Ορμούζ: Η νέα δοκιμασία για την ασφαλιστική αγορά

Η πρόσφατη κρίση στη Μέση Ανατολή έφερε ξανά στο προσκήνιο τον ρόλο της Lloyd’s. Μετά τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα και την απόφαση του Ιράν να περιορίσει τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, οι ασφαλιστές κλήθηκαν να επανεκτιμήσουν άμεσα τους κινδύνους και να προσαρμόσουν τα ασφάλιστρα πολεμικού κινδύνου.

Οι τιμές των ασφαλιστηρίων για πλοία που επιχειρούσαν να διασχίσουν τα Στενά εκτοξεύθηκαν προσωρινά έως και στο 10% της αξίας ενός πλοίου, από επίπεδα μόλις 0,25%-0,5% πριν από την κρίση.

Για ένα δεξαμενόπλοιο αξίας 100 εκατ. δολαρίων, αυτό σήμαινε κόστος ασφάλισης έως και 10 εκατ. δολάρια για μία μόνο διέλευση.

Στη συνέχεια, τα ασφάλιστρα υποχώρησαν σε πιο διαχειρίσιμα επίπεδα, περίπου στο 1%-3% της αξίας των πλοίων, ωστόσο η αγορά παραμένει ιδιαίτερα επιφυλακτική.

Όπως επισημαίνουν στελέχη του κλάδου, η τιμολόγηση του πολεμικού κινδύνου πλέον εξαρτάται σχεδόν σε πραγματικό χρόνο από τις γεωπολιτικές εξελίξεις.

Ασφάλιση με χρονικό περιθώριο λίγων ωρών

Η αβεβαιότητα έχει αλλάξει και τον τρόπο με τον οποίο εκδίδονται τα ασφαλιστήρια συμβόλαια. Οι ασφαλιστές επιδιώκουν πλέον να καθορίζουν τις τιμές ακόμη και έξι ώρες πριν από μια επικίνδυνη διέλευση, αντί για το συνηθισμένο διάστημα των 24 έως 48 ωρών.

Τα συμβόλαια πολεμικού κινδύνου έχουν επίσης περιορισμένη διάρκεια, καθώς μπορεί να χρειαστεί επαναδιαπραγμάτευση μέσα σε λίγες ημέρες.

Χαρακτηριστικό είναι το περιστατικό που περιγράφει ο David Smith της McGill and Partners, όταν πλοιοκτήτης ζήτησε ασφαλιστική κάλυψη για διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ υπό την προστασία του αμερικανικού ναυτικού.

Η τελική επιβεβαίωση του ταξιδιού έγινε μόλις έξι λεπτά πριν από την είσοδο του πλοίου στα Στενά, απαιτώντας έναν αγώνα δρόμου ώστε το πιστοποιητικό ασφάλισης να φτάσει εγκαίρως στη γέφυρα του πλοίου.

Το πλήρωμα επέμενε να δει το ασφαλιστήριο, καθώς σε περίπτωση ατυχήματος η αποζημίωση αποτελούσε τη μοναδική δικλίδα προστασίας για τις οικογένειές τους.

Οι κίνδυνοι παραμένουν

Παρά την προσωρινή αποκλιμάκωση, οι κίνδυνοι δεν έχουν εξαφανιστεί. Οι θαλάσσιες νάρκες, οι πιθανές νέες επιθέσεις και οι δυσκολίες πλοήγησης στις περιοχές γύρω από τα Στενά συνεχίζουν να αποτελούν σημαντικές απειλές.

Σύμφωνα με στοιχεία της αγοράς, δεκάδες πλοία έχουν δεχθεί επιθέσεις στην περιοχή από την έναρξη της κρίσης, ενώ σημαντικός αριθμός εμπορικών πλοίων παραμένει εγκλωβισμένος στον Περσικό Κόλπο.

Η Lloyd’s εκτιμά ότι οι ασφαλιστικές εταιρείες δεν αντιμετωπίζουν άμεσο κίνδυνο τεράστιων ζημιών, ωστόσο μια παρατεταμένη κρίση θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρές επιπτώσεις.

Εάν τα πλοία παραμείνουν ακινητοποιημένα για μεγάλο χρονικό διάστημα, ορισμένα ενδέχεται να χαρακτηριστούν ως «ολικές ζημιές», καθώς η εμπορική τους αξιοποίηση θα καταστεί πρακτικά αδύνατη.

Η επιστροφή στην κανονικότητα θα χρειαστεί χρόνο

Οι ασφαλιστές εκτιμούν ότι τα ασφάλιστρα δύσκολα θα επιστρέψουν σύντομα στα προ κρίσης επίπεδα. Η αγορά χρειάζεται να διαπιστώσει ότι οποιαδήποτε συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν εφαρμόζεται στην πράξη και ότι οι επιθέσεις μειώνονται ουσιαστικά.

Παράλληλα, ένα νέο ζήτημα που περιπλέκει την κατάσταση είναι το ενδεχόμενο επιβολής τελών διέλευσης από τα Στενά του Ορμούζ. Οι δυτικές ασφαλιστικές εταιρείες δεν μπορούν να καλύψουν πλοία που πραγματοποιούν πληρωμές προς φορείς υπό διεθνείς κυρώσεις, γεγονός που δημιουργεί πρόσθετες νομικές και ασφαλιστικές αβεβαιότητες.

Μια αγορά αιώνων που κοιτάζει το μέλλον

Η Lloyd’s παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με την ιστορία της ναυτιλίας. Από το 1774 καταγράφει θαλάσσιες απώλειες σε εκατοντάδες Βιβλία Απωλειών, διατηρώντας ζωντανές παραδόσεις αιώνων.

Στην καρδιά της αίθουσας αναδοχής βρίσκεται ακόμη η περίφημη Καμπάνα της Lutine, η οποία διασώθηκε από το ναυάγιο του HMS Lutine το 1858. Στο παρελθόν χτυπούσε για να ανακοινώσει την τύχη πλοίων που αγνοούνταν, ενώ σήμερα χρησιμοποιείται κυρίως σε τελετουργικές περιστάσεις.

Το ίδιο το κτίριο της Lloyd’s αποτελεί σύμβολο αυτής της αντίθεσης ανάμεσα στην παράδοση και την τεχνολογία. Σχεδιασμένο από τον αρχιτέκτονα Richard Rogers και ολοκληρωμένο το 1986, μοιάζει περισσότερο με εγκατάσταση επιστημονικής φαντασίας παρά με ασφαλιστική έδρα.

Με τις εξωτερικές σκάλες, τους αγωγούς και τους ανελκυστήρες, έχει χαρακτηριστεί ως το «inside-out building» του Λονδίνου.

Παρά τις διαφορετικές απόψεις για την αισθητική του, αποτελεί πλέον διατηρητέο μνημείο του Ηνωμένου Βασιλείου, όπως ακριβώς και η ίδια η Lloyd’s αποτελεί ένα ζωντανό μνημείο της παγκόσμιας ναυτιλιακής ιστορίας.