Διαδοχικές νομικές ήττες για την κυβέρνηση

Η υπόθεση της Αλάσκας εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια του Τραμπ να επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο διεξάγονται οι εκλογές στις ΗΠΑ. Το υπουργείο Δικαιοσύνης έχει καταθέσει αγωγές σε σχεδόν όλες τις πολιτείες, επιδιώκοντας πρόσβαση στους εκλογικούς καταλόγους, ενώ ο πρόεδρος επανέφερε την πρότασή του για περιορισμό της επιστολικής ψήφου.

Παράλληλα, η κυβέρνηση επιχείρησε να συνδέσει τη χορήγηση ομοσπονδιακών κονδυλίων για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας με τον τρόπο διαχείρισης των εκλογών από τις πολιτειακές και τοπικές αρχές. Έχει επίσης απειλήσει να παρακρατήσει ομοσπονδιακή χρηματοδότηση από πολιτείες που δεν θα αλλάξουν τα έντυπα εγγραφής ψηφοφόρων.

Μέχρι στιγμής, οι περισσότερες από αυτές τις πρωτοβουλίες έχουν προσκρούσει σε δικαστικά ή πολιτικά εμπόδια:

Δικαστήρια έχουν απορρίψει επανειλημμένα τις προσπάθειες πρόσβασης στους εκλογικούς καταλόγους.

Το Ανώτατο Δικαστήριο μπλόκαρε την προσπάθεια περιορισμού της επιστολικής ψήφου.

Ομοσπονδιακοί δικαστές εμπόδισαν τις κινήσεις που συνέδεαν τη χρηματοδότηση για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας και την εκλογική χρηματοδότηση με τις πολιτειακές πρακτικές.

Το νομοσχέδιο SAVE Act, το οποίο θα απαιτούσε από τους ψηφοφόρους να αποδεικνύουν την αμερικανική υπηκοότητά τους, παραμένει μπλοκαρισμένο στη Γερουσία.

Παρά τις αποτυχίες, ο Τραμπ συνεχίζει να προωθεί τις παρεμβάσεις του. Την Παρασκευή δήλωσε ότι είχε δώσει ο ίδιος την έγκριση για την προσφυγή στη δικαιοσύνη στην υπόθεση της Αλάσκας, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι ήταν εκείνος που ζήτησε να προχωρήσει η κίνηση.

Οι φόβοι για αμφισβήτηση του εκλογικού αποτελέσματος

Ορισμένοι πρώην εκλογικοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι η δικαστική πρωτοβουλία στην Αλάσκα μπορεί να εξυπηρετεί και έναν ευρύτερο πολιτικό στόχο: να δημιουργήσει εκ των προτέρων επιχειρήματα για την αμφισβήτηση ενός δυσμενούς αποτελέσματος.

Ο Γκάμπριελ Στέρλινγκ, Ρεπουμπλικανός και πρώην ανώτερος εκλογικός αξιωματούχος της Τζόρτζια, ο οποίος είχε συγκρουστεί με τον Τραμπ μετά τις αβάσιμες καταγγελίες του για νοθεία στις εκλογές του 2020, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση ενδέχεται να επιχειρεί να διαμορφώσει ένα αφήγημα σύμφωνα με το οποίο οι εκλογές θα είχαν διαφορετική έκβαση εάν είχαν γίνει δεκτές οι προσφυγές της.

Ο Στέρλινγκ προειδοποίησε επίσης ότι η συνεχής αναφορά σε υποτιθέμενη νοθεία μπορεί να έχει το αντίθετο πολιτικό αποτέλεσμα από το επιδιωκόμενο, αποθαρρύνοντας ορισμένους Ρεπουμπλικανούς ψηφοφόρους και κινητοποιώντας τους Δημοκρατικούς.

Οι ανησυχίες αυτές συνδέονται με το ιστορικό του Τραμπ, ο οποίος αμφισβητεί την αξιοπιστία των εκλογικών διαδικασιών από τις προκριματικές εκλογές του 2016. Οι προσπάθειές του να ανατρέψει την ήττα του στις προεδρικές εκλογές του 2020 οδήγησαν, μεταξύ άλλων, στην επίθεση στο Καπιτώλιο τον Ιανουάριο του 2021.

Οι πολιτειακές αρχές αντιδρούν

Η υπόθεση της Αλάσκας εντείνει την ανησυχία στις πολιτειακές αρχές, οι οποίες έχουν την κύρια ευθύνη για τη διεξαγωγή των εκλογών βάσει της αμερικανικής νομοθεσίας.

Ο υπουργός Δικαιοσύνης της πολιτείας της Ουάσιγκτον, Νικ Μπράουν, χαρακτήρισε την προσφυγή μέρος μιας συντονισμένης προσπάθειας της κυβέρνησης να ελέγξει την εκλογική διαδικασία και να επηρεάσει το αποτέλεσμα προς όφελος του Τραμπ και των Ρεπουμπλικανών. Εξέφρασε, μάλιστα, ανησυχία ότι η κυβέρνηση θα μπορούσε να αμφισβητήσει τα αποτελέσματα των ενδιάμεσων εκλογών.

