Η δεύτερη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής της Federal Reserve υπό την ηγεσία του Κέβιν Γουόρς δεν μπορεί να χαρακτηριστεί επιτυχημένη. Αντί να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των αγορών, δημιούργησε περισσότερα ερωτήματα, κυρίως λόγω της απροθυμίας του νέου προέδρου της Fed να εξηγήσει με σαφήνεια γιατί η κεντρική τράπεζα αποφάσισε να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια.

Η αβεβαιότητα που δημιουργήθηκε αποτυπώθηκε άμεσα στις αγορές. Οι αποδόσεις των μακροπρόθεσμων αμερικανικών ομολόγων κινήθηκαν απότομα υψηλότερα, καθώς οι επενδυτές προσπάθησαν να κατανοήσουν τη νέα προσέγγιση της Fed.

Λίγο αργότερα, δημοσιεύματα ανέφεραν ότι ο Γουόρς εξετάζει το ενδεχόμενο να μειώσει τη συχνότητα των συνεδριάσεων της κεντρικής τράπεζας στο μέλλον. Όμως, ανεξάρτητα από τη λογική μιας τέτοιας αλλαγής, η περιορισμένη επικοινωνία με τις αγορές θα αποτελούσε σοβαρό λάθος.

Η Fed δεν χρειάζεται να παρέχει περισσότερη αβεβαιότητα. Αντίθετα, η σαφής ενημέρωση των επενδυτών αποτελεί βασικό στοιχείο της αποτελεσματικής νομισματικής πολιτικής.

Μια απλή εξήγηση θα αρκούσε

Ο Γουόρς θα μπορούσε να είχε εξηγήσει με απλό τρόπο την απόφαση της Fed να διατηρήσει το βασικό επιτόκιο στο εύρος 3,5%-3,75%.

Το πρώτο επιχείρημα είναι ότι, αν εξαιρεθούν οι προσωρινές πιέσεις από την πλευρά της προσφοράς, η συνολική ζήτηση στην οικονομία εμφανίζει σημάδια επιβράδυνσης. Αυτό σημαίνει ότι το σημερινό επίπεδο επιτοκίων πιθανότατα παραμένει αρκετά περιοριστικό ώστε να συνεχίσει να πιέζει τον υποκείμενο πληθωρισμό χαμηλότερα.

Το δεύτερο είναι ότι η Fed παρακολουθεί στενά τα νέα οικονομικά δεδομένα και είναι έτοιμη να προσαρμόσει την πολιτική της εφόσον αλλάξουν οι συνθήκες.

Άλλωστε, η απόφαση για διατήρηση των επιτοκίων δεν ήταν οριακή. Η ψηφοφορία στη Federal Open Market Committee ήταν 9-3 υπέρ της διατήρησης του υφιστάμενου επιπέδου. Επομένως, δεν υπήρχε κάποιος λόγος η απόφαση να προκαλέσει τόσο έντονες αντιδράσεις στις αγορές.

Η αντίφαση με την ατζέντα μεταρρυθμίσεων της Fed

Το πιο παράδοξο στοιχείο είναι ότι η στάση του Γουόρς φαίνεται να έρχεται σε αντίθεση με ορισμένους από τους βασικούς στόχους της νέας του διοίκησης.

Ο νέος πρόεδρος της Fed έχει δημιουργήσει πέντε ομάδες εργασίας, στις οποίες συμμετέχουν ειδικοί από διαφορετικές σχολές σκέψης, με στόχο την επανεξέταση της λειτουργίας και της στρατηγικής της κεντρικής τράπεζας.

Μία από αυτές τις ομάδες αφορά ειδικά την επικοινωνιακή πολιτική της Fed.

Το ερώτημα που προκύπτει είναι γιατί η κεντρική τράπεζα αλλάζει ξαφνικά τον τρόπο επικοινωνίας της με τις αγορές, την ώρα που η ίδια έχει ξεκινήσει διαδικασία αξιολόγησης για το συγκεκριμένο ζήτημα.

Η επικοινωνία αποτελεί κρίσιμο εργαλείο νομισματικής πολιτικής. Οι αγορές δεν χρειάζονται απαραίτητα συγκεκριμένες δεσμεύσεις για το μέλλον, αλλά χρειάζονται να κατανοούν τον τρόπο σκέψης της κεντρικής τράπεζας.

