GREEK FINANCE FORUM

Ο Ντ. Τραμπ απέρριψε την προσφορά του Ιράν για να ξανανοίξει το στενό του Ορμούζ upd

Παρασκευή, 25/09/2026 - Σάββατο 26/09 update

Ο Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε χθες Παρασκευή ιρανική πρόταση με σκοπό να ανοίξει ξανά το στενό του Ορμούζ σε επτά ημέρες, σύμφωνα με δημοσίευμα της Wall Street Journal, κατά το οποίο ο αμερικανός πρόεδρος προβλέπει επίσης επανέναρξη των πληγμάτων στο Ιράν μετά τις εκλογές του μέσου της δεύτερης θητείας του, στις αρχές Νοεμβρίου.

Χθες βράδυ (σ.σ. λίγο πριν από τις 04:00 ώρα Ελλάδας), εξάλλου, ο ογδοντάρης ρεπουμπλικάνος δημοσιοποίησε (ξανά) χάρτη στον οποίο το στενό του Ορμούζ έχει μετονομαστεί σε «στενό Τραμπ» μέσω Truth Social.

Επικαλούμενη πηγές της στην κυβέρνησή του, η Τζέρναλ ανέφερε πως ο κ. Τραμπ αντιμετωπίζει με σκεπτικισμό το κατά πόσον η Τεχεράνη θα ανταποκριθεί στις απαιτήσεις του.

Το Ιράν υπέβαλε νωρίτερα χθες πρόταση στις ΗΠΑ για να ανοίξει εκ νέου μέσα σε επτά ημέρες το στρατηγικής σημασίας θαλάσσιο πέρασμα, προσθέτοντας πως «η επιλογή επαφίεται πλέον» στην Ουάσιγκτον.

«Η προθεσμία των επτά ημερών θα αρχίσει μόλις οι ΗΠΑ αποδεχτούν το σχέδιο αυτό», διευκρίνισε ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας Αμπάς Αραγτσί στην έδρα του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.

Το άνοιγμα του στενού βρίσκεται πλέον στην καρδιά της σύγκρουσης ανάμεσα στο Ιράν και τις ΗΠΑ, που την πυροδότησαν με την επίθεση που εξαπέλυσαν μαζί με το Ισραήλ εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας την 28η Φεβρουαρίου.

Το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως πέρναγε απρόσκοπτα από το στενό προτού ξεσπάσει ο πόλεμος.

«Τα μέτρα που θα πρέπει να λάβουν οι ΗΠΑ δεν είναι νέα», διευκρίνισε ο ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αραγτσί. Εξήγησε ότι προβλέπονταν «ήδη όλα στο μνημόνιο κατανόησης» που είχε υπογραφτεί τον Ιούνιο από στους προέδρους των δυο κρατών.

«Αν οι ΗΠΑ αποδεχτούν να προχωρήσουμε κατ’ αυτόν τον τρόπο, όλα θα επιστρέψουν στην κατάσταση που επικρατούσε προηγουμένως», διαβεβαίωσε ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν κατά τη διάρκεια συνέντευξής του στο CBS News χθες, επιμένοντας πως «η διαδικασία θα αρχίσει την ημέρα που θα το δεχτούν».

Ο κ. Τραμπ και ο κ. Πεζεσκιάν υπέγραψαν τον Ιούνιο το λεγόμενο μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ, που θεωρητικά άνοιγε τον δρόμο για τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, ξανανοίγοντας το στενό του Ορμούζ και βάζοντας τα θεμέλια για διαπραγματεύσεις όσον αφορά το ευαίσθητο ζήτημα του ιρανικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας.

Αλλά η καθεμιά πλευρά έκανε διαφορετική ερμηνεία του κειμένου κι η συμφωνία κατέρρευσε.

Παγωμένοι πόροι

Ανάμεσα στους όρους που είχε θέσει το Ιράν τον Ιούνιο ήταν ο τερματισμός των εχθροπραξιών, η άμεση και πλήρης διακοπή των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, όπου ο στρατός του Ισραήλ έχει εμπλακεί σε πόλεμο με το σιιτικό κίνημα Χεζμπολά.

Η Τεχεράνη αξίωνε εξάλλου να αποδεσμευτούν και να τεθούν στη διάθεσή της πόροι της χώρας που έχουν παγώσει στο εξωτερικό και άρση των οικονομικών κυρώσεων, καθώς η ιρανική οικονομία δοκιμάζεται εξαιτίας της ιλιγγιώδους αύξησης των τιμών, που πυροδότησαν διαδηλώσεις ευρείας κλίμακας τον Ιανουάριο, προτού πνιγούν στο αίμα.

Το Ιράν υφίσταται για δεκαετίες αμερικανικές κυρώσεις, που πλήττουν την οικονομία του και ειδικά τις διεθνείς εμπορικές συναλλαγές του. Η χώρα εξάλλου υφίσταται πάγωμα περιουσιακών στοιχείων της στο εξωτερικό από την εποχή της ισλαμικής επανάστασης, το 1979.

