|
Ιόνιο: Η γεώτρηση του Απριλίου 2027 θα πει αν η Ελλάδα έχει
κοίτασμα ή απλώς όνειρο
Για χρόνια οι έρευνες υδρογονανθράκων στην Ελλάδα ζούσαν στα
χαρτιά, στα σεισμικά και στις δηλώσεις προθέσεων. Στο Block
2 του Ιονίου το σκηνικό αλλάζει. Η κοινοπραξία Energean,
ExxonMobil και HELLENiQ ENERGY έχει βάλει ημερομηνία για την
πρώτη ερευνητική γεώτρηση, τον Απρίλιο του 2027. Μια
ερευνητική γεώτρηση δεν υπόσχεται τίποτα. Απαντά μόνο στο αν
υπάρχει κάτι εκεί κάτω.
Το ημερολόγιο του εγχειρήματος
Στάδιο
|
Χρονοδιάγραμμα
|
Έναρξη ερευνητικής γεώτρησης
|
Απρίλιος 2027
|
Διάρκεια γεώτρησης
|
~2 μήνες
|
Πρώτα δεδομένα
|
Τέλη Μαΐου ή Ιούνιος 2027
|
Γεωτρήσεις οριοθέτησης (έως 4)
|
2028
|
Ανάπτυξη υποδομών παραγωγής και μεταφοράς
|
~3 χρόνια μετά από ενδεχόμενη επιβεβαίωση
|
Εκτιμώμενες επενδύσεις ανάπτυξης
|
4-5 δισ. €
|
Η πρώτη απάντηση λοιπόν θα έρθει το καλοκαίρι του 2027.
Παραγωγή, ακόμη και στο καλύτερο σενάριο, δεν μπορεί να
υπάρξει πριν περάσουν αρκετά χρόνια. Όποιος περιμένει
ελληνικό αέριο στο δίκτυο μέσα σε λίγους μήνες από μια
ανακάλυψη, δεν έχει δει πώς δουλεύει ο κλάδος.
Ο operator αλλάζει αν βρεθεί κοίτασμα
Στην ερευνητική φάση το τιμόνι το κρατά η Energean. Αν όμως
η γεώτρηση επιβεβαιώσει εμπορικά αξιοποιήσιμο κοίτασμα, ο
ρόλος του operator αναμένεται να περάσει στην ExxonMobil. Η
αλλαγή δεν είναι τυπική. Έργο με επενδύσεις 4-5 δισ. ευρώ
απαιτεί τεχνικό και οικονομικό βάρος που μόνο ένας κολοσσός
της κλάσης της Exxon κουβαλά. Η Energean ανοίγει τον δρόμο
και, αν βρεθεί κάτι, οι αμερικανικές πλάτες αναλαμβάνουν τη
συνέχεια.
Δύο ερωτήματα, ένα τρυπάνι
Η γεώτρηση καλείται να απαντήσει σε δύο πράγματα: αν υπάρχει
κοίτασμα και τι περιέχει. Το δεύτερο δεν είναι λεπτομέρεια,
γιατί αλλάζει εντελώς το σενάριο της συνέχειας.
Αν
βρεθεί
|
Πώς
αξιοποιείται
|
Φυσικό αέριο
|
Ένας από τους δρόμους που εξετάζονται είναι η
διοχέτευση στο δίκτυο μέσω TAP, κάτι που θα ενίσχυε
τον περιφερειακό ρόλο της χώρας
|
Πετρέλαιο
|
Τεχνικά απλούστερη ανάπτυξη, καθώς υπάρχει διεθνώς
διαθέσιμος στόλος πλωτών μονάδων παραγωγής,
αποθήκευσης και εκφόρτωσης
|
Το αντιφατικό εδώ είναι ότι το πετρέλαιο θα ήταν ευκολότερο
στην εκτέλεση, ενώ το αέριο ταιριάζει καλύτερα στην
ενεργειακή στρατηγική της χώρας και της Ευρώπης. Η φύση θα
αποφασίσει, και δεν παίρνει παραγγελίες.
Το νούμερο που κάνει θόρυβο: 270 δισ. κυβικά μέτρα
Ο CEO της Energean, Μαθιός Ρήγας, μίλησε στο East
Mediterranean Gas Forum, που διοργάνωσε για πρώτη φορά στην
Ελλάδα η HELLENiQ ENERGY, για δυνητικό μέγεθος περίπου 270
δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου. Για να καταλάβει κανείς
την κλίμακα, πρόκειται για ποσότητα που ξεπερνά πολλές
δεκάδες φορές την ετήσια κατανάλωση της χώρας. Κατά τον
Ρήγα, μια ανακάλυψη τέτοιου μεγέθους θα μπορούσε να δώσει
στην Ελλάδα ενεργειακή αυτάρκεια και δυνατότητα εξαγωγών.
Υπάρχει όμως μια διαφορά που πρέπει να μένει καθαρή. Το 270
είναι εκτίμηση δυνητικού μεγέθους του στόχου, δεν είναι
αποθέματα. Μέχρι να μπει το τρυπάνι στον βυθό, κάθε νούμερο
σε αυτό το επίπεδο είναι υπόθεση εργασίας. Η ιστορία της
έρευνας στη Μεσόγειο έχει δείξει ότι η απόσταση ανάμεσα σε
ένα ελπιδοφόρο σεισμικό και σε ένα εμπορικό κοίτασμα μπορεί
να είναι μεγάλη.
Μετά τη γεώτρηση, ο δύσκολος δρόμος
Ακόμη και μια θετική έκβαση δεν κλείνει τον κύκλο. Ανοίγει
μια πιο απαιτητική φάση, με έως τέσσερις γεωτρήσεις για την
πλήρη οριοθέτηση του κοιτάσματος μέσα στο 2028, καθεμία με
δική της διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης. Αν σκεφτεί
κανείς πόσο καιρό παίρνει στην Ελλάδα μία μόνο
περιβαλλοντική αδειοδότηση, καταλαβαίνει ότι το
χρονοδιάγραμμα έχει περιθώρια να γλιστρήσει. Και μετά, τρία
χρόνια για τις υποδομές.
