Αβεβαιότητα, ισχυρό ευρώ και εμπορικοί κίνδυνοι

Η αλλαγή αυτή οφείλεται κυρίως στην αυξημένη αβεβαιότητα της παγκόσμιας οικονομίας, με τον Πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να υπαναχωρήσει από τη θερινή εμπορική συμφωνία με την Ευρώπη. Επιπλέον, η ενίσχυση του ευρώ απειλεί να μειώσει την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγών και να επηρεάσει τον πληθωρισμό, ο οποίος παραμένει κάτω από τον στόχο.

Οι αξιωματούχοι της ΕΚΤ υπό την Κριστίν Λαγκάρντ εκτιμούν ότι η τρέχουσα νομισματική πολιτική εξακολουθεί να είναι επαρκής, ωστόσο, με δεδομένη την άνοδο του ευρώ, κάποιοι όπως ο Αυστριακός Μάρτιν Κόχερ τονίζουν την ανάγκη ετοιμότητας για άμεση παρέμβαση.

«Η Λαγκάρντ θα υπογραμμίσει ότι η οικονομία της ευρωζώνης είναι ισχυρή, αλλά οι κίνδυνοι παραμένουν αυξημένοι», σχολίασε ο Νέριους Ματσιούλις της Swedbank. «Οι πρώτες εβδομάδες του 2026 έδειξαν πόσο εύθραυστες είναι οι διεθνείς εμπορικές συμφωνίες».

Γεωπολιτικές εντάσεις και εμπορικές ισορροπίες

Οι οικονομολόγοι θεωρούν ότι οι γεωπολιτικές εντάσεις βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δύο ετών, μετά τις δηλώσεις του Τραμπ στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, όταν απαίτησε από την Ευρώπη την παραχώρηση της Γροιλανδίας ή αυξημένους δασμούς. Παρά την τελική υποχώρησή του, το επεισόδιο ώθησε την ΕΕ να ενισχύσει τις εμπορικές συνεργασίες, όπως η πρόσφατη συμφωνία με την Ινδία.

«Η εμπορική συμφωνία ΗΠΑ–ΕΕ θα επιβιώσει, αλλά θα περάσει από δυσκολίες», ανέφερε ο Γκάβιν Φρεντ της National Australia Bank. Σύμφωνα με τον ίδιο, ένα εύρος ισοτιμίας ευρώ–δολαρίου 1,20–1,25 παραμένει «διαχειρίσιμο» για την ΕΚΤ.

Το ευρώ έχει ενισχυθεί περίπου 15% τον τελευταίο χρόνο, ξεπερνώντας πρόσφατα τα 1,20 δολάρια, καθώς οι διεθνείς επενδυτές εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί έναντι των ΗΠΑ. Οι υπεύθυνοι της ΕΚΤ παρακολουθούν την εξέλιξη χωρίς να έχουν σημάνει ανησυχία. «Αν το ευρώ συνεχίσει να ενισχύεται, η ΕΚΤ θα πρέπει να επανεξετάσει την ισορροπία των κινδύνων για τον πληθωρισμό», τόνισε ο Ηλίας Τσιριγωτάκης της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος.

Προοπτικές πληθωρισμού και ανάπτυξης

Οι τελευταίες προβλέψεις της ΕΚΤ τοποθετούν τον πληθωρισμό φέτος ελαφρά κάτω από το 2%, με επιστροφή στον στόχο το 2028. Οι οικονομολόγοι βλέπουν περισσότερους καθοδικούς κινδύνους βραχυπρόθεσμα και ανοδικούς το 2027, ενώ η μεσοπρόθεσμη πορεία παραμένει γενικά εντός στόχου.

Παρά την αβεβαιότητα, οι αγορές έχουν αυξήσει τα στοιχήματα για πιθανή μείωση επιτοκίων μέσα στο 2026. Μόλις το 12% των ερωτηθέντων αναμένει περικοπές έως το τέλος του 2027, ενώ περίπου το 40% θεωρεί πιθανότερη μια μείωση παρά αύξηση.

Σύμφωνα με την Bloomberg Economics, η ΕΚΤ αναμένεται να επικεντρωθεί στην συνολική εικόνα της ευρωζώνης, παρά τις πρόσφατες εμπορικές εντάσεις και την άνοδο του ευρώ. Οι ελπίδες για ανάπτυξη στηρίζονται σε ισχυρά δημοσιονομικά πακέτα με αυξημένες δαπάνες σε υποδομές και άμυνα, από τα οποία η Γερμανία αναμένεται να επωφεληθεί περισσότερο.

«Η νομισματική πολιτική δεν μπορεί να καλύψει διαρθρωτικές αδυναμίες», επισήμανε ο Κάρστεν Μπρζέσκι της ING, προσθέτοντας ότι η ΕΚΤ έχει καταστεί σύμβολο σταθερότητας σε παγκόσμιο επίπεδο.