Ήπια προσέγγιση στην ανάκτηση εσόδων

Σύμφωνα με τη ΡΑΑΕΥ, το απαιτούμενο έσοδο του ΑΔΜΗΕ για το 2025 διαμορφώνεται κοντά στα 411 εκατ. ευρώ. Έως τον Αύγουστο είχε ήδη ανακτηθεί ποσό περίπου 238 εκατ. ευρώ, γεγονός που κατέστησε αναγκαία την αναπροσαρμογή των χρεώσεων προκειμένου να καλυφθεί το εναπομείναν ποσό.

Η Ρυθμιστική Αρχή εξέτασε εναλλακτικά σενάρια ανάκτησης του εσόδου, απορρίπτοντας επιλογές που θα οδηγούσαν σε απότομες και βραχυπρόθεσμες αυξήσεις. Όπως επισημαίνεται, ένα σενάριο ανάκτησης εντός τετραμήνου θα οδηγούσε σε μέση αύξηση 45,6% και σε ορισμένες περιπτώσεις σε επιβαρύνσεις άνω του 70%, κάτι που κρίθηκε υπερβολικά επιβαρυντικό για τους καταναλωτές.

Η επιλογή της κατανομής της ανάκτησης σε ετήσια βάση οδηγεί σε μέση αύξηση των ΧΧΣ περίπου 15%, με διαφοροποιήσεις ανά κατηγορία. Σε ορισμένες περιπτώσεις οι αυξήσεις φτάνουν έως το 35%, με τις μεγαλύτερες μεταβολές να καταγράφονται στην Υψηλή και τη Μέση Τάση. Αντίθετα, οι επιβαρύνσεις στη Χαμηλή Τάση παραμένουν πιο περιορισμένες, ιδιαίτερα για τους μη τηλεμετρούμενους καταναλωτές.

Οι μεγάλες και ενεργοβόρες καταναλώσεις επιβαρύνονται κυρίως βάσει της δεσμευμένης ισχύος στο δίκτυο και όχι της κατανάλωσης ενέργειας. Αντίθετα, για τα νοικοκυριά και τις μικρές επιχειρήσεις χωρίς τηλεμέτρηση, το κόστος ενσωματώνεται στη χρέωση ανά κιλοβατώρα, καθιστώντας την αύξηση λιγότερο αισθητή σε μηνιαία βάση.

Αναλυτικά οι χρεώσεις

Για τους καταναλωτές Υψηλής Τάσης, η μηνιαία χρέωση διαμορφώνεται στα 4.391 ευρώ ανά MW ισχύος, χωρίς χρέωση ενέργειας. Στη Μέση Τάση, η αντίστοιχη χρέωση ανέρχεται σε 4.592 ευρώ ανά MW τον μήνα, ενώ για τους τηλεμετρούμενους καταναλωτές Χαμηλής Τάσης ορίζεται σε 5.482 ευρώ ανά MW μηνιαίως.

Για τους μη τηλεμετρούμενους καταναλωτές Χαμηλής Τάσης – όπου εντάσσονται κυρίως τα νοικοκυριά και οι μικρές επιχειρήσεις – οι χρεώσεις βασίζονται στην κατανάλωση ενέργειας. Οι βιομηχανικοί καταναλωτές επιβαρύνονται με 0,788 λεπτά του ευρώ ανά κιλοβατώρα, οι εμπορικοί με 0,918 λεπτά, οι Φορείς Οδοφωτισμού και Παροχών με 1,065 λεπτά, ενώ για τα οικιακά τιμολόγια και τους λοιπούς καταναλωτές η χρέωση διαμορφώνεται σε 1,151 λεπτά του ευρώ ανά κιλοβατώρα.

