Τρεις διαδοχικές ανατροπές στις αγορές

Το τελευταίο διάστημα χαρακτηρίστηκε από τρεις μεγάλες αλλαγές κατεύθυνσης, καθεμία από τις οποίες έπληξε διαφορετικές επενδυτικές στρατηγικές.

Αρχικά, οι διαχειριστές hedge funds περιόρισαν με εξαιρετικά γρήγορο ρυθμό την έκθεσή τους στις μετοχές. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η μείωση του μετοχικού κινδύνου ήταν η ταχύτερη που έχει καταγραφεί. Ωστόσο, η αγορά ανέκαμψε αμέσως μετά, αιφνιδιάζοντας όσους είχαν προχωρήσει σε μαζικές πωλήσεις. Η Morgan Stanley Prime Brokerage είχε υπολογίσει ότι η συνολική μεικτή έκθεση των διεθνών long-short hedge funds είχε υποχωρήσει κατά 8% από το υψηλότερο σημείο της, στη μεγαλύτερη μείωση από το 2016.

Στη συνέχεια, η αγορά ομολόγων άλλαξε απότομα πορεία πριν από περίπου έναν μήνα. Η υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου ενίσχυσε τις προσδοκίες αποκλιμάκωσης του πληθωρισμού και οδήγησε αρκετούς διαχειριστές με διακριτική ευχέρεια στις επενδυτικές τους αποφάσεις να αυξήσουν τις τοποθετήσεις τους στα αμερικανικά κρατικά ομόλογα.

Η ανατροπή ήρθε εκ νέου την Τρίτη, μετά τα υψηλότερα του αναμενομένου στοιχεία για τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ και τις δηλώσεις του διοικητή της Fed Christopher Waller υπέρ της εξέτασης αύξησης επιτοκίων κατά 50 μονάδες βάσης. Οι αποδόσεις των διετών αμερικανικών ομολόγων εκτινάχθηκαν κατά περίπου 18 μονάδες βάσης, φθάνοντας τότε στο 4,731%.

Έτσι, όσοι είχαν τοποθετηθεί υπέρ της ανόδου των τιμών των ομολόγων βρέθηκαν ξανά στη λάθος πλευρά της αγοράς. Σύμφωνα με το σχόλιο του Bloomberg, η συνεδρίαση της Τρίτης πιθανότατα επιδείνωσε τις επιδόσεις των διακριτικών macro στρατηγικών, αντί να προσφέρει κάποια ανακούφιση.

Η εικόνα των αγορών την Τετάρτη

Η συνεδρίαση της Τετάρτης έφερε ισχυρή ανάκαμψη στις μετοχές, με τις τεχνολογικές εταιρείες και κυρίως τους ημιαγωγούς να πρωταγωνιστούν. Στις 11:26 ώρα Νέας Υόρκης, ο S&P 500 ενισχυόταν κατά 1,22%, στις 7.613,18 μονάδες, ενώ ο δείκτης ημιαγωγών Philadelphia Semiconductor (SOX) σημείωνε άνοδο 6,59%, στις 10.656,9 μονάδες.

Την ίδια ώρα, ο δείκτης μεταβλητότητας VIX υποχωρούσε κατά 8,99%, στις 17,71 μονάδες. Ωστόσο, η άνοδος των μετοχών συνοδεύτηκε από αύξηση των αποδόσεων των ομολόγων, με το αμερικανικό 10ετές να κινείται πάνω από το 5%, στο 5,017%.

Η ταυτόχρονη άνοδος μετοχών και αποδόσεων ομολόγων αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα των απότομων διακυμάνσεων που δυσκολεύουν τις στρατηγικές παρακολούθησης τάσεων. Οι διαχειριστές που έχουν τοποθετηθεί υπέρ μιας σταθερής κατεύθυνσης στις αγορές βρίσκονται αντιμέτωποι με συνεχείς αλλαγές συσχετισμών.

Ιδιαίτερα ισχυρή ήταν η αντίδραση των μετοχών ημιαγωγών, ενώ η Nvidia κατέγραφε άνοδο περίπου 4%, ενόψει της ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων της στις 17 Νοεμβρίου. Παράλληλα, το πετρέλαιο Brent ενισχυόταν κατά 2,81%, στα 94,06 δολάρια το βαρέλι, ανακτώντας μέρος των απωλειών της προηγούμενης εβδομάδας. Η κίνηση αυτή ανέτρεψε ένα μέρος των προσδοκιών που είχαν οδηγήσει τους διαχειριστές να αυξήσουν τις θέσεις τους στα ομόλογα.

Οι αντίθετες επιπτώσεις από τη μείωση του κινδύνου

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η διαφοροποίηση στη συμπεριφορά των επιμέρους κατηγοριών επενδυτών. Προηγούμενα στοιχεία της Goldman Sachs Prime Brokerage, τα οποία είχαν αναφερθεί σε δημοσίευμα του Bloomberg, έδειχναν ότι τα διεθνή macro funds είχαν περιορίσει ελάχιστα τη μετοχική τους έκθεση, ακόμη και όταν οι stock pickers και οι ιδιώτες επενδυτές προχωρούσαν σε πωλήσεις.

