Αυτό έρχεται μετά το εμπορικό πλεόνασμα της Κίνας ύψους 1,2 τρισ. δολαρίων το 2025 — το μεγαλύτερο στην καταγεγραμμένη ιστορία — το οποίο αυξήθηκε με ρυθμό τριπλάσιο από εκείνον του παγκόσμιου εμπορίου αγαθών.

Τώρα υπάρχει ευρεία αντίδραση απέναντι στην πλημμυρίδα κινεζικών εξαγωγών. Πιο χαρακτηριστικά, ο Trump αύξησε τους δασμούς στην Κίνα πέρυσι και την κατέστησε επίκεντρο του εμπορικού πολέμου της «Liberation Day». Ωστόσο, ακόμη και παραδοσιακοί υπερασπιστές των ανοικτών αγορών, όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, σπεύδουν να υψώσουν εμπορικά εμπόδια απέναντι στην Κίνα.

«Η πολιτική διάθεση να αποδεχθούμε την αποβιομηχάνιση και τις κρίσιμες εξαρτήσεις που συνοδεύουν την πλημμυρίδα κινεζικών εισαγωγών είναι περιορισμένη και μειώνεται», έγραψε ο Froman. «Καθώς αυτές οι τάσεις συνεχίζονται, ο προστατευτισμός είναι πιθανό να αυξηθεί, περιορίζοντας την πρόσβαση των Κινέζων κατασκευαστών στις αγορές».

Με τη βοήθεια ενός υποτιμημένου νομίσματος, οι κινεζικές εταιρείες προσφέρουν προϊόντα έως και 30% φθηνότερα από τους ανταγωνιστές τους σε άλλα μέρη του κόσμου. Οι κρατικές επιδοτήσεις και οι εντολές του Πεκίνου έχουν επίσης ενθαρρύνει την υπερπαραγωγή και τους ανελέητους πολέμους τιμών, αναγκάζοντας τις εταιρείες να στραφούν στις εξαγωγικές αγορές και οδηγώντας σχεδόν το ένα τρίτο των κινεζικών βιομηχανικών επιχειρήσεων σε ζημίες.

Συνολικά, η εξαγωγική μηχανή της Κίνας βρίσκεται αντιμέτωπη με το ενδεχόμενο να σταματήσει, καθώς πλησιάζει στο σημείο όπου ουσιαστικά εξαντλούνται οι πελάτες της, εξήγησε ο Froman.

«Το αποτέλεσμα είναι μια βιομηχανική μηχανή που δεν μπορεί να σταματήσει και δεν μπορεί να επιβραδυνθεί — αλλά η οποία, λόγω των ορίων της ζήτησης, δεν μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί», πρόσθεσε.

Παγκόσμιες επιπτώσεις και η αντίδραση των ΗΠΑ

Για να είμαστε δίκαιοι, το Πεκίνο έχει αναγνωρίσει ότι πρέπει να επανεξισορροπήσει την οικονομία του, απομακρυνόμενο από τις εξαγωγές και τη βιομηχανία, και έχει λάβει ορισμένα μέτρα για την ενίσχυση της καταναλωτικής δαπάνης. Η κινεζική κυβέρνηση προσπαθεί επίσης να περιορίσει τον υπερβολικό ανταγωνισμό, το λεγόμενο involution.

Ωστόσο, ο Froman υποστηρίζει ότι η Κίνα δεν μπορεί να δεσμευτεί πλήρως στην εγκατάλειψη του εξαγωγικού μοντέλου ανάπτυξης, επειδή αυτό αποτελεί ταυτόχρονα μεγάλη οικονομική στρατηγική και πολιτικό σχέδιο.

«Καθώς το Πεκίνο συζητά εάν θα υιοθετήσει τις μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για να αποτρέψει την καταστροφή, άλλες χώρες είναι πιθανό να προσπαθήσουν να περιορίσουν τη ροή των κινεζικών εξαγωγών», προέβλεψε. «Τέτοιες κινήσεις θα μπορούσαν ξαφνικά να κλείσουν την πρόσβαση της Κίνας σε ένα μεγάλο μέρος των ξένων αγορών, επιταχύνοντας την αποτυχία του εξαγωγικού μοντέλου ανάπτυξής της και αυξάνοντας την πιθανότητα μιας παγκόσμιας οικονομικής κρίσης».