Η εικόνα για τις εισηγμένες
Για τη HELLENiQ ENERGY, που συμμετέχει στην κοινοπραξία, το
Block 2 είναι στοίχημα μακράς διάρκειας. Δεν αλλάζει τα
αποτελέσματα της επόμενης χρονιάς, αλλά αν η γεώτρηση δώσει
θετική απάντηση, αλλάζει το αφήγημα για τον όμιλο. Το ίδιο
ισχύει για κάθε εταιρεία που επιχειρεί στην ελληνική
ενεργειακή αγορά. Η σημαντική ημερομηνία στο ημερολόγιο
είναι ο Ιούνιος του 2027, και όχι το επόμενο τρίμηνο.
Το συμπέρασμα
Το Ιόνιο μπαίνει στο ενεργειακό ημερολόγιο της Ελλάδας με
συγκεκριμένο μήνα και με συγκεκριμένους παίκτες. Ανάμεσα
στην ημερομηνία και στο αποτέλεσμα υπάρχουν δύο μήνες
γεώτρησης και ένα πολύ μεγάλο ερωτηματικό. Αν η απάντηση
είναι θετική, η συζήτηση για την ελληνική ενεργειακή
αυτάρκεια θα πάψει να είναι θεωρητική. Αν είναι αρνητική, η
χώρα θα έχει πάρει μια ακριβή αλλά χρήσιμη απάντηση για το
πόσο αξίζει να συνεχιστούν οι έρευνες.
Κάθετος Διάδρομος: Το κυπριακό αέριο μπορεί να φτάσει ως τη
Σερβία μέσω Ελλάδας ήδη το 2028
Ο Κάθετος Διάδρομος μεγαλώνει προς δύο κατευθύνσεις
ταυτόχρονα. Στον Βορρά ανοίγει δρόμο προς Σερβία και πιθανώς
Ουγγαρία. Στον Νότο ψάχνει νέα πηγή τροφοδοσίας στην
Ανατολική Μεσόγειο, με την Κύπρο να αναλαμβάνει τον ρόλο που
μέχρι χθες ανήκε σε μια ιδέα στα χαρτιά. Το σχέδιο
συζητήθηκε στην τριμερή Ελλάδας-Κύπρου-Αιγύπτου στο
περιθώριο του East Mediterranean Gas Forum, ανάμεσα στον
Σταύρο Παπασταύρου, τον Κύπριο ομόλογό του Μιχάλη Δαμιανό
και τον Αιγύπτιο υπουργό Karim Badawi.
Η διαδρομή ….
Το αέριο από το κοίτασμα Κρόνος στην κυπριακή ΑΟΖ θα περάσει
από τέσσερις σταθμούς πριν φτάσει στους καταναλωτές των
Βαλκανίων:
Στάδιο
|
Τι
γίνεται
|
1. Κρόνος (κυπριακή ΑΟΖ)
|
Παραγωγή, με πρώτο αέριο στο α' εξάμηνο του 2028
|
2. Υποθαλάσσιος αγωγός ~105 χλμ.
|
Μεταφορά προς τις αιγυπτιακές υποδομές (1,5 χρόνος
κατασκευής)
|
3. Νταμιέτα (Αίγυπτος)
|
Υγροποίηση σε LNG
|
4. Πλοίο προς Ελλάδα
|
Ενδεχομένως ελληνικών συμφερόντων, με προορισμό
Ρεβυθούσα ή Αλεξανδρούπολη
|
5. Κάθετος Διάδρομος
|
Μεταφορά προς Βορρά
|
Η Κύπρος παράγει, η Αίγυπτος υγροποιεί, η Ελλάδα εισάγει και
διαμετακομίζει. Τρία κομμάτια ενός παζλ, όπου το καθένα έχει
ήδη τη δική του υποδομή και κανένα δεν αρκεί μόνο του.
Δεδομένου ότι ο αγωγός των 105 χιλιομέτρων θέλει ενάμισι
χρόνο, το πρώτο φορτίο θα μπορούσε να πάρει τον δρόμο προς
τον Βορρά ακόμη και μέσα στο 2028.
Συμβολικό στην αρχή, στρατηγικό στη συνέχεια
Το πρώτο φορτίο, και μόνο αν το δεχθούν οι εταιρείες, θα
έχει αρχικά συμβολικό χαρακτήρα, με μια ποσότητα που δεν
αλλάζει τους ενεργειακούς ισολογισμούς της περιοχής. Η
πραγματική του αξία είναι άλλη: η πρώτη φορά που LNG από την
Ανατολική Μεσόγειο μπαίνει στον Κάθετο Διάδρομο ανοίγει έναν
νέο δρόμο στον χάρτη. Και οι δρόμοι, όταν ανοίγουν, σπάνια
κλείνουν.
Ο Βορράς: Σερβία και φιλοδοξία για Ουγγαρία
Η Σερβία μπαίνει στον σχεδιασμό και ξεκινά άμεσα η κατασκευή
της διασύνδεσης Βόρειας Μακεδονίας-Σερβίας. Σε συνδυασμό με
τον υπό κατασκευή αγωγό Ελλάδας-Βόρειας Μακεδονίας, το
ελληνικό αέριο αποκτά πρόσβαση στη σερβική αγορά.
Τμήμα
|
Μήκος /
Προϋπολογισμός
|
Ολοκλήρωση
|
Σερβικό σκέλος
|
~145 χλμ. / 153 εκατ. €
|
Α' τρίμηνο 2028
|
Σκέλος Βόρειας Μακεδονίας
|
—
|
Μέσα έως τέλη 2028
|
Η Ουγγαρία είναι αυτή που δίνει στο σχέδιο πραγματική
στρατηγική αξία. Αν προχωρήσουν τα απαραίτητα τεχνικά,
εμπορικά και θεσμικά βήματα, η Σερβία γίνεται ο ενδιάμεσος
κρίκος για να φτάσει αέριο βαθύτερα στην καρδιά της
Κεντρικής Ευρώπης. Και τότε οι ελληνικές υποδομές εισαγωγής
και μεταφοράς παύουν να είναι περιφερειακό θέμα και γίνονται
κομμάτι της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας.
