Περιορισμένος αντίκτυπος από το ενεργειακό σοκ

Παρά τη μεγάλη αβεβαιότητα γύρω από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, η Fitch εκτιμά ότι το κλείσιμο του Στενό του Ορμούζ θα είναι προσωρινό και ότι η άνοδος των τιμών του πετρελαίου δεν θα έχει μακροχρόνια διάρκεια.

Σύμφωνα με τον Kiss, το νέο ενεργειακό σοκ προστίθεται σε μια σειρά κρίσεων που έχει αντιμετωπίσει η παγκόσμια οικονομία τα τελευταία χρόνια και αναμένεται να οδηγήσει σε υψηλότερο πληθωρισμό και χαμηλότερη ανάπτυξη για την Ευρωζώνη.

Ωστόσο, οι προοπτικές της ελληνικής οικονομίας δεν φαίνεται να μεταβάλλονται ουσιαστικά. Ως μέλος της Ευρωζώνης, η Ελλάδα επωφελείται από την αξιοπιστία της πολιτικής της Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία επιδιώκει τον περιορισμό των επιπτώσεων της κρίσης.

Παράλληλα, η χώρα εμφανίζεται καλύτερα προστατευμένη από άλλες οικονομίες της Ευρωζώνης απέναντι σε αναταραχές στις αγορές, χάρη στις ευνοϊκές συνθήκες χρηματοδότησης, με χρέος που χαρακτηρίζεται από χαμηλά επιτόκια και μεγάλη μέση διάρκεια.

Το βασικό τρωτό σημείο εντοπίζεται στο υψηλό έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών και στην εξάρτηση από εξωτερική χρηματοδότηση. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Kiss, η συμμετοχή της Ελλάδας στην Ευρωζώνη δεν αμφισβητείται πλέον, γεγονός που περιορίζει τους κινδύνους χρηματοδότησης.

Ανάπτυξη με μοχλό την απασχόληση και τις επενδύσεις

Μετά την επιτάχυνση της ανάπτυξης στα τέλη του 2025, η Fitch εκτιμά ότι η ελληνική οικονομία θα συνεχίσει να αναπτύσσεται ταχύτερα από την Ιταλία και τον μέσο όρο της Ευρωζώνης, με ρυθμό περίπου 2% ετησίως (2,1% το 2026 και το 2027).

Ο οίκος δεν εμφανίζεται ιδιαίτερα ανήσυχος για την περίοδο μετά τη λήξη του Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, επισημαίνοντας ότι η οικονομία έχει πλέον αποκτήσει ευρύτερη αναπτυξιακή βάση.

Καθοριστικός παράγοντας ανάπτυξης είναι η ισχυρή βελτίωση στην απασχόληση. Όπως σημειώνει ο Kiss, η ελληνική οικονομία δημιούργησε σχεδόν ένα εκατομμύριο θέσεις εργασίας την τελευταία δεκαετία, εξέλιξη ιδιαίτερα σημαντική δεδομένου ότι ο πληθυσμός σε ηλικία εργασίας έχει μειωθεί.

Παράλληλα, σημαντική ώθηση δίνουν και οι επενδύσεις. Αν και στο παρελθόν υστερούσαν σε σχέση με άλλες οικονομίες του Νότου, πλέον παρουσιάζουν ισχυρή επιτάχυνση, με την αναλογία επενδύσεων προς ΑΕΠ να έχει φτάσει περίπου στο 20%, επίπεδο κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Προκλήσεις: εισόδημα και δημόσιο χρέος

Παρά τη βελτίωση, ο Kiss υπογραμμίζει ότι ορισμένα «απομεινάρια» της κρίσης παραμένουν. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ εξακολουθεί να είναι χαμηλότερο από τα επίπεδα του 2009 και συγκαταλέγεται στα χαμηλότερα της Ευρώπης σε όρους αγοραστικής δύναμης.

Παράλληλα, το δημόσιο χρέος, αν και έχει μειωθεί κατά περίπου 60 ποσοστιαίες μονάδες την τελευταία δεκαετία και εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί γύρω στο 140% του ΑΕΠ το 2027, εξακολουθεί να συγκαταλέγεται στα υψηλότερα μεταξύ των χωρών που αξιολογεί η Fitch.

Ωστόσο, ο οίκος εκτιμά ότι η αποκλιμάκωση του χρέους θα συνεχιστεί, καθώς η ισχυρή δημοσιονομική θέση της χώρας αποδίδεται σε μια διαρθρωτική αλλαγή της οικονομικής πολιτικής και σε ευρεία συναίνεση υπέρ της δημοσιονομικής πειθαρχίας.

Σταθερές προοπτικές για τις ελληνικές τράπεζες

Σε ό,τι αφορά τον τραπεζικό κλάδο, ο Pau Labro Vila εκτιμά ότι οι ελληνικές τράπεζες θα διατηρήσουν ένα ικανοποιητικό χρηματοοικονομικό προφίλ, χάρη στη βελτίωση των δραστηριοτήτων τους και στην ανθεκτικότητα της ποιότητας του ενεργητικού.

Η λειτουργική κερδοφορία του κλάδου το 2026 αναμένεται να κινηθεί σε επίπεδα αντίστοιχα με το 2025, με τα έσοδα από τόκους να ανακάμπτουν, τις προμήθειες να αυξάνονται και την πιστωτική επέκταση να παραμένει ισχυρή. Κινητήριος δύναμη παραμένουν τα επιχειρηματικά δάνεια, ενώ θετική εκτιμάται και η συμβολή των δανείων λιανικής.

Σε σχέση με την πρόσφατη απόφαση του Ανώτατο Δικαστήριο για τον υπολογισμό των τόκων στα δάνεια του Νόμος Κατσέλη, ο αναλυτής θεωρεί ότι δεν θα έχει ουσιαστική επίδραση στις τράπεζες, καθώς το μεγαλύτερο μέρος των σχετικών δανείων έχει ήδη τιτλοποιηθεί μέσω του προγράμματος Ηρακλής.

Ωστόσο, δεν αποκλείεται να επηρεαστεί η πειθαρχία πληρωμών ορισμένων δανειοληπτών και οι τράπεζες να υιοθετήσουν πιο προσεκτική στάση στη χορήγηση νέων δανείων λιανικής.

Όσον αφορά τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή, ο Vila σημείωσε ότι, παρότι οι τραπεζικές μετοχές έχουν υποχωρήσει, δεν αναμένονται άμεσες επιπτώσεις στο λειτουργικό περιβάλλον του κλάδου. Η άμεση έκθεση των ελληνικών τραπεζών στην περιοχή είναι περιορισμένη και ο κλάδος θεωρείται επαρκώς θωρακισμένος για να απορροφήσει πιθανές αναταράξεις.