Οι επιπτώσεις στην Κίνα θα περιλάμβαναν τη μαζική κατάρρευση ήδη εύθραυστων επιχειρήσεων, τις κρατικές τράπεζες να καταγράφουν ζημίες από τις λεγόμενες «εταιρείες-ζόμπι», διαδοχικές χρεοκοπίες σε οχήματα χρηματοδότησης της τοπικής αυτοδιοίκησης και κατάρρευση των εσόδων των επαρχιών.

Παράλληλα, η ζήτηση της Κίνας για πρώτες ύλες και ενδιάμεσα αγαθά θα κατέρρεε, πλήττοντας τις οικονομίες που εξάγουν εμπορεύματα, καθώς και άλλες αναπτυσσόμενες χώρες που εξαρτώνται από την Κίνα ως έναν από τους σημαντικότερους εμπορικούς εταίρους τους.

Ωστόσο, μην περιμένετε από την Κίνα να λειτουργήσει ως δύναμη διάσωσης, έγραψε ο Froman, επισημαίνοντας ότι το Πεκίνο έχει δείξει ελάχιστο ενδιαφέρον να αναλάβει τον ρόλο που διαδραματίζουν σήμερα οι ΗΠΑ στην παγκόσμια οικονομία.

«Ακόμη και αν η επόμενη κρίση δημιουργηθεί στην Κίνα, η διαχείριση των συνεπειών είναι πιθανό να πέσει, όπως συμβαίνει συχνά, στις Ηνωμένες Πολιτείες και στους θεσμούς στους οποίους αυτές έχουν ηγετικό ρόλο», ανέφερε.

China Shock 2.0

Και άλλοι έχουν κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για το «China Shock 2.0», μεταξύ αυτών ο επικεφαλής οικονομολόγος της Apollo, Torsten Slok, ο οποίος δήλωσε τον περασμένο μήνα ότι η χώρα εξάγει ολοένα περισσότερο προϊόντα που οι ανεπτυγμένες οικονομίες θεωρούσαν κάποτε ότι θα παρήγαγαν κυρίως στο εσωτερικό τους.

Οικονομολόγοι της Federal Reserve δημοσίευσαν παρόμοια ανάλυση τον Μάιο, διαπιστώνοντας ότι τα προϊόντα που τροφοδοτούν την εξαγωγική άνθηση της Κίνας έχουν μετατοπιστεί από τα προϊόντα έντασης εργασίας των αρχών της δεκαετίας του 2000 προς κλάδους έντασης κεφαλαίου και τεχνολογίας σήμερα.

«Συνολικά, τα στοιχεία αυτά υποδηλώνουν ότι το “China Shock 2.0” δεν αποτελεί απλώς συνέχεια των προηγούμενων τάσεων, αλλά μια νέα φάση της παγκόσμιας εμπορικής ολοκλήρωσης», έγραψαν.

Και πέρυσι, ο πρώην αξιωματούχος του αμερικανικού Υπουργείου Οικονομικών Brad Setser προειδοποίησε ότι η πλημμυρίδα κινεζικών εξαγωγών θα μπορούσε να αποτελέσει τη μεγαλύτερη απειλή για την παγκόσμια οικονομία, ξεπερνώντας ακόμη και τους δασμούς του Trump.

Οι εισαγωγές βιομηχανικών προϊόντων στην Κίνα έχουν αυξηθεί κατά μέσο όρο μόλις 15 δισ. δολάρια ετησίως τα τελευταία έξι χρόνια, ουσιαστικά παραμένοντας αμετάβλητες εάν ληφθεί υπόψη ο πληθωρισμός. Αντίθετα, οι εξαγωγές από την Κίνα έχουν εκτοξευθεί κατά περισσότερα από 150 δισ. δολάρια.

Πλέον, μόνο η Κίνα διαθέτει την παραγωγική δυναμικότητα να καλύψει περίπου τα δύο τρίτα της παγκόσμιας ζήτησης για αυτοκίνητα, εκτίμησε ο Setser. Η Κίνα παράγει επίσης περισσότερο από το ήμισυ της παγκόσμιας προσφοράς χάλυβα, αλουμινίου και πλοίων.

«Αυτό παραπέμπει σε μια παγκόσμια οικονομία στην οποία η Κίνα δεν χρειάζεται τις βιομηχανικές εισροές άλλων χωρών, ενώ αφήνει αυτές τις χώρες εξαρτημένες από τα κινεζικής κατασκευής προϊόντα — και ευάλωτες στις πολιτικές και οικονομικές πιέσεις του Πεκίνου», ανέφερε σε άρθρο γνώμης στους New York Times.