Το ερώτημα που μετράει περισσότερο από τους αγωγούς:
βγαίνουν τα νούμερα;
Η πιο καθαρή ένδειξη ότι το έργο περνά από το «θα ήταν
ωραίο» στο «θα βγαίνει» είναι αυτό που γίνεται στο
παρασκήνιο. Σύμφωνα με πηγές του ΔΕΣΦΑ, τρέχει άσκηση
προσομοίωσης με δεδομένα και από τους έντεκα συμμετέχοντες
στον Κάθετο Διάδρομο, με στόχο να αποτυπωθούν οι ανάγκες της
αγοράς, οι υφιστάμενες υποδομές και η εμπορική βιωσιμότητα
των επενδύσεων. Στο κέντρο της άσκησης βρίσκεται η ανάγκη
αντικατάστασης περίπου 20 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού
αερίου, καθώς προχωρά η σταδιακή έξοδος από το ρωσικό αέριο.
Οι διαχειριστές εξετάζουν ποιες χώρες είναι πιο
εκτεθειμένες, ποιες διαδρομές μπορούν να καλύψουν τις
ανάγκες τους και τι επίπεδο επενδύσεων χρειάζεται για να
βγαίνουν τα έργα. Η ερώτηση δεν είναι πια αν υπάρχουν
αγωγοί, αλλά αν οι αγωγοί αυτοί εξυπηρετούν πραγματική
ζήτηση και με ποιο κόστος. Τα στοιχεία έχουν συγκεντρωθεί
και περνούν τώρα στη φάση της προσομοίωσης, με στενή
συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Τι μένει να αποδειχθεί
Η διαδρομή Κρόνος-Νταμιέτα-Ελλάδα-Σερβία έχει μία αδυναμία
που δεν κρύβεται: κάθε κρίκος της αλυσίδας προσθέτει κόστος,
από τον αγωγό και την υγροποίηση μέχρι τη ναυλωμένη μεταφορά
και τον επαναεριοποιητή. Η εμπορική βιωσιμότητα θα κριθεί
στο τελικό κόστος …. στον προορισμό και στο αν οι αγοραστές
είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν το τίμημα της
διαφοροποίησης. Το πολιτικό μήνυμα είναι ήδη εδώ. Το
οικονομικό θα φανεί όταν οι προσομοιώσεις γίνουν συμβάσεις.
Το συμπέρασμα
Ο Κάθετος Διάδρομος δεν είναι πια ένα σχήμα που φτάνει μέχρι
τη Ρουμανία και την Ουκρανία. Μέσα σε λίγους μήνες έχει
αποκτήσει βόρειο κλάδο προς τη Σερβία, με ορίζοντα Ουγγαρία,
και νότιο κλάδο προς την Κύπρο και την Αίγυπτο. Η Ελλάδα
κάθεται στη μέση ως κόμβος, με όλα όσα αυτό σημαίνει για τον
ρόλο της, αλλά και για το ρίσκο της. Τα έτη 2027 και 2028 θα
δείξουν αν ο χάρτης που σχεδιάστηκε στα υπουργικά γραφεία θα
γίνει υποδομή με πραγματικό αέριο μέσα.
ΔΕΗ
Fiber:
Στα 1,5 εκατ. σπίτια η οπτική ίνα — επτά νέες περιοχές,
στόχος 3,8 εκατ. έως το 2028
Το δίκτυο FTTH της ΔΕΗ FiberGrid φτάνει τα 2,3 εκατ. homes
passed — επόμενο ορόσημο τα 2 εκατ. ready for service έως το
τέλος του 2026
Στις επτά νέες περιοχές επεκτείνεται το ΔΕΗ Fiber, σύμφωνα
με ανακοίνωση της εταιρείας: Βόλος, Καλαμάτα, Λαμία,
Αρτέμιδα, Άγιος Δημήτριος Αττικής, Πολίχνη και Συκιές
Θεσσαλονίκης. Πάνω από 1,5 εκατ. νοικοκυριά και επιχειρήσεις
σε 70 περιοχές μπορούν πλέον να συνδεθούν άμεσα (ready for
service).
ΤΟ ΔΙΚΤΥΟ ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ
Μέγεθος
|
Τιμή
|
Ready for service (σήμερα)
|
>1,5 εκατ. νοικοκυριά/επιχειρήσεις
|
Homes passed (δίκτυο FTTH ΔΕΗ FiberGrid)
|
2,3 εκατ.
|
Περιοχές κάλυψης
|
70
|
Επόμενο ορόσημο
|
2 εκατ. ready for service έως τέλος 2026
|
Τελικός στόχος
|
3,8 εκατ. έως το 2028
|
ΟΙ ΝΕΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ
Περιφέρεια
|
Νέες
περιοχές
|
Αττική
|
Άγιος Δημήτριος, Αρτέμιδα
|
Θεσσαλονίκη
|
Πολίχνη, Συκιές
|
Πελοπόννησος
|
Καλαμάτα
|
Στερεά Ελλάδα & Θεσσαλία
|
Βόλος, Λαμία
|
ΠΛΗΡΗΣ ΚΑΛΥΨΗ ΑΝΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ
Περιφέρεια
|
Περιοχές
|
Αττική
|
Αγία Βαρβάρα, Αγία Παρασκευή, Άγιοι Ανάργυροι, Άγιος
Δημήτριος, Άγιος Ιωάννης Ρέντης, Αιγάλεω, Άλιμος,
Αμαρούσιο, Ανθούσα, Αργυρούπολη, Αρτέμιδα, Αχαρνές,
Βάρη, Βούλα, Βουλιαγμένη, Γέρακας, Γλυκά Νερά,
Γλυφάδα, Διόνυσος, Δραπετσώνα, Εκάλη, Ελληνικό,
Ηλιούπολη, Ίλιον, Καλλιθέα, Καλύβια Θορικού,
Καματερό, Κερατέα, Κερατσίνι, Κηφισιά, Κορωπί,
Κορυδαλλός, Λαυρεωτική, Μαραθώνας, Μαρκόπουλο
Μεσογαίας, Νέα Ερυθραία, Νέα Ιωνία, Νέα Μάκρη, Νέα
Σμύρνη, Νίκαια, Παιανία, Παλαιό Φάληρο, Παλλήνη,
Παπάγου, Πεντέλη, Περιστέρι, Πετρούπολη, Πικέρμι,
Σαλαμίνα, Σπάτα-Λούτσα, Φιλοθέη, Χαλάνδρι, Χολαργός,
Ψυχικό
|
Θεσσαλονίκη
|
Άγιος Παύλος, Ελευθέριο-Κορδελιό, Ευκαρπία, Εύοσμος,
Πεύκα, Πολίχνη, Σταυρούπολη, Συκιές, Ωραιόκαστρο
|
Βόρεια Ελλάδα
|
Βέροια, Κοζάνη
|
Πελοπόννησος
|
Καλαμάτα, Κόρινθος, Μεγαλόπολη
|
Στερεά Ελλάδα & Θεσσαλία
|
Βόλος, Λαμία, Τρίκαλα
|
ΤΟ ΠΡΟΪΟΝ
Το ΔΕΗ Fiber βασίζεται σε 100% οπτική ίνα μέχρι το σπίτι
(FTTH), με εγγυημένες ταχύτητες έως 2,5 Gbps και τρία
internet-only προγράμματα. Προαιρετικά, οι συνδρομητές
μπορούν να προσθέσουν σταθερή τηλεφωνία. Η εταιρεία τονίζει
ότι δεν υπάρχουν «ψιλά γράμματα» ή κρυφές χρεώσεις. Οι
ενδιαφερόμενοι μπορούν να ελέγξουν τη διαθεσιμότητα στην
ιστοσελίδα της ΔΕΗ, στο 13870 ή σε επιλεγμένα καταστήματα.
ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ
Η επέκταση δείχνει τον ρυθμό με τον οποίο η ΔΕΗ χτίζει τη
δραστηριότητα των τηλεπικοινωνιών, έναν από τους πυλώνες
διαφοροποίησης του ομίλου πέρα από την ενέργεια. Με 1,5
εκατ. ready for service σήμερα και στόχο τα 3,8 εκατ. έως το
2028, το δίκτυο θα χρειαστεί να υπερδιπλασιαστεί σε δύο
χρόνια. Το ουσιαστικό ερώτημα για τις επόμενες περιόδους
είναι πόσα από τα νοικοκυριά που μπορούν να συνδεθούν θα
γίνουν πράγματι συνδρομητές — δεδομένου ότι ο ανταγωνισμός
στη σταθερή ευρυζωνικότητα παραμένει έντονος, με τους ήδη
εγκατεστημένους παρόχους να έχουν αναπτύξει αντίστοιχα
δίκτυα οπτικής ίνας. Τα homes passed (2,3 εκατ.) και τα
ready for service (1,5 εκατ.) δεν ισοδυναμούν με πελάτες,
και το μέγεθος της συνδρομητικής βάσης θα κρίνει τελικά την
απόδοση της επένδυσης.
Citi
για Metlen:
τιμή-στόχος €52 — η METKA
ως ο βασικός καταλύτης «ξεκλειδώματος» αξίας
Στα €52 διατηρεί η Citi την τιμή-στόχο για τη Metlen,
επαναλαμβάνοντας τη σύσταση Buy. Ο οίκος στρέφει πλέον την
προσοχή του στην προοπτική αυτόνομης εισαγωγής της METKA στο
Χρηματιστήριο Αθηνών (είχαμε αναφερθεί και χθες), την οποία
βλέπει ως έναν από τους σημαντικότερους δυνητικούς καταλύτες
για τη μετοχή.
Το περιθώριο ανόδου
Στοιχείο
|
Τιμή
|
Τιμή αναφοράς
|
€49,68
|
Τιμή-στόχος
|
€52
|
Περιθώριο ανόδου
|
~4,7%
|
Εκτιμώμενη μερισματική απόδοση
|
~3%
|
Συνολική προσδοκώμενη απόδοση
|
~7,7%
|
Η αποτίμηση παραμένει αμετάβλητη από την έναρξη της κάλυψης,
με το ενδιαφέρον να μετατοπίζεται στην αναδιάρθρωση του
ομίλου.
Η METKA ως μηχανισμός απελευθέρωσης αξίας
Η Metlen εξετάζει τη συγκέντρωση κατασκευών, παραχωρήσεων,
ΣΔΙΤ, επενδύσεων και facility management σε ενιαία δομή, τη
METKA Group, με παράλληλη διερεύνηση ανεξάρτητης εισαγωγής
στο Euronext Athens — εξέλιξη που έχει ήδη αναλυθεί σε
προηγούμενη κάλυψη. Κατά τη Citi, η αυτόνομη δομή θα έδινε
μεγαλύτερη ευελιξία χρηματοδότησης και ανάπτυξης, ενώ η
αγορά θα αποτιμούσε πιο καθαρά τις δραστηριότητες υποδομών
και παραχωρήσεων. Η Metlen θα διατηρούσε τον έλεγχο μέσω
πλειοψηφικής συμμετοχής.
Η δυναμική των υποδομών
Μέγεθος
|
2024
|
2025
|
2026Ε
|
Έσοδα υποδομών
|
€250 εκατ.
|
~€600 εκατ.
|
~€800 εκατ.
|
Στοιχείο
EBITDA
|
Ποσό
|
2025
|
~€100 εκατ.
|
Α' εξάμηνο 2026
|
€82 εκατ.
|
Τα μεγέθη ενισχύουν την άποψη ότι η METKA αποτελεί πλέον
διακριτό πυλώνα ανάπτυξης και όχι συμπληρωματική
δραστηριότητα.
Παραχωρήσεις: στόχος νωρίτερα
Η διοίκηση έχει θέσει μεσοπρόθεσμο στόχο EBITDA €150 εκατ.
από τις παραχωρήσεις. Η Citi εκτιμά ότι μπορεί να επιτευχθεί
νωρίτερα, δημιουργώντας περιθώριο για αναβαθμίσεις
εκτιμήσεων. Οι παραχωρήσεις προσφέρουν πιο σταθερές
ταμειακές ροές σε σχέση με δραστηριότητες εκτεθειμένες στον
κύκλο των εμπορευμάτων.
Οι προβλέψεις της Citi
Μέγεθος
|
2026Ε
|
2027Ε
|
2028Ε
|
Έσοδα
|
€7,53 δισ.
|
–
|
–
|
Προσαρμοσμένα EBITDA
|
€1,196 δισ.
|
€1,335 δισ.
|
€1,507 δισ.
|
Καθαρά κέρδη
|
€686 εκατ.
|
€770 εκατ.
|
€875 εκατ.
|
EPS
|
€4,83
|
–
|
–
|
Μερισματική απόδοση
|
3,5%
|
3,9%
|
4,4%
|
Η απόδοση ιδίων κεφαλαίων εκτιμάται κοντά στο 20%.
