Η Allianz Research εκτιμά ότι οι ΗΠΑ και η Κίνα θα απορροφήσουν περίπου το 62% της νέας παγκόσμιας δυναμικότητας που αναμένεται να προστεθεί έως το 2030. Παράλληλα, όμως, ο επόμενος κύκλος ανάπτυξης αποκτά ολοένα πιο διεθνή χαρακτηριστικά.

Στην Ευρώπη, η Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικές αγορές για data centers, ενώ υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης αναμένεται να εμφανίσουν η Ισπανία, η Φινλανδία και η Δανία. Βασικό πλεονέκτημα αυτών των αγορών είναι η μεγαλύτερη διαθεσιμότητα ηλεκτρικής ενέργειας και, σε ορισμένες περιπτώσεις, ευνοϊκότερες διαδικασίες αδειοδότησης.

Στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού, με εξαίρεση την Κίνα, η εγκατεστημένη ισχύς των data centers αναμένεται να αυξηθεί από περίπου 9 GW σήμερα σε περισσότερα από 28 GW έως το 2030. Ιδιαίτερα εντυπωσιακή προβλέπεται η πορεία της Μαλαισίας, όπου η εγκατεστημένη ισχύς εκτιμάται ότι θα δεκαπλασιαστεί.

Η τεχνητή νοημοσύνη μετατρέπει τα data centers σε κρίσιμες υποδομές

Η ταχύτητα με την οποία εξελίσσεται η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει ριζικά και τον χαρακτήρα των κέντρων δεδομένων.

Όπως επισημαίνει ο Thomas Lillelund, CEO της Allianz Commercial, τα νέα data centers δεν αποτελούν πλέον απλώς εξειδικευμένες εγκαταστάσεις αποθήκευσης και διαχείρισης δεδομένων. Μετατρέπονται σε κρίσιμες υποδομές που πρέπει να μπορούν να υποστηρίξουν τεράστιες απαιτήσεις υπολογιστικής ισχύος.

Αυτό σημαίνει ότι η επιτυχία ενός έργου εξαρτάται όλο και περισσότερο από την ανθεκτικότητά του. Η πρόσβαση σε επαρκή και αξιόπιστη ηλεκτρική ενέργεια, η ασφάλεια των εφοδιαστικών αλυσίδων, οι αυστηροί κατασκευαστικοί έλεγχοι, η σωστή επιλογή τοποθεσίας και η προσαρμογή στις κλιματικές συνθήκες αποκτούν κρίσιμη σημασία.

Ταυτόχρονα, η ασφάλιση εξελίσσεται σε βασικό παράγοντα για τη χρηματοδότηση μεγάλων έργων υποδομής που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη.

Το μεγαλύτερο εμπόδιο είναι πλέον οι υποδομές

Καθώς η ζήτηση για data centers αυξάνεται, οι περιορισμοί του κλάδου μετατοπίζονται. Το πρόβλημα δεν είναι πλέον μόνο η εξεύρεση κεφαλαίων, αλλά κυρίως η διαθεσιμότητα των απαραίτητων υποδομών.

Η πρόσβαση στο ηλεκτρικό δίκτυο, η δυνατότητα εξασφάλισης ισχύος, οι άδειες, ο εξειδικευμένος εξοπλισμός και η διαθεσιμότητα κατάλληλου ανθρώπινου δυναμικού αποτελούν πλέον κρίσιμους παράγοντες ανταγωνισμού μεταξύ των αγορών.

Στις ΗΠΑ, μάλιστα, ο κατασκευαστικός κλάδος αντιμετωπίζει ήδη έλλειψη περίπου 439.000 εξειδικευμένων εργαζομένων, ενώ εκτιμάται ότι το 2026 θα χρειαστούν επιπλέον 349.000 εργαζόμενοι.

Την ίδια στιγμή, η κλιματική αλλαγή μετατρέπεται από έναν δευτερεύοντα επιχειρησιακό παράγοντα σε κεντρικό ζήτημα σχεδιασμού και λειτουργίας.

Περίπου το 79% της παγκόσμιας δυναμικότητας των data centers βρίσκεται ήδη σε περιοχές που αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο φυσικών καταστροφών. Παράλληλα, το 54% της παγκόσμιας χωρητικότητας βρίσκεται σε περιοχές που αντιμετωπίζουν παρατεταμένα επεισόδια καύσωνα και ξηρασίας.

