|
Με πανό που έγραφαν
«Αγοράσαμε κεφάλαια υπό
κρατική εποπτεία, δεν
παίξαμε τζόγο» και
«Τιμωρήστε τους κλέφτες,
όχι τα θύματα», οι
συγκεντρωμένοι εξέφρασαν
την οργή τους για την
κατάσταση,
υποστηρίζοντας ότι οι
επίσημες ανακοινώσεις
για την έκταση των
επιστροφών δεν
ανταποκρίνονται στην
πραγματικότητα.
Η κινητοποίηση
συγκέντρωσε ανθρώπους
από διαφορετικές
κοινωνικές και
οικονομικές ομάδες, από
εύπορους επενδυτές μέχρι
εργαζόμενους,
συνταξιούχους και
ανέργους. Ορισμένοι
μάλιστα ανέφεραν ότι
κρατούν κρυφές από τις
οικογένειές τους τόσο
τις επενδύσεις όσο και
τις οικονομικές απώλειες
που έχουν υποστεί.
Η κρίση των 20 δισ.
δολαρίων και οι 456.000
επενδυτές
Η αναταραχή ξεκίνησε στα
μέσα Σεπτεμβρίου, όταν
επενδυτικά κεφάλαια με
σημαντικές τοποθετήσεις
σε μετοχές χαμηλής
ρευστότητας βρέθηκαν
αντιμέτωπα με μαζικά
αιτήματα εξαγοράς
μεριδίων, χωρίς να
μπορούν να ανταποκριθούν
στις απαιτήσεις των
επενδυτών για άμεση
επιστροφή των χρημάτων
τους.
Στη συνέχεια, το
SPK
διέταξε την εκκαθάριση
131 επενδυτικών
κεφαλαίων, τα οποία
διαχειρίζονταν επτά
εταιρείες διαχείρισης
χαρτοφυλακίων και είχαν
συνολικά περιουσιακά
στοιχεία περίπου 20 δισ.
δολαρίων. Σύμφωνα με την
εποπτική αρχή, οι
επενδυτές που
επηρεάστηκαν από την
κρίση ανέρχονται σε
περίπου 456.000.
Ωστόσο, οι κυβερνητικές
ανακοινώσεις για την
πρόοδο των αποζημιώσεων
προκαλούν έντονη
αμφισβήτηση από τους
ίδιους τους επενδυτές.
Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν
δήλωσε την Τετάρτη στην
Άγκυρα ότι το 81% των
πληγέντων έχει ανακτήσει
το αρχικό του κεφάλαιο,
με τις συνολικές
επιστροφές να φθάνουν τα
161 δισ. τουρκικές
λίρες, ποσό που
αντιστοιχεί σε περίπου
3,2 δισ. δολάρια.
Οι διαδηλωτές, ωστόσο,
υποστηρίζουν ότι τα
στοιχεία αυτά δεν
αποτυπώνουν τη δική τους
εμπειρία.
Η επιχειρηματίας Λεμάν
Τουντζέλ Εϊτζάν, η οποία
είχε επενδύσει
περισσότερα από 40 εκατ.
λίρες σε τρία
διαφορετικά κεφάλαια,
δήλωσε ότι δεν έχει
λάβει τις επιστροφές που
θα δικαιολογούσαν τις
κυβερνητικές
ανακοινώσεις,
εκφράζοντας την εκτίμηση
ότι ο πρόεδρος δεν έχει
ενημερωθεί για την
πραγματική κατάσταση.
Επενδύσεις εκατομμυρίων
και κεφάλαια που
παραμένουν δεσμευμένα
Ανάμεσα στους πληγέντες
βρίσκεται και ο 39χρονος
αγρότης Τζελάλ Οντζέλ, ο
οποίος τοποθέτησε 3,75
εκατ. τουρκικές λίρες σε
ένα αμοιβαίο κεφάλαιο
χρηματαγοράς της
Tera,
το οποίο θεωρούσε
χαμηλού κινδύνου. Όπως
ανέφερε, η επένδυση
πραγματοποιήθηκε έπειτα
από σύσταση τραπεζίτη
και διαχειριστή
χαρτοφυλακίου, ωστόσο
μέχρι σήμερα έχει
ανακτήσει μόλις το ένα
όγδοο του αρχικού ποσού.