Ελλείψει επίσημων δεδομένων, ιρανικά ΜΜΕ υπολόγιζαν την άνοιξη πως οι πόροι αυτοί έχουν αξία μεταξύ 100 και 123 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Κατά τη διάρκεια συνέντευξης που παραχώρησε κατ’ αποκλειστικότητα στο Γαλλικό Πρακτορείο την Τρίτη, εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης, ο Χουσεΐν Μουχεμπί, είπε πως ανάμεσα στους ιρανικούς όρους είναι πλέον ο τερματισμός των εχθροπραξιών και στην Υεμένη.

«Στην Αμερική επαφίεται αν θέλει ή όχι να τελειώσει» αυτός ο πόλεμος, είπε ο ιρανός πρόεδρος Πεζεσκιάν κατά τη διάρκεια συνέντευξης που παραχώρησε στο Fox News νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, στην οποία συμμετείχε.

Ο αμερικανός ομόλογός του Τραμπ αποκάλυψε την Τρίτη πως διεξήχθησαν συνομιλίες μεταξύ ιρανών και αμερικανών αξιωματούχων στο περιθώριο του ετήσιου παγκόσμιου μεγάλου διπλωματικού ραντεβού.

Ο αμερικανός πρόεδρος είχε ως τώρα ουσιαστικά παραμερίσει τις διαπραγματεύσεις προκειμένου να ξανανοίξει το στενό του Ορμούζ και να πέσουν οι τιμές του πετρελαίου.

Καθώς πλησιάζουν οι ενδιάμεσες εκλογές της δεύτερης θητείας του, κρίσιμες για το κόμμα του, καθώς οι ρεπουμπλικάνοι διατρέχουν κίνδυνο να απολέσουν την πλειοψηφία και στα δυο σώματα του ομοσπονδιακού Κογκρέσου, ο αμερικανός πρόεδρος είναι ολοένα λιγότερο δημοφιλής, λόγω του ολοένα υψηλότερου κόστους ζωής στις ΗΠΑ και ειδικά της ανόδου των τιμών των καυσίμων, που εν μέρει οφείλεται ακριβώς στον πόλεμο εναντίον του Ιράν που διέταξε και στο κλείσιμο του Ορμούζ.

Ιράν: «Ανοίγουμε το Στενό του Ορμούζ σε 7 ημέρες» – Η πρόταση Αραγκί και το κρίσιμο παζάρι με τις ΗΠΑ

Νέα διπλωματική πρωτοβουλία με άμεσες επιπτώσεις στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου και στη ναυτιλία καταθέτει η Τεχεράνη, καθώς ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγκί δήλωσε ότι η χώρα είναι διατεθειμένη να επαναλειτουργήσει το στρατηγικής σημασίας Στενό του Ορμούζ και να επανεκκινήσει τις πυρηνικές διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ μέσα σε επτά ημέρες, εφόσον η Ουάσιγκτον αποδεχθεί συγκεκριμένους όρους.

Η πρόταση μεταφέρθηκε στις ΗΠΑ μέσω μεσολαβητών και, σύμφωνα με τον Αραγκί, βασίζεται στους όρους του μνημονίου που είχε συμφωνηθεί τον Ιούνιο μεταξύ των δύο πλευρών. Ο ίδιος τόνισε ότι η επταήμερη προθεσμία θα αρχίσει από την ημέρα που η Ουάσιγκτον θα αποδεχθεί την πρόταση.

«Εάν πληρωθούν ορισμένοι όροι, τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν στο τέλος των επτά ημερών και οι συνομιλίες θα ξαναρχίσουν», δήλωσε ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.

Οι όροι της Τεχεράνης

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, η ιρανική πρόταση συνδέει το άνοιγμα του Ορμούζ με τη μείωση της αμερικανικής στρατιωτικής πίεσης και την άρση του ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών. Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης την επανέναρξη των συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Ο Αραγκί υποστηρίζει ότι οι όροι που ζητά η Τεχεράνη δεν είναι νέοι, αλλά ουσιαστικά περιλαμβάνονταν στο Μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ, το οποίο συνδέθηκε με την προσωρινή κατάπαυση του πυρός του Ιουνίου.

Ωστόσο, το περιθώριο συμφωνίας παραμένει περιορισμένο. Ιρανός αξιωματούχος δήλωσε στο Reuters ότι ακόμη και σε περίπτωση αποδοχής της πρότασης από τις ΗΠΑ, η Τεχεράνη δεν προτίθεται να κάνει παραχωρήσεις στο πυρηνικό της πρόγραμμα.

Το Ορμούζ παραμένει σχεδόν κλειστό

Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία για τις αγορές, καθώς το Στενό του Ορμούζ αποτελεί μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες παγκοσμίως.