Το μοντέλο αποτίμησης
Η τιμή-στόχος προκύπτει από συνδυασμό DCF/SOTP και
EV/EBITDA, με κόστος κεφαλαίου 9%, μακροπρόθεσμο ρυθμό
ανάπτυξης 2% και πολλαπλασιαστή ~7,5x EV/EBITDA για το
2026-2027.
Τα τρία σενάρια
Σενάριο
|
Τιμή
|
Μεταβολή
έναντι τιμής αναφοράς
|
Θετικό
|
€80
|
~+61%
|
Βασικό
|
€52
|
~+4,7%
|
Αρνητικό
|
€28
|
~-44%
|
Το θετικό σενάριο προϋποθέτει ταχύτερη ανάπτυξη ΑΠΕ της M
Renewables, μετάβαση της παραγωγής βασικών μετάλλων από
πιλοτική σε εμπορική κλίμακα και υψηλότερες τιμές
εμπορευμάτων. Το αρνητικό βασίζεται σε χαμηλότερη παραγωγή
ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα, ασθενέστερη ανάπτυξη ΑΠΕ
και χαμηλότερες τιμές εμπορευμάτων.
Τι σημαίνει αυτό συνολικά
Η τιμή-στόχος των €52 αφήνει περιορισμένο περιθώριο ανόδου,
όμως η ίδια η ανάλυση δείχνει ότι το πραγματικό επενδυτικό
στοίχημα βρίσκεται στην εκτέλεση του σχεδίου και στην πιθανή
απελευθέρωση αξίας μέσω της METKA. Η μεγάλη απόσταση μεταξύ
€28 και €80 αναδεικνύει ότι η αποτίμηση εξαρτάται σε μεγάλο
βαθμό από την ταυτόχρονη πορεία των επιμέρους πυλώνων:
υποδομές, ΑΠΕ και μέταλλα, με το γάλλιο να αποτελεί ένα από
τα στοιχεία που η αγορά παρακολουθεί στενά, όπως έχει ήδη
καταγραφεί σε προηγούμενες αναλύσεις.
Intracom:
€17,5 εκατ. από την επιστροφή κεφαλαίου της Ευρώπη — ανοίγει
ο δρόμος για έξτρα διανομή;
Διευκρινίζοντας πως παραμένουμε σταθερά ουδέτεροι για τη
μετοχή. Μέσα σε λίγες ημέρες η Intracom αναμένεται να
εισπράξει περίπου €17,5 εκατ. λόγω της επιστροφής κεφαλαίου
της Ευρώπη Holdings, η οποία θα συγχωνευθεί με την
CrediaBank.
Το σενάριο έκτακτης
διανομής
Λόγω της είσπραξης, κυκλοφόρησαν χθες στην αγορά πληροφορίες
ότι η Intracom ενδέχεται να προχωρήσει σε έξτρα διανομή προς
τους μετόχους. Το σενάριο δεν είναι νέο: έχει ακουστεί και
στο παρελθόν, ενώ η διοίκηση, σε προηγούμενη γενική
συνέλευση, δεν το είχε αποκλείσει. Πάντως, δεν υπάρχει
επίσημη ανακοίνωση ή δέσμευση από την εταιρεία, οπότε η
πληροφορία παραμένει σε επίπεδο φήμης.
Στοιχείο
|
Πληροφορία
|
Αναμενόμενη είσπραξη
|
~€17,5 εκατ.
|
Αιτία
|
Επιστροφή κεφαλαίου Ευρώπη Holdings
|
Συγχώνευση Ευρώπη
|
Με την CrediaBank
|
Έκτακτη διανομή
|
Σενάριο της αγοράς, μη επιβεβαιωμένο
|
Τι σημαίνει αυτό για τους μετόχους
Ακόμη και χωρίς τα έξτρα χρήματα της Ευρώπη, η Intracom
μπορεί να προσφέρει καλή επιστροφή στους μετόχους της. Η
είσπραξη ενισχύει τη ρευστότητα του ομίλου και διευρύνει τα
περιθώρια είτε για έκτακτη διανομή είτε για αξιοποίηση σε
επενδυτικά σχέδια. Η απόφαση θα κριθεί από τη διοίκηση, με
την αγορά να περιμένει σχετική ενημέρωση τις επόμενες
εβδομάδες.
Ομολογιακά αμοιβαία: Το «ασφαλές» προϊόν έχασε πάνω από
5%
Για χρόνια το ομολογιακό αμοιβαίο ήταν το προϊόν που
πρότεινε η τράπεζα σε όποιον ήθελε κάτι καλύτερο από το
ταμιευτήριο χωρίς να χάνει τον ύπνο του. Το εννεάμηνο του
2026 έδειξε ότι ο ύπνος έχει τιμή. Στα ελληνικά ομολογιακά
εσωτερικού, κάποια χαρτοφυλάκια γράφουν απώλειες άνω του 5%,
σε μια κατηγορία που ο μέσος αποταμιευτής θεωρούσε σχεδόν
απρόσβλητη.
Οι εφτά χειρότεροι του εννεαμήνου
Αμοιβαίο
Κεφάλαιο (Ομολογιακό Εσωτερικού)
|
Απόδοση
9μήνου
|
PRIVATE BANKING DIS (LF) Greek Government Bond
|
-5,73%
|
INTERAMERICAN Σταθερό Ομολογιακό Εσωτερικού
|
-5,12%
|
PIRAEUS HELLENIC BOND FUND (R)
|
-4,77%
|
ALPHA ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΟΜΟΛΟΓΙΑΚΟ Classic
|
-4,56%
|
NN ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ
|
-4,52%
|
ALPHA TRUST Ομολογιών Εσωτερικού - R
|
-4,40%
|
EUROBANK GF Greek Bond Fund
|
-4,25%
|
Η λίστα έχει κάτι κοινό που φαίνεται και από τα ονόματα:
κρατικά ομόλογα, ελληνικά και με υψηλή διάρκεια. Όσο πιο
μακριά η λήξη, τόσο πιο βαριά η τιμωρία όταν ανεβαίνουν οι
αποδόσεις.
