Υπάρχει, ωστόσο, μια κρίσιμη διευκρίνιση: οι συγκεκριμένες ποσότητες δεν αποτελούν αποδεδειγμένα αποθέματα. Στις περιοχές που συνθέτουν την εκτίμηση δεν έχουν πραγματοποιηθεί ακόμη ερευνητικές γεωτρήσεις, επομένως παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο οι πραγματικά ανακτήσιμες ποσότητες να διαφέρουν σημαντικά από τις αρχικές προβλέψεις.

Η ΕΔΕΥΕΠ τοποθετεί την πιθανή μετάβαση της Ελλάδας σε καθεστώς εξαγωγέα έως το τέλος της δεκαετίας ή λίγο αργότερα, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξουν επιτυχημένες ανακαλύψεις και οι απαιτούμενες επενδυτικές αποφάσεις. Στην έκθεση, ως στόχος αναφέρεται η έναρξη εγχώριας παραγωγής από νέες ανακαλύψεις λίγο μετά το τέλος της τρέχουσας δεκαετίας.

Το νέο κεφάλαιο των ερευνών με αμερικανική παρουσία

Η επιστροφή μεγάλων διεθνών ενεργειακών ομίλων αποτελεί μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις για τον ελληνικό τομέα υδρογονανθράκων. Η συμμετοχή της ExxonMobil και της Chevron ενισχύει το ενδιαφέρον για τις ελληνικές θαλάσσιες περιοχές, χωρίς βεβαίως να προεξοφλεί το αποτέλεσμα των ερευνών.

Ένα σημαντικό βήμα έγινε με την ολοκλήρωση του διεθνούς διαγωνισμού για τέσσερις νέες υπεράκτιες παραχωρήσεις: τις περιοχές «Νότια της Κρήτης 1», «Νότια της Κρήτης 2», «Α2» και «Νότια της Πελοποννήσου». Προτιμητέος επενδυτής αναδείχθηκε το σχήμα Chevron – HELLENiQ ENERGY.

Οι συμβάσεις εγκρίθηκαν από το Ελεγκτικό Συνέδριο τον Δεκέμβριο του 2025 και κυρώθηκαν από τη Βουλή τον Μάρτιο του 2026. Η ΕΔΕΥΕΠ επισημαίνει ότι η ολοκλήρωση της διαδικασίας πραγματοποιήθηκε σε ιδιαίτερα σύντομο χρονικό διάστημα για τα ελληνικά διοικητικά δεδομένα.

Παράλληλα, τον Νοέμβριο του 2025, στο πλαίσιο της συνόδου P-TEC στην Αθήνα, ανακοινώθηκε η είσοδος της ExxonMobil στο κοινοπρακτικό σχήμα που δραστηριοποιείται στο Block 2 του Βόρειου Ιονίου, μαζί με την Energean και τη HELLENiQ ENERGY.

Εδώ βρίσκεται και το επόμενο μεγάλο ορόσημο. Η κοινοπραξία σχεδιάζει ερευνητική γεώτρηση μέσα στο 2027. Εφόσον το πρόγραμμα υλοποιηθεί, θα πρόκειται για την πρώτη υπεράκτια ερευνητική γεώτρηση στην Ελλάδα έπειτα από περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες, αλλά και για την πρώτη στην ιστορία της χώρας σε βαθιά ύδατα.

Η σημασία της συμμετοχής των δύο αμερικανικών ομίλων δεν περιορίζεται στις συγκεκριμένες παραχωρήσεις. Σύμφωνα με την ΕΔΕΥΕΠ, εντάσσεται σε μια ευρύτερη αναδιάταξη των δραστηριοτήτων των διεθνών ενεργειακών εταιρειών στη Μεσόγειο, όπου η Ελλάδα επιχειρεί να αποκτήσει πιο ενεργό ρόλο.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται η ανάληψη από τη Chevron του ρόλου της διαχειρίστριας εταιρείας στο Block 10, καθώς και η ενίσχυση της παρουσίας του αμερικανικού ομίλου στη Λιβύη και την Αλγερία. Η εκτίμηση της ΕΔΕΥΕΠ είναι ότι οι ελληνικές θαλάσσιες περιοχές εντάσσονται πλέον ουσιαστικότερα στους διεθνείς σχεδιασμούς εξερεύνησης της Μεσογείου.

