Εφόσον επιβεβαιωθεί το συγκεκριμένο σχέδιο, περίπου 700.000 αυτοαπασχολούμενοι και ελεύθεροι επαγγελματίες θα μπορούσαν να δουν σταδιακά χαμηλότερη φορολογική επιβάρυνση από το 2027 έως και το 2031.

Τι αλλάζει με την προκαταβολή φόρου

Σήμερα, η προκαταβολή φόρου για τα φυσικά πρόσωπα υπολογίζεται με συντελεστή 55%.

Με απλά λόγια, για κάθε 1.000 ευρώ φόρου που προκύπτει, προστίθενται άλλα 550 ευρώ ως προκαταβολή για την επόμενη φορολογική χρήση. Από το ποσό αυτό αφαιρείται η προκαταβολή που είχε καταβληθεί την προηγούμενη χρονιά.

Το σύστημα αυτό δημιουργεί μεγαλύτερη επιβάρυνση όταν τα φορολογητέα κέρδη αυξάνονται από χρόνο σε χρόνο. Ο επαγγελματίας καλείται ουσιαστικά να πληρώσει όχι μόνο τον υψηλότερο φόρο που αναλογεί στα αυξημένα κέρδη του, αλλά και υψηλότερη προκαταβολή για την επόμενη χρήση.

Μία από τις βασικές παρεμβάσεις που εξετάζονται είναι η μείωση του συντελεστή από το 55% στο 50%.

Το δημοσιονομικό κόστος ενός τέτοιου μέτρου υπολογίζεται περίπου στα 70-80 εκατ. ευρώ, όταν συνολικά η προκαταβολή φόρου που καταβάλλουν τα φυσικά πρόσωπα αποφέρει περίπου 600 εκατ. ευρώ ετησίως.

Πόσο μειώνεται ο φόρος

Η επίδραση γίνεται πιο εμφανής όταν συνδυαστεί η μειωμένη προκαταβολή με τη νέα φορολογική κλίμακα.

Για παράδειγμα, ένας ελεύθερος επαγγελματίας χωρίς παιδιά, ηλικίας άνω των 30 ετών, με κέρδη 30.000 ευρώ, πλήρωσε το 2026 φόρο 5.900 ευρώ.

Από τη νέα φορολογική κλίμακα θα προκύψει ούτως ή άλλως όφελος περίπου 400 ευρώ για το 2027. Εάν παράλληλα ο συντελεστής προκαταβολής μειωθεί από 55% σε 50%, η συνολική επιβάρυνση θα περιοριστεί περίπου στα 5.005 ευρώ.

Δηλαδή, το συνολικό όφελος θα φτάσει τα 895 ευρώ.

Ακόμη μεγαλύτερη είναι η διαφορά για επαγγελματίες με παιδιά.

Σε φορολογούμενο με 25.000 ευρώ κέρδη και δύο παιδιά, η νέα φορολογική κλίμακα μειώνει τον φόρο από τα 4.500 ευρώ στα 3.600 ευρώ, δημιουργώντας όφελος 900 ευρώ.

Εάν προστεθεί και η μείωση της προκαταβολής από 55% σε 50%, το ποσό του εκκαθαριστικού υποχωρεί στα 2.925 ευρώ, με το συνολικό όφελος να φτάνει τα 1.575 ευρώ.

Η κυβέρνηση εξετάζει τετραετές «οδικό χάρτη»

Το ενδιαφέρον στοιχείο του σχεδιασμού είναι ότι η μείωση της προκαταβολής φόρου δεν αποκλείεται να γίνει σταδιακά.

Αντί για μία εφάπαξ αλλαγή, η κυβέρνηση εξετάζει το ενδεχόμενο να αξιοποιήσει τον δημοσιονομικό χώρο που θα δημιουργείται κάθε χρόνο μέχρι το τέλος της τετραετίας.

Έτσι, θα μπορούσε να ανακοινωθεί από τώρα ένας συγκεκριμένος οδικός χάρτης μειώσεων, ώστε οι επαγγελματίες να γνωρίζουν ότι η φορολογική τους επιβάρυνση θα μειώνεται χρόνο με τον χρόνο.

Η λογική πίσω από το σχέδιο δεν αφορά μόνο τη μείωση του φόρου. Στόχος είναι να ενισχυθεί η ρευστότητα των μικρών επιχειρήσεων και των αυτοαπασχολούμενων, ώστε μέρος των χρημάτων που σήμερα κατευθύνονται στην εφορία να μπορεί να διοχετευθεί σε επενδύσεις, τεχνολογικό εξοπλισμό και εκσυγχρονισμό.

Το κρίσιμο στοίχημα είναι το 2027

Τα πραγματικά οφέλη, πάντως, θα φανούν στα εκκαθαριστικά του 2027, όταν θα εφαρμοστούν στην πράξη οι αλλαγές στη φορολογική κλίμακα και ενδεχομένως στη φορολογική προκαταβολή.

Επειδή τα εκκαθαριστικά αναμένεται να αποσταλούν μετά τις επόμενες εκλογές, πληροφορίες αναφέρουν ότι εξετάζεται η υλοποίηση μέρους των παρεμβάσεων ήδη από τον Ιανουάριο ή τον Φεβρουάριο του 2027.

Με αυτόν τον τρόπο, η κυβέρνηση θα επιδιώξει οι φορολογικές ελαφρύνσεις να μην παραμείνουν απλώς εξαγγελίες, αλλά να έχουν ήδη αρχίσει να αποτυπώνονται στην πράξη στο εισόδημα των επαγγελματιών.

Το συνολικό μήνυμα που αναμένεται να εκπέμψει η κυβέρνηση από τη ΔΕΘ είναι επομένως διπλό: μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης και ταυτόχρονα ενίσχυση της ρευστότητας, με ορίζοντα όχι μόνο το 2027 αλλά ολόκληρη την επόμενη τετραετία.