrid επίσης κατασκευάζει με χαμηλότερο κόστος ανά σύνδεση — επιτρέποντας στη Vodafone είτε να κόψει τιμές, είτε να κρατήσει υψηλότερα περιθώρια. Το πιο πιθανό: να κάνει και τα δύο στρατηγικά.

Πώς απαντά ο ΟΤΕ / Telekom

Ο CEO Κ. Νεμπής έχει θέσει τη γραμμή: «Τα δίκτυα στην Ελλάδα ήταν, είναι και θα παραμείνουν ταυτισμένα με τον ΟΤΕ». Η άμυνα στηρίζεται σε τρία πράγματα: ισχυρή διαχρονική παρουσία και εμπιστοσύνη πελατών, FWA που τριπλασίασε συνδρομητές σε ένα χρόνο (100.000 πλέον) και ολοκληρωμένο χαρτοφυλάκιο — Cosmote TV, ICT, non-core υπηρεσίες.

Αλλά ακόμα και αυτά δεν είναι αδιαπέραστα. Η «τράπουλα στην τηλεόραση ξαναμοιράζεται» — ο ΣΚΑΙ πήρε το Κύπελλο, η Percapita έχει σχεδόν όλες τις ομάδες Σούπερ Λίγκας. Το Cosmote TV δεν είναι πλέον το μόνο στοίχημα στο περιεχόμενο.

Ο κερδισμένος που δεν περιμένει κανείς

«Αν υπάρχει κάποιος κερδισμένος, αυτός είναι ο καταναλωτής. Γιατί όταν μαλώνουν οι εταιρείες, κερδίζει ο καταναλωτής» — στέλεχος αγοράς.

Οι τιμές στα 2play πακέτα έχουν ήδη πέσει 4%–20% τον τελευταίο χρόνο. Με τη νέα εταιρεία να μπαίνει δυναμικά, η τάση αυτή δεν αναστρέφεται. Η ερώτηση δεν είναι αν θα πέσουν οι τιμές — αλλά πόσο.

Το νέο Χωροταξικό για τις ΑΠΕ εξαιρεί το 61% της χώρας — και ο κλάδος της αιολικής λέει ότι θα ακριβύνει το ρεύμα κατά 27%

Υπάρχουν κανονιστικά πλαίσια που, όταν τα διαβάζεις, καταλαβαίνεις ότι κάποιος έκανε υπολογισμούς — αλλά όχι αυτούς που χρειάζονταν. Το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση, φαίνεται να ανήκει σε αυτή την κατηγορία — τουλάχιστον σύμφωνα με την Ελληνική Επιστημονική Ένωση Αιολικής Ενέργειας (ΕΛΕΤΑΕΝ), που το χαρακτήρισε «πολύ χειρότερο ακόμη και από το δυσμενέστερο σενάριο που περιμέναμε». 

Τα νούμερα που ανησυχούν

Το 61% της ελληνικής επικράτειας αποκλείεται εκ των προτέρων από νέες αιολικές εγκαταστάσεις. Το υπόλοιπο 39% δεν είναι αυτόματα διαθέσιμο — υποχρεούται να περάσει από όλες τις συνήθεις περιβαλλοντικές και διοικητικές διαδικασίες.

Η ΕΛΕΤΑΕΝ έκανε τα μαθηματικά: μεταφέροντας τις εγκαταστάσεις σε περιοχές με χαμηλότερο αιολικό δυναμικό, η μέση παραγωγικότητα μιας ανεμογεννήτριας μειώνεται κατά 29%. Αυτό μεταφράζεται σε αύξηση κόστους παραγωγής κατά 27% — γιατί για να παραμείνουν βιώσιμες οι επενδύσεις, χρειάζονται υψηλότερες τιμές αποζημίωσης. Και για να επιτευχθούν οι ίδιοι ενεργειακοί στόχοι του ΕΣΕΚ, θα χρειαστεί 29% περισσότερα αιολικά πάρκα.

Ποιος πληρώνει τη διαφορά; Σύμφωνα με την ΕΛΕΤΑΕΝ, η βιομηχανία μέσω PPAs, οι καταναλωτές και συνολικά το ηλεκτρικό σύστημα.

Το επιχείρημα που γυρίζει μπούμερανγκ

Η κυβερνητική λογική πίσω από τους περιορισμούς φαίνεται να είναι η μείωση των τοπικών αντιδράσεων — λιγότερες περιοχές, λιγότερες συγκρούσεις. Η ΕΛΕΤΑΕΝ αμφισβητεί ακριβώς αυτό: αν τα έργα συγκεντρωθούν σε πολύ λιγότερες περιοχές, οι αντιδράσεις δεν μειώνονται — εντείνονται.