Δεν εξελίσσονται, πάντως, όλες οι παραχωρήσεις με τον ίδιο τρόπο. Η κοινοπραξία ExxonMobil – HELLENiQ ENERGY αποφάσισε το 2026 να μην προχωρήσει στη δεύτερη ερευνητική φάση της περιοχής «Δυτικά της Κρήτης», με αποτέλεσμα η παραχώρηση να επιστρέψει στο Ελληνικό Δημόσιο τον Απρίλιο του ίδιου έτους.

Την ίδια στιγμή, η προκήρυξη διαγωνισμού για νέα σεισμικά δεδομένα και οι παρατάσεις σε άλλες περιοχές δείχνουν ότι η ερευνητική δραστηριότητα συνεχίζεται, με τις εταιρείες να επαναξιολογούν τις γεωλογικές προοπτικές και τις επόμενες επενδυτικές τους κινήσεις.

Δέκα ενεργές συμβάσεις, με το 2027 στο επίκεντρο

Μετά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η Ελλάδα διαθέτει δέκα ενεργές συμβάσεις έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων. Οι οκτώ αφορούν θαλάσσιες περιοχές που βρίσκονται σε ερευνητικό στάδιο, ενώ ο Πρίνος και το Κατάκολο εντάσσονται στο στάδιο της εκμετάλλευσης, με το Κατάκολο να βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης.

Στο Block 2, η συμφωνία εισόδου της ExxonMobil στο σχήμα των Energean και HELLENiQ ENERGY επικυρώθηκε τον Μάρτιο του 2026, επιτρέποντας στην κοινοπραξία να περάσει επίσημα στη δεύτερη ερευνητική φάση. Το χρονοδιάγραμμα που περιγράφει η έκθεση προβλέπει γεώτρηση κατά το πρώτο τρίμηνο του 2027.

Η εξέλιξη αυτή θα είναι καθοριστική, καθώς οι σεισμικές έρευνες μπορούν να εντοπίσουν γεωλογικούς σχηματισμούς με ενδιαφέρον, αλλά μόνο η γεώτρηση μπορεί να δώσει σαφέστερες απαντήσεις για την ύπαρξη υδρογονανθράκων και τις δυνατότητες εκμετάλλευσής τους.

Στο Block 10 του Ιονίου, η Chevron απέκτησε το 70% και ανέλαβε τη διαχείριση, ενώ η HELLENiQ ENERGY διατηρεί το υπόλοιπο 30%. Η κοινοπραξία έλαβε παράταση 15 μηνών, έως τον Οκτώβριο του 2027, για να επαναξιολογήσει το δυναμικό της περιοχής και να αποφασίσει αν θα προχωρήσει στην τρίτη ερευνητική φάση, η οποία περιλαμβάνει υποχρέωση γεώτρησης.

Παράταση έως τον Οκτώβριο του 2027 δόθηκε και στην παραχώρηση «Ιόνιο», όπου η HELLENiQ ENERGY διατηρεί το 100%. Στόχος είναι η επανεξέταση των γεωλογικών δεδομένων, η αναζήτηση εταίρου με εμπειρία σε γεωτρήσεις μεγάλου θαλάσσιου βάθους και η επιλογή της κατάλληλης υποδομής για την υποστήριξη των ερευνών.

Στα «Νοτιοδυτικά της Κρήτης», ολοκληρώθηκε το 2025 η επεξεργασία και ερμηνεία των τρισδιάστατων σεισμικών δεδομένων που είχαν συλλεχθεί το 2024. Οι εργασίες επέτρεψαν λεπτομερέστερη χαρτογράφηση των γεωλογικών στόχων και τον εντοπισμό πρόσθετων περιοχών ενδιαφέροντος.