Πριν από την έναρξη του πολέμου, από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διέρχονταν περίπου 125 μεγάλα εμπορικά πλοία ημερησίως, μεταφέροντας περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Η σημερινή εικόνα απέχει δραματικά από αυτά τα επίπεδα. Τα προκαταρκτικά στοιχεία παρακολούθησης πλοίων δείχνουν ότι την Πέμπτη πέρασαν από το Ορμούζ μόλις 9 πλοία, έναντι 14 την προηγούμενη ημέρα και μέσου όρου περίπου 18 διελεύσεων στο τελευταίο δεκαήμερο. Τα στοιχεία δεν καταγράφουν, ωστόσο, πλοία που ενδέχεται να έχουν απενεργοποιήσει τους αναμεταδότες τους.

Η διαφορά από την προπολεμική κανονικότητα είναι επομένως τεράστια και εξηγεί γιατί κάθε ένδειξη αποκλιμάκωσης στην περιοχή έχει άμεση αντανάκλαση στις τιμές της ενέργειας.

Το πετρέλαιο αντιδρά στην προοπτική συμφωνίας

Η πρόταση της Τεχεράνης έχει ήδη λειτουργήσει ως παράγοντας αποκλιμάκωσης στις αγορές πετρελαίου, καθώς δημιουργεί την προοπτική αποκατάστασης της ναυσιπλοΐας σε έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαύλους του πλανήτη.

Η αγορά, ωστόσο, παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητη στις εξελίξεις, καθώς η επαναλειτουργία του Ορμούζ δεν αποτελεί δεδομένο αλλά εξαρτάται από την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.

Στο παρασκήνιο η Κίνα

Καθοριστικός παράγοντας στη διπλωματική εξίσωση είναι και η Κίνα. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει ζητήσει από το Πεκίνο να συμβάλει στην άσκηση πίεσης προς την Τεχεράνη, ενώ οι επαφές ΗΠΑ-Κίνας αυτή την εβδομάδα περιλαμβάνουν και το ζήτημα του Ιράν.

Ο Αμερικανός πρέσβης στην Κίνα, Ντέιβιντ Περντού, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον έχει καταστήσει σαφές στο Πεκίνο πως οποιαδήποτε άμεση ή έμμεση υποστήριξη προς το Ιράν, από πληροφορίες έως ανταλλακτικά και στρατιωτικό εξοπλισμό, θεωρείται απαράδεκτη.

Η κινεζική διπλωματική εμπλοκή αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω της μεγάλης εξάρτησης της ασιατικής οικονομίας από τις ροές ενέργειας που περνούν από τον Περσικό Κόλπο.

Παράλληλα μέτωπα σε Σαουδική Αραβία και Ερυθρά Θάλασσα

Την ίδια στιγμή, η κρίση δεν περιορίζεται στο Ορμούζ.

Οι Χούθι συνεχίζουν τις επιθέσεις εναντίον στόχων στη Σαουδική Αραβία, αυξάνοντας την πίεση και στο άλλο κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα της περιοχής, το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Το Reuters έχει επισημάνει ότι η επιδίωξη των Χούθι να ενισχύσουν τον έλεγχό τους στις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας αυξάνει τη σημασία του συγκεκριμένου θαλάσσιου διαύλου για τις παγκόσμιες εμπορικές ροές.

Παράλληλα, οι διελεύσεις από το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ παραμένουν σαφώς υψηλότερες από εκείνες του Ορμούζ, με τα πρόσφατα στοιχεία να δείχνουν περίπου 26 διελεύσεις πλοίων σε μία ημέρα.

Έτσι, η διεθνής ναυτιλία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ιδιαίτερα σύνθετη κατάσταση: στο ένα άκρο του αραβικού κόσμου το Ορμούζ παραμένει σχεδόν κλειστό, ενώ στο άλλο η δραστηριότητα στο Μπαμπ ελ-Μαντέμπ συνεχίζεται παρά την αυξημένη γεωπολιτική ένταση.

Το κρίσιμο επταήμερο

Η πρόταση Αραγκί δημιουργεί πλέον ένα συγκεκριμένο χρονικό ορόσημο.

Εάν η Ουάσιγκτον αποδεχθεί τους όρους της Τεχεράνης, το Ιράν δηλώνει ότι μπορεί να ανοίξει το Ορμούζ στο τέλος μιας περιόδου επτά ημερών και να επιστρέψει στο τραπέζι των πυρηνικών διαπραγματεύσεων.

Μέχρι τότε, όμως, η αγορά θα συνεχίσει να τιμολογεί δύο αντίθετα σενάρια: τη σταδιακή αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας και των ενεργειακών ροών από τη μία πλευρά και την πιθανότητα νέας κλιμάκωσης από την άλλη.

Για τις αγορές πετρελαίου, τη ναυτιλία, το κόστος μεταφοράς και τελικά τον πληθωρισμό διεθνώς, η εξέλιξη στο Ορμούζ αποτελεί πλέον έναν από τους σημαντικότερους βραχυπρόθεσμους καταλύτες.

Greek Finance Forum Team

GFF Feed

greekfinanceforum.com →

Αποποίηση Ευθύνης....