Οι εφτά καλύτεροι: κανείς δεν κέρδισε, απλώς κάποιοι δεν
έχασαν
Αμοιβαίο
Κεφάλαιο (Ομολογιακό Εσωτερικού)
|
Απόδοση
9μήνου
|
EUROBANK I (LF) Income Plus € Fund
|
+0,63%
|
INTERAMERICAN (LF) Income Plus € Fund
|
+0,52%
|
EUROBANK (LF) Income Plus € Fund
|
+0,29%
|
PRIVATE BANKING (LF) INCOME PLUS € FUND
|
+0,29%
|
Optima income ομολογιακό εσωτερικού
|
+0,27%
|
Optima greek income ομολογιακό εσωτερικού
|
+0,12%
|
PIRAEUS TARGET MATURITY 2027 I INCOME HELLENIC BOND
FUND
|
+0,06%
|
Το μεγάλο ρεκόρ της κατηγορίας είναι +0,63%. Σε εννέα μήνες,
ο καλύτερος της τάξης δεν έβγαλε ούτε το επιτόκιο ενός καλού
προθεσμιακού μιας εβδομάδας. Η απόσταση ανάμεσα στον πρώτο
και στον τελευταίο είναι 6,36 ποσοστιαίες μονάδες, μέσα στην
ίδια κατηγορία που στα φυλλάδια παρουσιάζεται ως «χαμηλού
κινδύνου». Το τι κρύβεται πίσω από την ετικέτα μετράει
περισσότερο από την ίδια την ετικέτα, και η διάρκεια των
τίτλων είναι το πρώτο που πρέπει να ρωτάει κανείς.
Τρεις λόγοι για το ξήλωμα
Δεν πρόκειται για ελληνικό φαινόμενο. Οι τιμές των ομολόγων
υποχωρούν σε Ευρωζώνη, ΗΠΑ, Ηνωμένο Βασίλειο και Ιαπωνία,
και οι λόγοι που τους ωθούν είναι κοινοί. Κρίση ομολόγων που
είναι και αυτή που οδήγησε τις τελευταίες ημέρες τα
χρηματιστήρια στα κόκκινα.
Ο πρώτος είναι η ενέργεια. Οι ακριβότερες τιμές πετρελαίου
και αερίου ανεβάζουν τον πληθωριστικό κίνδυνο, και η αγορά
απαντά προεξοφλώντας ψηλότερα επιτόκια για περισσότερο
χρόνο. Η ΕΚΤ έκανε δύο αυξήσεις των 25 μονάδων βάσης, τον
Ιούνιο και τον Σεπτέμβριο, με το βασικό επιτόκιο να πηγαίνει
από 2% στο 2,5%, ενώ η αγορά προεξοφλεί και τρίτη μέχρι το
τέλος του 2026.
Ο δεύτερος είναι η Γαλλία. Η δημοσιονομική της κατάσταση και
η άνοδος των spreads των γαλλικών ομολόγων πιέζουν προς τα
πάνω τα spreads και των υπόλοιπων χωρών της Ευρωζώνης, άρα
και των ελληνικών τίτλων που κρατούν τα χαρτοφυλάκια. Η
Ελλάδα δεν φταίει για το γαλλικό πρόβλημα, αλλά πληρώνει
μέρος του.
Ο τρίτος είναι η προσφορά. Οι αυξημένες δημοσιονομικές
δαπάνες σε όλο τον κόσμο σημαίνουν περισσότερα ομόλογα στην
αγορά, άρα χαμηλότερες τιμές και ψηλότερες αποδόσεις.
Blackstone:
Το ελληνικό χαρτοφυλάκιο ξενοδοχείων που μπορεί να βγει στο
ισπανικό χρηματιστήριο
Ο μεγαλύτερος ξένος επενδυτής των ελληνικών ξενοδοχείων
ετοιμάζει χρηματιστηριακή έξοδο, και η Ελλάδα είναι ήδη μέσα
στο πακέτο. Η Blackstone, μέσω της πλατφόρμας Hotel
Investment Partners (HIP), έχει χτίσει στη χώρα παρουσία που
ξεκινά από τα νησιά και φτάνει στη Συγγρού. Η εισαγωγή της
HIP στο ισπανικό χρηματιστήριο φέρνει τώρα στο προσκήνιο το
επόμενο κεφάλαιο της ιστορίας.
Το χρονοδιάγραμμα γλιστράει
Ο ισπανικός Τύπος (Cinco Días) αναφέρει ότι η εισαγωγή
εξετάζεται πλέον για τις αρχές του 2027, εξαιτίας της
αστάθειας στις αγορές. Το σχέδιο προβλέπει άντληση περίπου
700 εκατ. ευρώ για περαιτέρω ανάπτυξη, με το χαρτοφυλάκιο
ξενοδοχειακών ακινήτων να αποτιμάται κοντά στα 6 δισ. ευρώ.
Πρόκειται για πληροφορία που δεν έχει επιβεβαιωθεί επίσημα
από την Blackstone ή την HIP, οπότε μένει να φανεί αν η
αγορά θα δώσει το πράσινο φως.
Η πλατφόρμα σε αριθμούς
Στοιχείο
|
Μέγεθος
|
Ξενοδοχεία
|
61
|
Δωμάτια
|
~20.000
|
Χώρες
|
Ισπανία, Ελλάδα, Ιταλία, Πορτογαλία
|
Επενδύσεις αναβάθμισης
|
800 εκατ. €
|
Αξία χαρτοφυλακίου (εκτίμηση)
|
~6 δισ. €
|
Σχεδιαζόμενη άντληση
|
~700 εκατ. €
|
Μετοχική σύνθεση
|
~65% Blackstone, ~35% GIC (Σιγκαπούρη)
|
Το μοντέλο είναι απλό και δοκιμασμένο: αγοράζεις ξενοδοχεία,
χρηματοδοτείς την αναβάθμισή τους και αφήνεις έναν operator
να τα λειτουργεί.