Ο ρόλος των επενδύσεων του ΑΔΜΗΕ

Σύμφωνα με κύκλους του ΑΔΜΗΕ, οι αυξήσεις στις ΧΧΣ αντιστοιχούν σε επιβάρυνση μικρότερη του 1% στους τελικούς λογαριασμούς ρεύματος, αν ληφθεί υπόψη το συνολικό ενεργειακό κόστος. Οι χρεώσεις συνδέονται άμεσα με τις επενδύσεις στρατηγικής σημασίας που υλοποιεί ο Διαχειριστής, κυρίως στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, οι οποίες έχουν ήδη αποφέρει σημαντικά οικονομικά οφέλη.

Η διασύνδεση Κρήτης–Πελοποννήσου, που τέθηκε σε λειτουργία το 2021, έχει οδηγήσει σε εξοικονόμηση άνω των 700 εκατ. ευρώ, περιορίζοντας την ανάγκη για ακριβή και ρυπογόνα τοπική ηλεκτροπαραγωγή. Αντίστοιχα, η διασύνδεση των Κυκλάδων εκτιμάται ότι έχει αποφέρει πρόσθετα οφέλη περίπου 150 εκατ. ευρώ.

Η πλήρης ενεργοποίηση της διασύνδεσης Κρήτης–Αττικής, σε συνδυασμό με την αυξημένη διείσδυση των ΑΠΕ στο νησί, εκτιμάται ότι θα ενισχύσει το συνολικό όφελος για τους καταναλωτές στα 400–600 εκατ. ευρώ ετησίως έως το 2035, ακόμη και μετά την απόσβεση του κόστους των διασυνδέσεων μέσω των ΧΧΣ.

Σε επίπεδο νοικοκυριών, η μοναδιαία χρέωση για τους μη τηλεμετρούμενους καταναλωτές Χαμηλής Τάσης αυξάνεται στα 11,51 ευρώ ανά MWh από 9,99 ευρώ προηγουμένως. Για ένα μέσο νοικοκυριό με ετήσια κατανάλωση 4–4,5 MWh, η επιβάρυνση αντιστοιχεί σε περίπου 0,5 ευρώ τον μήνα. Παράλληλα, οι καταναλωτές ωφελούνται από τη σταδιακή μείωση των Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας, καθώς οι διασυνδέσεις περιορίζουν το κόστος ηλεκτροδότησης των νησιών.

Ρυθμιστική σταθερότητα και χρηματοοικονομική σημασία

Η δημοσίευση της απόφασης στο ΦΕΚ έλυσε μια κρίσιμη εκκρεμότητα για τον ΑΔΜΗΕ, καθώς η ενεργοποίηση των ΧΧΣ συνδέεται άμεσα με τη ρευστότητα και τον οικονομικό του προγραμματισμό. Σε μια περίοδο αυξημένων κεφαλαιακών αναγκών λόγω των μεγάλων έργων διασύνδεσης, η καθυστέρηση δημιουργούσε αβεβαιότητα ως προς την ανάκτηση των ρυθμιζόμενων εσόδων.

Η αβεβαιότητα αυτή επηρέαζε όχι μόνο τον εσωτερικό σχεδιασμό του Διαχειριστή, αλλά και τη συνολική αξιοπιστία του ρυθμιστικού πλαισίου, η οποία αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη χρηματοδότηση επενδύσεων και τη σχέση του ΑΔΜΗΕ με τράπεζες και αγορές.

Τέλος, διευκρινίζεται ότι οι νέες χρεώσεις δεν έχουν αναδρομική ισχύ και θα εφαρμοστούν από την πρώτη ημέρα του μεθεπόμενου μήνα από τη δημοσίευση της απόφασης. Η ΡΑΑΕΥ διατηρεί, ωστόσο, ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικών παρεμβάσεων σε περίπτωση υποανακτήσεων, προκειμένου να διασφαλιστεί η χρηματοοικονομική σταθερότητα του ΑΔΜΗΕ και η απρόσκοπτη υλοποίηση του επενδυτικού του προγράμματος.