Το σχόλιο του Macro Man προσθέτει τώρα μια ακόμη διάσταση: η συγκεκριμένη κατηγορία διαχειριστών βρίσκεται αντιμέτωπη με σημαντική πίεση στις αποδόσεις της. Αυτό δημιουργεί δύο αντίθετα ενδεχόμενα για τη συνέχεια.

Από τη μία πλευρά, οι απώλειες μπορεί να αναγκάσουν τα macro funds να περιορίσουν περαιτέρω τον επενδυτικό κίνδυνο. Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, οι ροές από στρατηγικές που βασίζονται στα δικαιώματα προαίρεσης και από συστηματικά χαρτοφυλάκια θα μπορούσαν να εντείνουν τις πιέσεις. Είχαν προηγουμένως επισημανθεί δυνητικές πωλήσεις συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης στον S&P 500 ύψους περίπου 28 δισ. δολαρίων μέσα σε μία εβδομάδα, εφόσον οι συνθήκες μεταβλητότητας το απαιτήσουν.

Από την άλλη πλευρά, εάν οι αναγκαστικές πωλήσεις έχουν ήδη σε μεγάλο βαθμό ολοκληρωθεί, η αγορά ενδέχεται να έχει πλέον καθαρίσει από μέρος των υπερβολικών τοποθετήσεων. Η υποχώρηση του VIX και η σημερινή ανάκαμψη των μετοχών αποτελούν ενδείξεις ότι ένα μέρος της πίεσης έχει απορροφηθεί.

Στο μεταξύ, οι αναφορές για προβλήματα σε ορισμένα hedge funds και για μεγάλες ζημιές από τοποθετήσεις στα γαλλικά ομόλογα δεν έχουν επιβεβαιωθεί. Ωστόσο, η απόκλιση στις αποδόσεις των γαλλικών και των γερμανικών 10ετών τίτλων παραμένει αξιοσημείωτη. Η απόδοση του γαλλικού 10ετούς διαμορφωνόταν στο 4,796%, έναντι 3,3215% του αντίστοιχου γερμανικού, με τη διαφορά να φθάνει περίπου τις 147 μονάδες βάσης.

Τα επόμενα κρίσιμα τεστ για τις αγορές

Το επενδυτικό ημερολόγιο των επόμενων ημερών και εβδομάδων είναι ιδιαίτερα πυκνό. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα στοιχεία για τον δείκτη τιμών παραγωγού (PPI) εντός της εβδομάδας, τα αποτελέσματα της Nvidia στις 17 Νοεμβρίου, η λήξη δικαιωμάτων προαίρεσης στον VIX στις 18 Νοεμβρίου και η λήξη των δικαιωμάτων προαίρεσης επί μετοχών στις 20 Νοεμβρίου.

Ακολουθεί η συνεδρίαση της Fed στις 8-9 Δεκεμβρίου, με τις προσδοκίες για νέα αύξηση επιτοκίων να έχουν ενισχυθεί σημαντικά μετά τα τελευταία στοιχεία για τον πληθωρισμό. Μια μεγάλη έκπληξη είτε από το μέτωπο των επιτοκίων είτε από τον τεχνολογικό κλάδο θα μπορούσε να προκαλέσει νέο κύμα αναπροσαρμογών στα χαρτοφυλάκια.

Σε τεχνικό επίπεδο, η άνοδος της απόδοσης του αμερικανικού 10ετούς πάνω από το 5,365%, που αποτελεί υψηλό 52 εβδομάδων, θα μπορούσε να προκαλέσει νέες πιέσεις στις τοποθετήσεις που είναι ευαίσθητες στις μεταβολές των επιτοκίων. Αντίστοιχα, ενδεχόμενη υποχώρηση του S&P 500 κάτω από τις 7.350,35 μονάδες, το χαμηλό της 5ης Νοεμβρίου, θα επανέφερε στο προσκήνιο τον κίνδυνο νέου κύματος πωλήσεων.

Το βασικό συμπέρασμα του Macro Man είναι ότι, στην παρούσα φάση, προτεραιότητα για τους διαχειριστές δεν είναι τόσο η επίτευξη υψηλών αποδόσεων όσο η διατήρηση της δυνατότητας να παραμείνουν ενεργοί στην αγορά. Όταν μια ολόκληρη κατηγορία επενδυτικών στρατηγικών καταγράφει τόσο αδύναμες επιδόσεις, αυτό συχνά υποδηλώνει ότι οι αγορές κινούνται υπό την επίδραση αντικρουόμενων παραγόντων και όχι βάσει καθαρών, σταθερών τάσεων.