Η ελληνική
διαδρομή σε τέσσερις στάσεις
Έτος
|
Ξενοδοχείο / Συναλλαγή
|
Στοιχεία
|
2019
|
Πέντε ξενοδοχεία του ομίλου Louis
|
178,6 εκατ. € αξία επιχείρησης, 1.464 δωμάτια
|
2024
|
Grand Hyatt Athens
|
235 εκατ. €, 548 δωμάτια
|
—
|
Canvas by Mitsis Alexander the Great (Κρυοπηγή,
Χαλκιδική)
|
208 δωμάτια, operator ο όμιλος Mitsis
|
2026
|
Phaea Cretan Malia (Κρήτη)
|
204 δωμάτια, operator η PHĀEA των Σμπώκου
|
2019: Το πρώτο βήμα εκτός Ισπανίας
Η ελληνική ιστορία ξεκίνησε με πέντε ξενοδοχεία του ομίλου
Louis: το Corcyra Beach και το Grand Hotel στην Κέρκυρα, το
Zante Beach και το Plagos Beach στη Ζάκυνθο, και το Creta
Princess στην Κρήτη. Ήταν η πρώτη επένδυση της HIP έξω από
την Ισπανία, και από την πρώτη στιγμή η στρατηγική ήταν
ξεκάθαρη: ανακαίνιση και επανατοποθέτηση των μονάδων.
2024: Το Grand Hyatt αλλάζει τον χάρτη
Η μεγαλύτερη μεμονωμένη ελληνική συναλλαγή με γνωστό τίμημα
έγινε τον Νοέμβριο του 2024, όταν οι Henderson Park και
Hines πούλησαν το Grand Hyatt Athens σε κεφάλαια που
διαχειρίζεται η Blackstone Real Estate για 235 εκατ. ευρώ.
Το ξενοδοχείο είχε ήδη μεταμορφωθεί από το παλιό Ledra
Marriott των 315 δωματίων σε συγκρότημα 548 δωματίων, μετά
από ανακαίνιση και επέκταση. Με υποδομές συνεδρίων και
εκδηλώσεων 4.400 τ.μ., η Blackstone απέκτησε ένα μεγάλο
αστικό ξενοδοχείο, κάτι διαφορετικό από τα παραθεριστικά
resorts του πρώτου κύματος. Η συναλλαγή διευρύνει το προφίλ
της σε μια εποχή που η Αθήνα παραμένει ένας από τους πιο
ζωντανούς ξενοδοχειακούς προορισμούς της Ευρώπης.
Η λογική του «ιδιοκτήτη» και του «λειτουργού»
Το μοντέλο φαίνεται καθαρά στα ελληνικά παραδείγματα. Στο
Domes of Corfu στη Γλυφάδα της Κέρκυρας, το ακίνητο ανήκει
στο χαρτοφυλάκιο της HIP, το λειτουργεί η Domes Resorts και
το brand είναι Autograph Collection της Marriott. Επενδυτική
ιδιοκτησία, ελληνικός operator, διεθνής εμπορική ταυτότητα.
Στη Χαλκιδική, η συνεργασία με τον όμιλο Mitsis περιλαμβάνει
το Canvas by Mitsis στην Κρυοπηγή, με την HIP να βλέπει
περιθώριο αύξησης της αξίας λόγω της παραθαλάσσιας θέσης και
της έκτασης.
2026: Ο Σμπώκος πουλά τα τείχη, κρατά τη διοίκηση
Η πιο πρόσφατη κίνηση είναι το Phaea Cretan Malia. Η
ιδιοκτησία περνά στην HIP, ενώ η PHĀEA της οικογένειας
Σμπώκου διατηρεί τη μακροχρόνια διαχείριση. Για την ελληνική
οικογένεια είναι ένας τρόπος να ρευστοποιήσει το ακίνητο
χωρίς να χάσει το brand και τη λειτουργία, για την
Blackstone ένας τρόπος να αποκτήσει ακίνητο με έτοιμη
διοίκηση. Για το ξενοδοχείο των 204 δωματίων υπάρχουν
πληροφορίες για επένδυση 7 εκατ. ευρώ σε αναβάθμιση δωματίων
και κοινόχρηστων χώρων, μαζί με παρεμβάσεις ενεργειακής
απόδοσης.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Η ενδεχόμενη χρηματιστηριακή εισαγωγή δεν αλλάζει από μόνη
της τίποτα στις ελληνικές μονάδες. Ένας εισηγμένος, όμως, με
700 εκατ. ευρώ φρέσκα κεφάλαια έχει περισσότερα πυρομαχικά
για νέες αγορές, και η Ελλάδα, με τρεις δεκαετίες ανοδικής
πορείας του τουρισμού, είναι υποψήφιος προορισμός. Για τους
ελληνικούς ξενοδοχειακούς ομίλους, η ύπαρξη ενός τέτοιου
αγοραστή είναι από μόνη της ένδειξη της αξίας που αποδίδουν
διεθνή κεφάλαια στα ελληνικά ακίνητα. Η απάντηση για το πόσο
ακριβά θα πληρώσουν σε κάθε επόμενη συναλλαγή θα δοθεί από
το ταμπλό της Μαδρίτης.
Το συμπέρασμα
Από τα πέντε ξενοδοχεία του 2019 στο Grand Hyatt του 2024
και στο Phaea Cretan Malia του 2026, η Blackstone έχει
χτίσει στην Ελλάδα ένα χαρτοφυλάκιο που περιλαμβάνει
νησιωτικά resorts, αστικό ξενοδοχείο και συνεργασίες με
ελληνικούς operators. Αν η HIP βγει τελικά στο χρηματιστήριο
στις αρχές του 2027, οι επενδυτές θα αγοράζουν μετοχή μιας
πλατφόρμας με σοβαρή ελληνική συνιστώσα.
Crypto:
Η εφορία παύει να τα βλέπει «αόρατα» και βάζει φόρο 10% στην
υπεραξία
Μέχρι σήμερα τα κρυπτονομίσματα ήταν για την ελληνική εφορία
κάτι σαν φάντασμα: όταν εντοπίζονταν σε έλεγχο καταθέσεων,
κάθε υπηρεσία τα αντιμετώπιζε διαφορετικά. Το υπουργείο
Εθνικής Οικονομίας βάζει τέλος στη γκρίζα ζώνη με νομοσχέδιο
που βρίσκεται σε διαβούλευση και δίνει για πρώτη φορά
ολοκληρωμένο φορολογικό πλαίσιο στον κλάδο. Το κράτος δεν τα
αναγνωρίζει μόνο, τα βάζει και στα τεκμήρια.
