|
Προσωρινή
επαναλειτουργία για 60
ημέρες
Το σχέδιο συμφωνίας
προβλέπει την
επαναλειτουργία των
Στενών του Ορμούζ για
αρχική περίοδο 60
ημερών, με δυνατότητα
παράτασης, δημιουργώντας
τις προϋποθέσεις για
αποκλιμάκωση της έντασης
στην περιοχή και
ουσιαστική αποκατάσταση
της εκεχειρίας μεταξύ
ΗΠΑ και Ιράν.
Η πρόταση προβλέπει
ειδικό καθεστώς
διαχείρισης της
ναυσιπλοΐας:
Τα πλοία που εισέρχονται
στον Περσικό Κόλπο θα
κινούνται μέσω της
ιρανικής πλευράς των
στενών.
Τα πλοία που εξέρχονται
προς την Αραβική Θάλασσα
θα χρησιμοποιούν τον
δίαυλο του Ομάν.
Για το πρώτο διάστημα
δεν θα επιβάλλονται τέλη
διέλευσης από καμία
πλευρά.
Κατά τις πρώτες 30
ημέρες θα
πραγματοποιηθούν
εκτεταμένες επιχειρήσεις
ναρκαλιείας, καθώς
εκτιμάται ότι στην
περιοχή έχουν
τοποθετηθεί από 70 έως
100 θαλάσσιες νάρκες.
Μετά την πλήρη
εκκαθάριση του βασικού
διαύλου, αυτός θα
χρησιμοποιείται
αμφίδρομα για τη
διέλευση των πλοίων.
Παράλληλα, Ιράν και Ομάν
θα διαπραγματευθούν μια
μόνιμη συμφωνία για το
καθεστώς ναυσιπλοΐας
μετά την εκπνοή του
60ήμερου.
Το Ιράν κερδίζει
μεγαλύτερο ρόλο
Παρότι η συμφωνία
φέρεται να μην
ικανοποιεί πλήρως όλες
τις επιδιώξεις της
Τεχεράνης, της προσφέρει
έναν σημαντικό βαθμό
ελέγχου στη διαχείριση
της ναυσιπλοΐας στα
Στενά του Ορμούζ.
Πρόκειται για μια
εξέλιξη με ιδιαίτερη
γεωπολιτική σημασία,
καθώς πριν από την
πρόσφατη στρατιωτική
σύγκρουση με τις ΗΠΑ και
το Ισραήλ, το Ιράν δεν
διέθετε αντίστοιχο ρόλο
στη λειτουργική
διαχείριση του διαύλου.
Οι διαφωνίες για τα τέλη
διέλευσης
Παρά τη σημαντική
πρόοδο, οι
διαπραγματεύσεις δεν
έχουν ακόμη ολοκληρωθεί.
Σύμφωνα με ιρανική πηγή,
την οποία επικαλείται το
Reuters,
το βασικό σημείο τριβής
αφορά την επιβολή τελών
διέλευσης.
Η Τεχεράνη ζητά τέλος
μεταξύ 5% και 7%
επί της αξίας του
μεταφερόμενου φορτίου,
ενώ το Ομάν προκρίνει
πολύ χαμηλότερη
επιβάρυνση, περίπου
3%. Από
την πλευρά τους, οι
Ηνωμένες Πολιτείες
επιμένουν ότι η διέλευση
θα πρέπει να παραμείνει
απολύτως ελεύθερη, χωρίς
καμία οικονομική
επιβάρυνση.
Στο τραπέζι βρίσκεται
και ένα ενδιάμεσο
σενάριο, σύμφωνα με το
οποίο τα τέλη θα είναι
τυπικά προαιρετικά.
Ωστόσο, αναλυτές
επισημαίνουν ότι ακόμη
και σε αυτή την
περίπτωση οι
περισσότερες ναυτιλιακές
εταιρείες πιθανότατα θα
προτιμούσαν να
καταβάλουν το αντίτιμο,
προκειμένου να αποφύγουν
οποιονδήποτε κίνδυνο για
την ασφαλή διέλευση των
πλοίων τους.
Οι επιπτώσεις στις
αγορές
Εφόσον η συμφωνία
οριστικοποιηθεί, οι
αγορές αναμένεται να τη
θεωρήσουν ιδιαίτερα
θετική εξέλιξη.
Η επαναλειτουργία του
Ορμούζ θα μπορούσε να
οδηγήσει σε:
αποκλιμάκωση των διεθνών
τιμών πετρελαίου και
LNG,
μείωση των ασφαλίστρων
κινδύνου για τη
ναυτιλία,
ομαλοποίηση των
ενεργειακών ροών από τον
Περσικό Κόλπο,
βελτίωση του επενδυτικού
κλίματος στις διεθνείς
αγορές.
Ωστόσο, όπως σχολίασε
χαρακτηριστικά ανώτερη
ιρανική πηγή στο
Reuters,
«ο διάβολος κρύβεται
στις λεπτομέρειες». Μία
πολιτική ή διπλωματική
ένταση θα μπορούσε να
ανατρέψει εύκολα τη
συμφωνία πριν ακόμη
τεθεί σε εφαρμογή,
γεγονός που σημαίνει ότι
οι επενδυτές θα
παρακολουθούν στενά τις
επίσημες ανακοινώσεις
των επόμενων ωρών.
|