Το παράδειγμα που δίνουν είναι εύγλωττο: με τα τρέχοντα κριτήρια, μόλις έντεκα νησιά πέραν Κρήτης και Εύβοιας παραμένουν διαθέσιμα για νέα αιολική ισχύ. Και η απαγόρευση σε μεγάλα υψόμετρα θα ωθήσει τα έργα χαμηλότερα — κοντύτερα στους οικισμούς, με μεγαλύτερη οπτική όχληση. Λιγότερες ανεμογεννήτριες στα βουνά, περισσότερες δίπλα στα χωριά. Το αποτέλεσμα πολιτικά δεν φαίνεται ευνοϊκό.

Το «πραγματικό απόθεμα» είναι μικρότερο από ό,τι φαίνεται

Η κυβερνητική επιχειρηματολογία περιλαμβάνει συχνά το επιχείρημα ότι υπάρχει ήδη επαρκές χαρτοφυλάκιο έργων σε ανάπτυξη — άρα οι νέοι περιορισμοί δεν είναι κατεπείγον πρόβλημα. Η ΕΛΕΤΑΕΝ το αμφισβητεί με αριθμούς: από τα 9 GW που βρίσκονται σε διάφορα στάδια ανάπτυξης, μόνο τα 3 GW διαθέτουν Προσφορά Σύνδεσης από τον ΑΔΜΗΕ — δηλαδή έχουν κάποια ουσιαστική ωριμότητα. Και ιστορικά, το ποσοστό ολοκλήρωσης από το αρχικό στάδιο ήταν 3,5% — αν και σήμερα αναμένεται υψηλότερο, η Ένωση θεωρεί δύσκολο να ξεπεραστεί το 50%-60% του χαρτοφυλακίου.

Τι ζητά ο κλάδος

Η ΕΛΕΤΑΕΝ έχει καταθέσει υπόμνημα με τρία συγκεκριμένα αιτήματα. Πρώτον, κατάργηση ή εξαιρέσεις στο όριο υψομέτρου των 1.200 μέτρων — «δεν υπάρχει άλλη σημαντική ευρωπαϊκή αγορά ΑΠΕ με οριζόντιο πλαφόν υψομέτρου», τονίζουν. Δεύτερον, μείωση του ορίου για τα νησιά από 300 σε 100 τ.χλμ., ώστε να ανοίξουν περισσότεροι νησιωτικοί προορισμοί. Τρίτον, αξιολόγηση κατά περίπτωση για τις Ζώνες Ειδικής Προστασίας Natura 2000, αντί για αυτόματο αποκλεισμό.

Η ημερομηνία που μετράει

Το χωροταξικό αναμένεται να οριστικοποιηθεί μέσα στο καλοκαίρι, καθώς συνδέεται με ορόσημα του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Ο χρόνος για αλλαγές είναι περιορισμένος — και ο κλάδος το γνωρίζει καλά.

DT οχυρώνεται απέναντι στον Μασκ – Στο «κάδρο» η T-Mobile USA 

Η Deutsche Telekom (DT) εξετάζει συγχώνευση με την αμερικανική θυγατρική της T-Mobile USA, με στόχο να θωρακιστεί απέναντι σε πιθανή κίνηση εξαγοράς από την SpaceX. Σύμφωνα με τη Handelsblatt, ο CEO Timotheus Höttges προωθεί τη δημιουργία holding που θα ενοποιεί τις δύο εταιρείες, καθιστώντας το σχήμα λιγότερο ελκυστικό ως στόχος.

Το ρίσκο: Η SpaceX φιλοδοξεί να γίνει mobile operator και όχι μόνο πάροχος δορυφορικού internet. Παρότι ο Μασκ έχει δείξει ενδιαφέρον προς τη Verizon, στη Γερμανία φοβούνται πως στόχος είναι η T-Mobile USA — το «στέμμα» της DT.