Τι αλλάζει με μια ματιά
Θέμα
|
Τι
προβλέπεται
|
Φόρος υπεραξίας (φυσικά πρόσωπα)
|
Αυτοτελής, 10%
|
Αφορολόγητο όριο
|
500 € υπεραξίας ανά φορολογικό έτος
|
Ανταλλαγή crypto με crypto
|
Δεν δημιουργεί φορολογητέα υπεραξία
|
Δανεισμός, παροχή ρευστότητας, staking
|
Φορολογούνται ως τόκοι, με 10%
|
Απόκτηση crypto
|
Εντάσσεται στα τεκμήρια δαπανών
|
Ρευστοποίηση crypto για κάλυψη τεκμηρίων
|
Επιτρέπεται πλέον
|
Νομιμοποίηση παλαιών κερδών
|
Οικειοθελής δήλωση εντός 12 μηνών, χωρίς πρόστιμα
και τόκους
|
Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής
|
Δεν επιβάλλεται στην πώληση
|
Ο φόρος και οι κανόνες υπολογισμού
Το 10% επιβάλλεται στη διαφορά ανάμεσα στην τιμή κτήσης και
την τιμή μεταβίβασης. Για όσους έχουν αγοράσει σε διαδοχικές
δόσεις, το νομοσχέδιο θεσπίζει κανόνες τεκμηρίωσης και
υπολογισμού μέσης τιμής κτήσης. Με το αφορολόγητο των 500
ευρώ, ο μικροεπενδυτής που κέρδισε λίγα δεν θα βρεθεί να
ανοίγει φάκελο για ψίχουλα.
Πιο ενδιαφέρον είναι το κομμάτι των ανταλλαγών. Όποιος έχει
bitcoin, το ρευστοποιεί και αγοράζει ethereum, δεν θα
φορολογηθεί για τη μετακίνηση. Η εφορία δεν θα κοιτάξει την
τιμή απόκτησης του πρώτου νομίσματος, η φορολόγηση θα έρθει
όταν η επένδυση βγει τελικά σε ευρώ. Είναι μια ρύθμιση που
ευνοεί τον ενεργό επενδυτή, γιατί δεν τον τιμωρεί κάθε φορά
που αλλάζει θέση.
Staking και δανεισμός: ο τόκος του crypto
Τα έσοδα από δανεισμό crypto, παροχή ρευστότητας και staking
φορολογούνται ως τόκοι, με συντελεστή 10%. Το νομοσχέδιο
καλύπτει έτσι και τις «παράλληλες» δραστηριότητες της
αγοράς, που μέχρι τώρα κανείς δεν ήξερε σε ποιο κουτάκι
έπεφταν.
Η δύσκολη πλευρά: Τα crypto γίνονται τεκμήριο
Η αγορά κρυπτοστοιχείων θα μετράει ως δαπάνη απόκτησης
περιουσιακών στοιχείων. Αυτό σημαίνει ότι όποιος αγοράζει θα
πρέπει να μπορεί να δικαιολογήσει από τα εισοδήματά του τα
ποσά που ξόδεψε. Η εφορία δεν κοιτάζει πια από την άλλη,
αλλά ζητά και λογαριασμό.
Υπάρχει όμως και το αντίστοιχο όφελος. Μέχρι σήμερα η εφορία
απέρριπτε ποσά από ρευστοποίηση κρυπτονομισμάτων όταν οι
φορολογούμενοι τα επικαλούνταν για να καλύψουν τεκμήρια
διαβίωσης ή απόκτησης περιουσιακών στοιχείων. Με το νέο
πλαίσιο, αυτό αλλάζει. Κάποιος που κέρδισε από crypto
500.000 ευρώ δεν μπορούσε μέχρι χθες να τα επικαλεστεί για
την αγορά κατοικίας. Από αύριο, αν ψηφιστεί το νομοσχέδιο,
θα μπορεί.
Το «παράθυρο» των 12 μηνών
Το πιο πολιτικά ενδιαφέρον κομμάτι είναι η μεταβατική
διάταξη. Προβλέπεται δυνατότητα οικειοθελούς δήλωσης
υπεραξιών από παλαιότερες μεταβιβάσεις μέσα σε 12 μήνες από
τη δημοσίευση του νόμου, χωρίς πρόστιμα και τόκους, εφόσον
πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις. Στην πράξη, η εφορία θα
αναγνωρίσει κέρδη εκατομμυρίων ευρώ που έχουν αποκομίσει
επενδυτές τα προηγούμενα χρόνια, και θα τους επιτρέψει να τα
χρησιμοποιήσουν νόμιμα. Με την ωραία έννοια του όρου, είναι
μια προσφορά που η αγορά δύσκολα θα αγνοήσει. Πρέπει όμως να
διαβαστούν προσεκτικά οι προϋποθέσεις, γιατί εκεί κρύβεται η
λεπτομέρεια.
Κληρονομιές και μισθοδοσία
Για τον φόρο κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών, τα
κρυπτοστοιχεία θα θεωρούνται ασώματη κινητή περιουσία
κείμενη στην αλλοδαπή, με αξία που προσδιορίζεται σε ευρώ
την προηγούμενη ημέρα από τη γένεση της φορολογικής
υποχρέωσης. Παράλληλα, οι εταιρείες θα μπορούν να δίνουν
crypto σε εργαζόμενους ή μετόχους ως παροχή σε είδος, με
αποτίμηση στην αξία τους κατά τον χρόνο απόκτησης. Και κάτι
ακόμη για τους συναλλασσόμενους: στην πώληση κρυπτοστοιχείων
δεν θα επιβάλλεται Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής, ενώ μέχρι
πρόσφατα η ΑΑΔΕ είχε επιβάλει ΦΠΑ σε ελληνικό ανταλλακτήριο
για crypto που αγόρασαν πελάτες του.
Το συμπέρασμα
Το νομοσχέδιο λύνει ένα κενό που δημιουργούσε ανασφάλεια και
στις δύο πλευρές του γκισέ. Ο επενδυτής παίρνει ξεκάθαρους
κανόνες, αναγνώριση των κερδών του και ένα παράθυρο
εξόφλησης του παρελθόντος. Η εφορία παίρνει ορατότητα και
έσοδα. Το τίμημα είναι ότι το crypto παύει να είναι αόρατο,
και όποιος αγοράζει θα πρέπει να μπορεί να εξηγήσει από πού
βρήκε τα λεφτά. Το νομοσχέδιο είναι ακόμη σε διαβούλευση και
οι τελικές διατάξεις μπορεί να αλλάξουν, αλλά η κατεύθυνση
είναι σαφής: τέλος στη γκρίζα ζώνη.
|