Ορισμένες από τις αγορές που αναπτύσσονται ταχύτερα στον χώρο των υποδομών τεχνητής νοημοσύνης είναι ταυτόχρονα ιδιαίτερα εκτεθειμένες σε κλιματικούς κινδύνους. Σε αυτές περιλαμβάνονται η Βόρεια Βιρτζίνια στις ΗΠΑ, το Τζόχορ στη Μαλαισία και η Μασσαλία στη Γαλλία.

Οι κίνδυνοι δεν είναι ίδιοι σε όλες τις περιοχές. Στην Αμερική, οι ξαφνικές πλημμύρες, οι πυρκαγιές και οι ισχυροί άνεμοι αφορούν περίπου το 86% της δυναμικότητας. Στην περιοχή Ασίας-Ειρηνικού, αντίθετα, κυριαρχούν το χρόνιο θερμικό και υδατικό στρες, με περίπου 89% της δυναμικότητας να βρίσκεται εκτεθειμένο σε αυτούς τους κινδύνους.

Πάνω από 24 δισ. δολάρια η ασφαλιστική αγορά έως το 2030

Η εκρηκτική ανάπτυξη των data centers δημιουργεί παράλληλα μια τεράστια νέα αγορά για τον ασφαλιστικό κλάδο.

Το κόστος κατασκευής ενός μεγάλου συγκροτήματος υποδομών τεχνητής νοημοσύνης μπορεί να ξεπεράσει τα 20 δισ. δολάρια, ενώ η συνολική ασφαλισμένη αξία αυξάνεται ακόμη περισσότερο μετά την εγκατάσταση εξοπλισμού υψηλής υπολογιστικής ισχύος.

Η παγκόσμια αγορά ασφάλισης data centers αναμένεται, σύμφωνα με την Allianz, να υπερδιπλασιαστεί έως το 2030. Από περίπου 11 δισ. δολάρια σήμερα προβλέπεται να ξεπεράσει τα 24 δισ. δολάρια μέσα στην επόμενη τετραετία.

Η αύξηση αυτή δεν οφείλεται μόνο στην άνοδο της εγκατεστημένης δυναμικότητας. Ταυτόχρονα αυξάνονται οι ασφαλισμένες αξίες, η τεχνική πολυπλοκότητα των εγκαταστάσεων και οι αλληλεξαρτήσεις μεταξύ των διαφορετικών συστημάτων.

Η ασφαλιστική ζήτηση αναμένεται συνεπώς να επεκταθεί πέρα από την κλασική κάλυψη περιουσιακών στοιχείων. Οι νέες λύσεις θα πρέπει να καλύπτουν ολόκληρο τον κύκλο ζωής ενός έργου, από την κατασκευή και τις τεχνικές εργασίες έως τη λειτουργία, τη διακοπή εργασιών, τους κυβερνοκινδύνους και την αστική ευθύνη.

Παράλληλα, ανοίγονται νέες αγορές για ασφαλιστικές λύσεις που αφορούν την ενεργειακή ανθεκτικότητα, την επιχειρησιακή συνέχεια και τους τεχνολογικούς κινδύνους.

Οι πυρκαγιές προκαλούν τις μεγαλύτερες ζημιές

Η ανάλυση των ασφαλιστικών απαιτήσεων από την Allianz Commercial αποτυπώνει και τους σημαντικότερους κινδύνους που αντιμετωπίζουν σήμερα τα data centers.

Οι πυρκαγιές αποτελούν τον κυριότερο παράγοντα ως προς το ύψος των ζημιών, αντιπροσωπεύοντας περισσότερο από το 50% του συνολικού κόστους των απαιτήσεων που εξετάστηκαν. Η συνολική αξία των συγκεκριμένων ζημιών ανέρχεται περίπου στα 700 εκατ. ευρώ ή 800 εκατ. δολάρια.

Στη δεύτερη θέση βρίσκονται οι φυσικές καταστροφές, ενώ ακολουθούν οι κακόβουλες ενέργειες, στις οποίες περιλαμβάνονται εγκληματικές πράξεις και κυβερνοεπιθέσεις, καθώς και οι διακοπές ηλεκτροδότησης.