Τα νούμερα:

T-Mobile USA: κεφαλαιοποίηση ~200 δισ. ευρώ, 3η μεγαλύτερη telco παγκοσμίως (μετά τη China Mobile στα ~190 δισ. ευρώ και τη Softbank στα ~182 δισ. ευρώ)

Οι 10 μεγαλύτερες telcos του πλανήτη αθροιστικά: ~1,3 τρισ. ευρώ

SpaceX: κεφαλαιοποίηση ~1,75 τρισ. δολ. — υπερδιπλάσια από όλες τις telcos μαζί

DT: κεφαλαιοποίηση μόλις ~126 δισ. ευρώ, χαμηλότερη από της ίδιας της θυγατρικής της, ή μόλις 7,1% της αξίας της SpaceX

Ποιος «σηκώνει» ποιον: Η T-Mobile USA παράγει τα 2/3 των εσόδων του ομίλου DT (78 δισ. ευρώ έσοδα στις ΗΠΑ έναντι 40,6 δισ. ευρώ σε όλη την Ευρώπη). Χωρίς αυτήν, όπως λέει αναλυτής, η μετοχή DT θα ήταν «για χήρες και ορφανά».

Starlink & ΟΤΕ: Η T-Mobile USA ήταν η πρώτη εταιρεία που συνεργάστηκε εμπορικά με τη Starlink· η συνεργασία επεκτάθηκε στην DT και στον ΟΤΕ, χωρίς όμως ακόμη εμπορική διάθεση των υπηρεσιών στην Ευρώπη. Σημειωτέον, η DT είναι βασικός μέτοχος του ΟΤΕ — άρα κάθε κίνηση στην κορυφή του γερμανικού ομίλου έχει άμεσο ενδιαφέρον και για την ελληνική αγορά.

Το εμπόδιο: Οι μέτοχοι μειοψηφίας της T-Mobile USA είναι πιθανό να αντιδράσουν σε μια συγχώνευση με μια πιο «βαριά», λιγότερο δυναμική DT.

Το συμπέρασμα: Μετά το επιτυχημένο IPO της SpaceX, οι τηλεπικοινωνίες μπαίνουν σε εποχή πλανητικής —και όχι πια εθνικής— κάλυψης, με τις ευρωπαϊκές εταιρείες να ξεκινούν και πάλι από θέση αδυναμίας.

BMW: Margin guidance κατρακυλά στο 1-3% — JPMorgan μιλά για «ξυπνητήρι ολόκληρου του κλάδου»

Η BMW έκανε αυτό που δεν περίμεναν οι αγορές: έκοψε το guidance περιθωρίου κέρδους από 4-6% στο 1-3% — μια αναθεώρηση που η JPMorgan χαρακτήρισε «ριζική» και προειδοποίησε ότι ξεπερνά τα όρια μιας εταιρείας.

Τα νούμερα που λένε την ιστορία

Η διπλή πίεση

Κίνα: Η αδύναμη ζήτηση στο premium τμήμα πλήττει BMW και Porsche. Τεχνολογικά προηγμένοι κινεζικοί κατασκευαστές EV υπερτερούν σε τιμή και χαρακτηριστικά — και αυτό δεν φαίνεται να είναι κυκλικό. Σύγκριση: JLR επιλέγει value-over-volume και τοπικά προϊόντα (Jaguar XF long wheelbase) — η διαφορά στρατηγικής θα κριθεί σύντομα.

Ιράν/γεωπολιτικά: Ο πόλεμος προσθέτει κόστος και αβεβαιότητα. Σε συνδυασμό με την κινεζική αδυναμία, δημιουργείται τέλειο τοπίο πίεσης.

Η δομική αλλαγή που ανησυχεί

Τα περιθώρια κέρδους των γερμανικών premium κατασκευαστών έχουν καταρρεύσει:

Η BMW θεωρούνταν πιο ανθεκτική από τους ομολόγους της. Η αναθεώρηση αυτή υπονομεύει αυτή την αντίληψη.

Ένα θετικό σημάδι στον ορίζοντα

Η συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ για κατάργηση δασμών σε αμερικανικές εισαγωγές τίθεται σε ισχύ 1η Ιουλίου. Δεν έχει ποσοτικοποιηθεί ακόμα το όφελος για BMW — αλλά είναι τουλάχιστον μερική αντιστάθμιση.

Τι κοιτά η αγορά στις 30 Ιουλίου

Ποσοτική εκτίμηση της πτώσης όγκου στην Κίνα. Χρονοδιάγραμμα και έκταση των απολύσεων. Αν το 1-3% είναι κατώτατο όριο — ή ενδιάμεσος σταθμός προς τα κάτω. Προς το παρόν: μηδέν ανοδικές αναθεωρήσεις EPS τελευταίους 90 ημέρες — μία καθοδική.