«Δεν τρέφω καμία ελπίδα
ότι θα πάρω πίσω τα
λεφτά μου», δήλωσε
χαρακτηριστικά.
Ανάλογες καταγγελίες
διατυπώνουν και άλλοι
επενδυτές, οι οποίοι
αναφέρουν ότι όταν
προσπάθησαν να
ρευστοποιήσουν τις
θέσεις τους στα μέσα
Σεπτεμβρίου, οι εντολές
πώλησης δεν
εκτελέστηκαν.
Ο 29χρονος οικοδόμος Αλί
Ντεμιρέλ υποστήριξε ότι
είχε υπολογίσει πως,
ακόμη και στην περίπτωση
σημαντικής πτώσης, θα
μπορούσε να πουλήσει τα
μερίδιά του και να
αποδεχθεί τη ζημία. Αντί
αυτού, η εντολή
ακυρώθηκε και ο
λογαριασμός του πάγωσε,
με αποτέλεσμα να έχει
ανακτήσει λιγότερο από
το ένα τέταρτο των 4,8
εκατ. λιρών που είχε
επενδύσει.
Ο ίδιος αποδίδει την
εξέλιξη σε αποτυχία των
κρατικών μηχανισμών
εποπτείας,
υποστηρίζοντας ότι οι
επενδυτές θα έπρεπε να
έχουν τη δυνατότητα να
αποχωρήσουν από τις
θέσεις τους, ακόμη και
με απώλειες.
Την ίδια άποψη εξέφρασε
και η 59χρονη
συνταξιούχος Χούλια
Εκίτσι, η οποία
επισήμανε ότι είχε
καταβάλει φόρους και
τραπεζικές προμήθειες
για τις επενδύσεις της,
θεωρώντας ότι
λειτουργούσε μέσα σε ένα
θεσμικά ελεγχόμενο
περιβάλλον.
Συλλήψεις και πολιτικές
αναταράξεις
Η υπόθεση έχει πλέον
επεκταθεί στα υψηλότερα
επίπεδα της τουρκικής
πολιτικής και
χρηματοπιστωτικής
διοίκησης, καθώς οι
αρχές έχουν προχωρήσει
σε συλλήψεις προσώπων με
σημαντικές θέσεις στον
κρατικό και
χρηματοοικονομικό
μηχανισμό.
Μεταξύ των συλληφθέντων
βρίσκονται αντιπρόεδρος
του κυβερνώντος κόμματος
AKP,
ο διευθύνων σύμβουλος
του χρηματιστηρίου, ο
πρώην επικεφαλής της
Takasbank,
καθώς και αντιπρόεδρος
της τραπεζικής εποπτικής
αρχής.
Παράλληλα, ο Ερντογάν
απομάκρυνε τον πρόεδρο
του Συμβουλίου
Κεφαλαιαγοράς, ενώ οι
εισαγγελικές αρχές έχουν
ήδη ανακρίνει τον
προκάτοχό του.
Οι επενδυτές, ωστόσο,
εμφανίζονται δύσπιστοι
απέναντι στην
αποτελεσματικότητα των
μέχρι τώρα παρεμβάσεων,
θεωρώντας ότι οι
συλλήψεις δεν αρκούν για
να αποκαταστήσουν τις
απώλειές τους ή να
διασφαλίσουν την
επιστροφή των κεφαλαίων.
Η υπόθεση εξελίσσεται σε
μείζον ζήτημα πολιτικής
και θεσμικής αξιοπιστίας
για την Τουρκία, καθώς η
απόσταση μεταξύ των
επίσημων ανακοινώσεων
και των καταγγελιών των
πληγέντων εντείνει την
κοινωνική δυσαρέσκεια
και δημιουργεί νέα
ερωτήματα για την
αποτελεσματικότητα της
εποπτείας της αγοράς
κεφαλαίων.
|