Η αγορά ως αντανάκλαση ψυχολογίας

Η έρευνα υλοποιήθηκε από τη Μονάδα Ερευνών Κοινής Γνώμης και Αγοράς του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, για λογαριασμό του επενδυτικού blog του κ. Παπαγεωργιάδη. Τα αποτελέσματα ανέλυσαν επί σκηνής ο επίκουρος καθηγητής και διευθυντής της Μονάδας, Γιώργος Σιάκας, ο δημοσιογράφος Παύλος Πανταζόπουλος και ο ίδιος ο διοργανωτής. Το δείγμα περιλάμβανε 1.500 άτομα, με τηλεφωνικές συνεντεύξεις σε Αττική και Θεσσαλονίκη.

Όπως επισημαίνει ο κ. Παπαγεωργιάδης, το Βαρόμετρο, που ξεκίνησε το 2023, επιχειρεί να καταγράψει τις προσδοκίες και τη διάθεση των πολιτών, με την παραδοχή ότι «η αγορά ακινήτων λειτουργεί πρωτίστως με βάση την ψυχολογία».

Παλαιά και νεόδμητα: κλείνει η ψαλίδα

Τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδας δείχνουν ότι το 2025 οι τιμές των παλαιών κατοικιών αυξήθηκαν ταχύτερα από εκείνες των νεόδμητων. Ενδεικτικά, στο τρίτο τρίμηνο του 2025, οι τιμές των νέων διαμερισμάτων αυξήθηκαν κατά 6,6% σε ετήσια βάση, ενώ των παλαιών κατά 8,5%, περιορίζοντας τη διαφορά μεταξύ τους, πιθανόν και λόγω προγραμμάτων όπως το «Σπίτι μου 2».

Για πρώτη φορά, το 5ο Βαρόμετρο διερεύνησε ποια διαφορά τιμής καθιστά ελκυστικό ένα παλαιό ακίνητο έναντι ενός νεόδμητου. Οι απαντήσεις δείχνουν ότι η αποδεκτή απόκλιση κινείται στο 25%–30%, υποδηλώνοντας ότι οι αγοραστές δεν αποδέχονται πλέον υπερβολικά premiums για ακίνητα ηλικίας 30 ή 40 ετών.

Η τιμή καθορίζει την επιλογή

Στο υποθετικό σενάριο όπου παλαιό και νέο ακίνητο έχουν ίδια χαρακτηριστικά, πλην της ηλικίας, τα ευρήματα είναι σαφή:

Με διαφορά τιμής 20% υπέρ του παλαιού, το 67% επιλέγει το νεόδμητο.

Με διαφορά 30%, η εικόνα αντιστρέφεται: το 56% προτιμά το παλαιό και το 38% το νεόδμητο.

Αντίστοιχο ήταν και το αποτέλεσμα της ζωντανής ψηφοφορίας στην εκδήλωση, όπου περισσότεροι από 800 συμμετέχοντες θεώρησαν το 30% ως το «σωστό» όριο.

Περισσότερο ενδιαφέρον, λιγότεροι αγοραστές

Παρότι το γενικό ενδιαφέρον για την αγορά ακινήτων αυξάνεται, ο αριθμός των πραγματικών αγοραστών μειώνεται. Το ποσοστό όσων δηλώνουν αγοραστές υποχώρησε στο 19% από 23% το 2024 και το 2025. Αντίθετα, στο Βαρόμετρο Ιανουαρίου 2026, έξι στους δέκα ερωτηθέντες χαρακτηρίζονται «γενικά ενδιαφερόμενοι», αυξημένοι κατά 6 μονάδες σε σχέση με τον Ιούνιο του 2025.

Ωστόσο, μόλις το 4,37% του συνόλου δηλώνει πρόθεση αγοράς εντός 12 μηνών, ενώ οι πωλητές παραμένουν σταθερά στο 8%, καθιστώντας τους σχεδόν διπλάσιους από τους άμεσα ενεργούς αγοραστές.

Οξύ το στεγαστικό και τα «κλειστά» σπίτια

Το στεγαστικό πρόβλημα αξιολογείται ως «αρκετά ή πολύ μεγάλο» από το 89% των πολιτών, ποσοστό που παραμένει αμετάβλητο σε όλες τις έρευνες. Παράλληλα, το 17% δηλώνει ότι διαθέτει κατοικία που παραμένει κλειστή.

Τα βασικά κίνητρα για να ανοίξουν τα ακίνητα αυτά είναι:

μείωση της φορολογίας (65%),

γενναία επιδότηση ενεργειακής αναβάθμισης (64%),

ισχυρότερη προστασία ιδιοκτητών (62%).

Παρά ταύτα, το 18% δηλώνει ότι δεν θα διαθέσει το ακίνητο υπό καμία συνθήκη.

«Σπίτι μου 2»: ώθηση σε τιμές και ενοίκια

Το 77% των πολιτών θεωρεί ότι το πρόγραμμα «Σπίτι μου 2» οδήγησε σε αύξηση των τιμών πώλησης, με το 39% να μιλά για άνοδο άνω του 10%. Αντίστοιχα, το 82% εκτιμά ότι το πρόγραμμα συνέβαλε και στην άνοδο των ενοικίων, ποσοστό που ανεβαίνει στο 87% μεταξύ των ενεργών αγοραστών.

Συνολικά, τα ευρήματα δείχνουν μια αγορά όπου η ζήτηση υπάρχει, αλλά παραμένει εγκλωβισμένη ανάμεσα στις υψηλές τιμές, τη μειωμένη αγοραστική δυνατότητα και την έντονη αβεβαιότητα, με το στεγαστικό να εξελίσσεται σε ένα από τα πιο πιεστικά κοινωνικά ζητήματα των μεγάλων αστικών κέντρων.

Αυξάνεται το ενδιαφέρον για την αγορά ακινήτων, αλλά μειώνονται οι αγοραστές

Εκρηκτικό το στεγαστικό πρόβλημα

Ανέβασε τις τιμές ακινήτων το «Σπίτι μου 2»