Ως προς τη συχνότητα των ασφαλιστικών απαιτήσεων, οι ζημιές από νερό εμφανίζονται συχνότερα. Ακολουθούν οι κακόβουλες ενέργειες, οι πυρκαγιές και οι βλάβες εξοπλισμού.

Ιδιαίτερη σημασία έχει όμως και η διακοπή λειτουργίας. Ο χρόνος κατά τον οποίο ένα data center παραμένει εκτός λειτουργίας μπορεί να έχει τεράστιο οικονομικό κόστος, με αποτέλεσμα η επιχειρησιακή διακοπή να αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες που καθορίζουν το τελικό ύψος μιας ασφαλιστικής απαίτησης.

Όσο μεγαλώνουν τα data centers, αυξάνεται και η συγκέντρωση κινδύνου

Το προφίλ κινδύνου αλλάζει καθώς οι εγκαταστάσεις γίνονται μεγαλύτερες, πολυπλοκότερες και περισσότερο αλληλοεξαρτώμενες.

Οι εγκαταστάσεις hyperscale και colocation μπορούν να φιλοξενούν ταυτόχρονα πολλούς μισθωτές, τεράστιο αριθμό διακομιστών, κατασκευαστικές εργασίες, συστήματα κοινής ωφέλειας και κρίσιμες υποστηρικτικές υποδομές στον ίδιο φυσικό ή λειτουργικό χώρο.

Έτσι, ένα μεμονωμένο περιστατικό μπορεί να προκαλέσει ζημιές που ενεργοποιούν ταυτόχρονα διαφορετικές κατηγορίες ασφαλιστικής κάλυψης, όπως ασφάλιση περιουσίας, κατασκευών, διακοπής εργασιών, αστικής ευθύνης, κυβερνοκινδύνων και χρηματοοικονομικών κινδύνων.

Η Allianz αναφέρει πραγματικά περιστατικά σε εγκαταστάσεις hyperscale, όπου ζημιές σε εξωτερικά συστήματα ψύξης, πυρκαγιές που προκλήθηκαν από εργασίες με χρήση ανοικτής φλόγας και καθυστερήσεις στην έναρξη λειτουργίας εξαιτίας προβλημάτων στην ηλεκτροδότηση προκάλεσαν, σε κάθε περίπτωση, ζημιές ύψους 50 έως 100 εκατ. δολαρίων.

Το μέγεθος των πιθανών απωλειών καταδεικνύει ότι ο κίνδυνος δεν αφορά πλέον μόνο το ίδιο το κτίριο ή τον εξοπλισμό του.

Η ανθεκτικότητα πρέπει να σχεδιάζεται από την αρχή

Για τις ασφαλιστικές εταιρείες, το κρίσιμο ζήτημα είναι πλέον η συνολική συγκέντρωση αξίας και αλληλεξαρτήσεων γύρω από ένα data center.

Η ηλεκτροδότηση, τα συστήματα ψύξης, οι μπαταρίες, οι συνδέσεις οπτικών ινών, οι διαδικασίες δοκιμών και έναρξης λειτουργίας, αλλά και τα σχέδια επιχειρησιακής συνέχειας αποτελούν τμήματα ενός ενιαίου προφίλ κινδύνου.

Όπως επισημαίνει ο Christian Kolbe, Head of Construction Claims της Allianz Commercial, η αντιμετώπιση των κινδύνων δεν μπορεί να ξεκινά όταν μια εγκατάσταση έχει ήδη ολοκληρωθεί. Ο σχεδιασμός της ανθεκτικότητας πρέπει να ξεκινά από τα πρώτα στάδια του έργου και να συνεχίζεται σε ολόκληρο τον κύκλο ζωής του.

Η εκρηκτική ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης δημιουργεί έτσι μια νέα πραγματικότητα για τα data centers. Η πρόσβαση στην ενέργεια, η ανθεκτικότητα απέναντι στην κλιματική αλλαγή, η ασφάλεια των εφοδιαστικών αλυσίδων και η διαχείριση των ασφαλιστικών κινδύνων γίνονται εξίσου σημαντικά με την ίδια την υπολογιστική ισχύ.

Και όσο αυξάνεται η κλίμακα των επενδύσεων, τόσο μεγαλύτερη γίνεται και η ανάγκη να αντιμετωπίζονται τα data centers όχι ως απλές τεχνολογικές εγκαταστάσεις, αλλά ως κρίσιμες υποδομές της νέας ψηφιακής οικονομίας.