Επιπλέον, τον Ιούλιο του 2026, έπειτα από εκδήλωση ενδιαφέροντος της διεθνούς εταιρείας TGS, η ΕΔΕΥΕΠ προκήρυξε διαγωνισμό για την απόκτηση μη αποκλειστικών σεισμικών δεδομένων στις θαλάσσιες περιοχές της δυτικής και νότιας Ελλάδας. Σύμφωνα με την έκθεση, ενδιαφέρον εκδήλωσαν και άλλες σημαντικές εταιρείες του κλάδου.

Το επόμενο διάστημα θα κριθεί, συνεπώς, από το κατά πόσο η συσσώρευση νέων δεδομένων θα οδηγήσει σε συγκεκριμένες γεωτρήσεις και, τελικά, σε ανακαλύψεις που θα δικαιολογούν την ανάπτυξη παραγωγής.

Ο Πρίνος αντιμέτωπος με διαρθρωτικές δυσκολίες

Η εικόνα της ελληνικής δραστηριότητας υδρογονανθράκων δεν περιορίζεται στις νέες υπεράκτιες παραχωρήσεις. Η έκθεση της ΕΔΕΥΕΠ αναδεικνύει και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει το ώριμο πεδίο του Πρίνου.

Στις αρχές του 2025 καταγράφηκε προσωρινή βελτίωση, με τη μέση ημερήσια παραγωγή να φθάνει τα 1.200 βαρέλια έως τα μέσα Μαΐου. Από τα τέλη του ίδιου μήνα, ωστόσο, η διαχειρίστρια εταιρεία διέκοψε την παραγωγή.

Η αναστολή αποδίδεται σε μακροχρόνιες οικονομικές και διαρθρωτικές δυσκολίες που καθιστούν το πεδίο ζημιογόνο, καθώς και στην αδυναμία υλοποίησης του επιχειρησιακού σχεδίου για την ανάπτυξη του δορυφορικού κοιτάσματος Έψιλον.

Για το σύνολο του 2025, η παραγωγή αργού πετρελαίου περιορίστηκε σε 178.500 βαρέλια, με μέσο ημερήσιο ρυθμό 489 βαρελιών. Η ΕΔΕΥΕΠ σημειώνει ότι αυτά τα επίπεδα υπολείπονται σημαντικά των ελάχιστων απαιτήσεων για την καταβολή δικαιωμάτων παραγωγής προς το Ελληνικό Δημόσιο.

Παράλληλα, η έκθεση αναφέρεται στην προτεραιότητα που έχει δοθεί στη μετατροπή της περιοχής σε εγκατάσταση γεωλογικής αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα. Οι περιορισμοί των ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών μηχανισμών δεν επιτρέπουν τη χρήση του CO₂ για την ενίσχυση της παραγωγής πετρελαίου, γεγονός που περιορίζει τις δυνατότητες συνδυασμού των δύο δραστηριοτήτων.

Η περίπτωση του Πρίνου αποτυπώνει τη διαφορά ανάμεσα στην ύπαρξη ενός κοιτάσματος και στην οικονομικά βιώσιμη παραγωγή του. Ακόμη και όταν υπάρχει παραγωγική υποδομή, η συνέχιση της δραστηριότητας εξαρτάται από το κόστος, τις τεχνικές δυνατότητες και τις προοπτικές απόδοσης.

Τα πιθανά οφέλη για τα δημόσια έσοδα

Εφόσον οι έρευνες οδηγήσουν σε εμπορικά αξιοποιήσιμα κοιτάσματα, η ανάπτυξη παραγωγής θα μπορούσε να δημιουργήσει μια νέα πηγή εσόδων για το Ελληνικό Δημόσιο.

Η ΕΔΕΥΕΠ εξετάζει τον ορίζοντα των 25 ετών από την έναρξη παραγωγής, με τις βασικές πηγές εσόδων να περιλαμβάνουν τη φορολογία των εταιρειών, τα δικαιώματα επί της παραγωγής και τα υπόλοιπα συμβατικά ανταλλάγματα.

Η έκθεση αναδεικνύει επίσης τη σημασία ενός μηχανισμού ανακατανομής των εσόδων, ώστε μέρος των πόρων να κατευθύνεται στην ενίσχυση των τοπικών οικονομιών, στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και στη χρηματοδότηση της ενεργειακής μετάβασης.

Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται συνέργειες με το Εθνικό Επενδυτικό Ταμείο και το Υπερταμείο, με στόχο τα πιθανά έσοδα από τους υδρογονάνθρακες να αποκτήσουν μακροπρόθεσμο αναπτυξιακό αποτύπωμα.

Πρόκειται, ωστόσο, για δυνητικά οφέλη που εξαρτώνται από την επιτυχία των ερευνών, το μέγεθος των ανακαλύψεων, το κόστος ανάπτυξης και τις μελλοντικές συνθήκες στις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Άλμα στα οικονομικά αποτελέσματα της ΕΔΕΥΕΠ

Παράλληλα με την ερευνητική δραστηριότητα, η οικονομική έκθεση καταγράφει σημαντική βελτίωση των αποτελεσμάτων της ΕΔΕΥΕΠ το 2025. Μέρος της αύξησης, πάντως, οφείλεται σε έκτακτο έσοδο και δεν μπορεί να θεωρηθεί επαναλαμβανόμενο.

Σε επίπεδο ομίλου, ο κύκλος εργασιών ανήλθε σε 7,56 εκατ. ευρώ, από 2,80 εκατ. ευρώ το 2024, σημειώνοντας αύξηση περίπου 170%. Τα καθαρά κέρδη διαμορφώθηκαν σε 5,58 εκατ. ευρώ, έναντι 2,90 εκατ. ευρώ την προηγούμενη χρονιά.

Σε επίπεδο μητρικής εταιρείας, ο κύκλος εργασιών αυξήθηκε στα 5,99 εκατ. ευρώ από 2,04 εκατ. ευρώ, ενώ τα καθαρά κέρδη έφθασαν τα 4,28 εκατ. ευρώ, έναντι 483.000 ευρώ το 2024.

Καθοριστική συμβολή στην αύξηση των εσόδων της μητρικής είχε ένα έκτακτο, μη επαναλαμβανόμενο έσοδο ύψους 3,41 εκατ. ευρώ, το οποίο προέκυψε από την εκκαθάριση υποχρεώσεων των συμβαλλομένων στη σύμβαση μίσθωσης για τη θαλάσσια περιοχή του Πατραϊκού Κόλπου.

Στα έσοδα της εταιρείας περιλαμβάνονται επίσης στρεμματικές αποζημιώσεις, συμβατικές δαπάνες εκπαίδευσης, πωλήσεις σεισμικών δεδομένων και άλλα έσοδα από τη δραστηριότητά της.

Η διατηρήσιμη ενίσχυση των οικονομικών της μεγεθών αναμένεται να εξαρτηθεί σε σημαντικό βαθμό από την εξέλιξη των ερευνών. Εφόσον προκύψουν εμπορικά αξιοποιήσιμες ανακαλύψεις, θα ενεργοποιηθούν οι σχετικές συμβατικές προβλέψεις για μπόνους και δικαιώματα παραγωγής, ενώ η ωρίμανση της αγοράς μπορεί να ενισχύσει και τα έσοδα από σεισμικά δεδομένα και μελέτες.

Μέχρι τότε, βασικός στόχος παραμένει η χρηματοδότηση της λειτουργίας της ΕΔΕΥΕΠ χωρίς επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού, παράλληλα με την εποπτεία των ερευνητικών προγραμμάτων.

Το πραγματικό στοίχημα για την Ελλάδα δεν είναι, επομένως, μόνο η επιβεβαίωση των δυνητικών 680 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου. Είναι η μετατροπή των γεωλογικών εκτιμήσεων σε αποδεδειγμένα κοιτάσματα, των κοιτασμάτων σε βιώσιμη παραγωγή και της παραγωγής σε μετρήσιμο όφελος για την οικονομία και την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας. Η προγραμματισμένη γεώτρηση στο Ιόνιο το 2027 θα αποτελέσει ένα από τα πρώτα ουσιαστικά τεστ αυτής της προσπάθειας.