Η διαφορά μεταξύ forward guidance και διαφάνειας

Ο Γουόρς έχει εκφράσει επιφυλάξεις για το λεγόμενο forward guidance, δηλαδή την πρακτική μέσω της οποίας η Fed προσπαθεί να κατευθύνει τις προσδοκίες των επενδυτών για τη μελλοντική πορεία των επιτοκίων.

Σε αυτό το σημείο έχει ένα βάσιμο επιχείρημα.

Μετά την πανδημία, η Fed δεσμεύτηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα σε μια πολιτική που βασιζόταν στην υπόθεση ότι τα επιτόκια θα παρέμεναν εξαιρετικά χαμηλά για μεγάλο διάστημα. Όμως οι οικονομικές συνθήκες άλλαξαν δραματικά και η καθυστέρηση στην αλλαγή πορείας συνέβαλε στην εκτίναξη του πληθωρισμού.

Ωστόσο, υπάρχει σημαντική διαφορά ανάμεσα σε μια προκαθορισμένη πορεία επιτοκίων και στην εξήγηση του τρόπου με τον οποίο η Fed αξιολογεί τα νέα δεδομένα.

Η αποφυγή απαντήσεων δεν αποτελεί κατάργηση του forward guidance. Αποτελεί απλώς έλλειψη διαφάνειας.

Όταν ο Γουόρς ρωτήθηκε γιατί η Fed διατηρεί αμετάβλητα τα επιτόκια ενώ ο πληθωρισμός παραμένει πάνω από τον στόχο του 2%, απέφυγε επανειλημμένα να δώσει συγκεκριμένη απάντηση.

Η επικοινωνία χωρίς ουσία μπορεί να δημιουργήσει μεγαλύτερη αβεβαιότητα από τη σιωπή.

Η αξιοπιστία της Fed περνά από την επικοινωνία

Η εικόνα του Γουόρς ως «γερακιού» απέναντι στον πληθωρισμό αποτελεί πλεονέκτημα. Όμως η αξιοπιστία μιας κεντρικής τράπεζας δεν βασίζεται μόνο στη σκληρή στάση απέναντι στον πληθωρισμό.

Οι επενδυτές χρειάζονται να κατανοούν πώς η Fed αξιολογεί τα οικονομικά δεδομένα, πώς σταθμίζει τον κίνδυνο ενός επίμονου πληθωρισμού έναντι του κινδύνου εξασθένησης της αγοράς εργασίας και ποιοι παράγοντες μπορούν να αλλάξουν την πολιτική της.

Οι προσδοκίες χαμηλού πληθωρισμού πράγματι μπορούν να λειτουργήσουν ως αυτοεκπληρούμενη προφητεία, όπως έχει υποστηρίξει ο Γουόρς. Όμως αυτό συμβαίνει μόνο όταν οι αγορές κατανοούν τη λογική πίσω από τις αποφάσεις της κεντρικής τράπεζας.

Η μεγάλη δοκιμασία για τον νέο πρόεδρο της Fed

Πέρα από τις οικονομικές προκλήσεις, ο Γουόρς πρέπει να αντιμετωπίσει και τις υποψίες ότι η πολιτική του μπορεί να επηρεάζεται από τον πρόεδρο που τον διόρισε.

Η απάντηση σε αυτές τις ανησυχίες δεν θα δοθεί με δηλώσεις, αλλά με τις αποφάσεις και τη συνολική λειτουργία της Fed.

Η ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας κρίνεται στην πράξη.

Ο Κέβιν Γουόρς έχει μπροστά του μια δύσκολη αποστολή: να αλλάξει τη λειτουργία της Fed χωρίς να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη των αγορών.

Για να το πετύχει, χρειάζεται λιγότερη ασάφεια και περισσότερη εξήγηση.

Οι επενδυτές δεν απαιτούν από τη Fed να προβλέπει το μέλλον. Απαιτούν να καταλαβαίνουν πώς σκέφτεται. Και αυτό απαιτεί διαφάνεια, όχι σκοτάδι.