Αντίστοιχη ήταν η αντίδραση του Δημοκρατικού υπουργού Εξωτερικών της Αριζόνα, Έιντριαν Φόντες, ο οποίος κατηγόρησε το υπουργείο Δικαιοσύνης ότι λειτουργεί σαν νομικός εκπρόσωπος του προέδρου, υπονομεύοντας την αξιοπιστία του θεσμού. Ο ίδιος εκτίμησε ότι μια ανάλογη κίνηση στην Αριζόνα θα αποτύγχανε επίσης.

Από την πλευρά του, το υπουργείο Δικαιοσύνης υποστήριξε, με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ότι δεν επιχειρεί να σταματήσει τις εκλογές στην Αλάσκα. Ανέφερε ότι στόχος του είναι η προστασία της ακεραιότητας της εκλογικής διαδικασίας και η εφαρμογή του νόμου για την εγγραφή ψηφοφόρων.

Η σιωπή των Ρεπουμπλικανών και το πολιτικό κόστος

Η στάση των Ρεπουμπλικανών εκλογικών αξιωματούχων είναι επίσης ενδεικτική των πολιτικών πιέσεων. Το Politico αναφέρει ότι επικοινώνησε με τα γραφεία όλων των Ρεπουμπλικανών αξιωματούχων που είναι αρμόδιοι για τις εκλογές σε πολιτειακό επίπεδο. Τέσσερις αρνήθηκαν να σχολιάσουν, ενώ οι υπόλοιποι δεν απάντησαν.

Η απροθυμία αυτή αποτυπώνει τη δυσκολία που αντιμετωπίζουν στελέχη του κόμματος όταν καλούνται να διαφωνήσουν δημόσια με τον Τραμπ, ιδίως λίγες ημέρες πριν από μια εκλογική αναμέτρηση που μπορεί να αναδιαμορφώσει τους συσχετισμούς στο Κογκρέσο.

Ο Στίβεν Ρίτσερ, πρώην επικεφαλής της εκλογικής διοίκησης στην κομητεία Μαρίκοπα της Αριζόνα και Ρεπουμπλικανός, σημείωσε ότι το πολιτικό κόστος για όσους αντιτίθενται στον πρόεδρο σε ζητήματα εκλογικής ακεραιότητας είναι ιδιαίτερα υψηλό. Ο ίδιος έχασε την υποστήριξη του κόμματός του στις προκριματικές εκλογές του 2024, αφού υπερασπίστηκε το αποτέλεσμα της Αριζόνα το 2020 απέναντι στις καταγγελίες του Τραμπ και των συμμάχων του.

Στην Τζόρτζια, εν ενεργεία Ρεπουμπλικανός αξιωματούχος δήλωσε ανώνυμα ότι οι εκλογικές αρχές είναι έτοιμες να αντιδράσουν δυναμικά σε οποιαδήποτε ομοσπονδιακή παρέμβαση, απορρίπτοντας το ενδεχόμενο να θεωρηθεί εκ των προτέρων ύποπτο το αποτέλεσμα της πολιτείας.

Ένα νέο μέτωπο ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και τις πολιτείες

Η αντιπαράθεση δεν ξεκίνησε με την υπόθεση της Αλάσκας. Τον Φεβρουάριο, σε συνάντηση εκλογικών αξιωματούχων από όλη τη χώρα, η Ρεπουμπλικανή αντικυβερνήτης της Γιούτα, Ντιντρί Χέντερσον, είχε συγκρουστεί δημόσια με ανώτερο συνεργάτη του Λευκού Οίκου για τις προσπάθειες του υπουργείου Δικαιοσύνης να αποκτήσει πρόσβαση στους εκλογικούς καταλόγους.

Την Τετάρτη, το γραφείο της ενημερώθηκε ότι το υπουργείο Δικαιοσύνης θα στείλει εκλογικούς παρατηρητές στη Γιούτα. Την επόμενη ημέρα, η πολιτειακή αρχή έδωσε οδηγίες στους εργαζομένους στα εκλογικά τμήματα, διευκρινίζοντας ότι οι ομοσπονδιακοί παρατηρητές δεν πρέπει να παρεμβαίνουν στην ψηφοφορία και παρέχοντας κατευθύνσεις για την αντιμετώπιση πιθανών περιστατικών με την εμπλοκή των αρχών επιβολής του νόμου.

Η Χέντερσον προειδοποίησε ότι, ενώ στις δύο προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις που επέβλεψε οι απειλές προέρχονταν από εξωτερικούς παράγοντες, πλέον προκύπτουν κίνδυνοι και από το εσωτερικό της ίδιας της ομοσπονδιακής κυβέρνησης.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι μέχρι ποιο σημείο θα φτάσει η κυβέρνηση στην προσπάθειά της να ενισχύσει τον ομοσπονδιακό έλεγχο σε μια διαδικασία που, βάσει νόμου, οργανώνεται κυρίως από τις πολιτείες και τις τοπικές αρχές.

Με τις ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν και τους Ρεπουμπλικανούς να αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο απώλειας της πλειοψηφίας στο Κογκρέσο, η αντιπαράθεση για την εκλογική διαδικασία μετατρέπεται σε ένα από τα πιο ευαίσθητα θεσμικά και πολιτικά μέτωπα της προεκλογικής περιόδου.

Πηγή: Politico