ΕΚΤ και τράπεζες: τα €94,1 δισ. ομολόγων υπό εποπτικό μικροσκόπιο — ο κίνδυνος από την άνοδο των αποδόσεων

Σε αυξημένη εποπτική επιτήρηση παραμένουν τα ομολογιακά χαρτοφυλάκια των ελληνικών τραπεζών. Ο SSM παρακολουθεί στενά την έκθεση σε κρατικούς τίτλους και τις επιπτώσεις από τις μεταβολές των αποδόσεων, μετά την αύξηση των χαρτοφυλακίων των τεσσάρων συστημικών στα €94,1 δισ. τον Ιούνιο του 2026. Οι αναταράξεις με επίκεντρο το γαλλικό χρέος ενισχύουν την ανάγκη συστηματικής αξιολόγησης.

Τι εξετάζει ο SSM

Ο δεσμός κράτους-τραπεζών (sovereign-bank nexus)

Ο βασικός προβληματισμός είναι η αμφίδρομη σχέση κρατικού και τραπεζικού κινδύνου. Η επιδείνωση της δημοσιονομικής κατάστασης μιας χώρας μειώνει την αξία των τίτλων και αυξάνει το κόστος χρηματοδότησης των τραπεζών. Αντίστροφα, μια τραπεζική κρίση που απαιτεί κρατική στήριξη επιβαρύνει τα δημόσια οικονομικά. Για την Ελλάδα, η αυξημένη προσοχή δεν σημαίνει επανάληψη των συνθηκών της προηγούμενης δεκαετίας, αλλά έλεγχο της αντοχής σε περιβάλλον υψηλότερων αποδόσεων, ευρύτερων πιστωτικών περιθωρίων και πιέσεων ρευστότητας. Οι πρόωρες αποπληρωμές χρέους βελτιώνουν την εικόνα, χωρίς να καταργούν την ανάγκη παρακολούθησης.

Η διάρκεια και οι δυνητικές ζημιές

Σύμφωνα με αναλύσεις της Morningstar DBRS που έχουν αναφερθεί σε δημοσιεύματα, οι ελληνικές τράπεζες έχουν μεγάλη μέση διάρκεια στα κρατικά ομόλογα. Έτσι, κρίσιμη είναι και η ευαισθησία τους στις μεταβολές επιτοκίων, όχι μόνο η ονομαστική αξία. Ένα μεγάλο μέρος είναι στο αποσβεσμένο κόστος, άρα οι καθημερινές διακυμάνσεις δεν περνούν στη λογιστική αξία (όπως έχει ήδη καταγραφεί, ~82% των χαρτοφυλακίων). Ωστόσο, αν μια τράπεζα πουλήσει πριν τη λήξη, μπορεί να πραγματοποιήσει ζημιές που δεν είχαν αποτυπωθεί. Οι μη πραγματοποιηθείσες ζημιές δεν συνεπάγονται αυτόματα κεφαλαιακή κρίση: μετράει το μέγεθος και η διάρκειά τους, η ρευστότητα, η δομή υποχρεώσεων και ο κίνδυνος αναγκαστικών πωλήσεων.

Η μετάδοση από τη Γαλλία

Η πίεση στα γαλλικά ομόλογα μπορεί να περάσει στην ελληνική αγορά μέσω της ευρύτερης αγοράς κρατικού χρέους, ιδίως σε περιόδους αποστροφής κινδύνου, χωρίς όμως απαραίτητα ανάλογη επίδραση. Η άνοδος αποδόσεων έχει δύο συνέπειες: μειώνει την αγοραία αξία των υφιστάμενων ομολόγων και αυξάνει το κόστος νέων κεφαλαίων. Για το Δημόσιο η επιβάρυνση αφορά νέες εκδόσεις και αναχρηματοδοτήσεις, όχι το κουπόνι των ήδη εκδοθέντων τίτλων.

Εταιρικά ομόλογα και κόστος χρηματοδότησης

Οι κρατικές αποδόσεις είναι σημείο αναφοράς για το κόστος δανεισμού των επιχειρήσεων. Αν ανέβουν και διευρυνθούν τα εταιρικά περιθώρια, οι εκδότες ίσως προσφέρουν αισθητά υψηλότερα επιτόκια. Η επίπτωση είναι μεγαλύτερη σε εταιρείες με υψηλό δανεισμό, χαμηλότερη πιστοληπτική αξιολόγηση ή ανάγκες αναχρηματοδότησης. Το αποτέλεσμα μπορεί να είναι υψηλότερο κουπόνι, μικρότερο ποσό άντλησης ή αναβολή έκδοσης. Για τις τράπεζες η επίδραση είναι διπλή: υποχωρεί η αξία τίτλων που ήδη διακρατούν και ενδέχεται να ακριβύνει η μελλοντική χρηματοδότησή τους.

IFRS 9: πώς αποτυπώνονται οι μεταβολές

Στο AC εξακολουθούν να εφαρμόζονται οι κανόνες αναμενόμενων πιστωτικών ζημιών. Στο FVOCI οι σωρευμένες μεταβολές αναταξινομούνται στα αποτελέσματα κατά την πώληση. Η τελική επίδραση στους εποπτικούς δείκτες εξαρτάται και από τους εποπτικούς κανόνες και τη σύνθεση κεφαλαίων κάθε τράπεζας.

Τι σημαίνει αυτό συνολικά

Η αυξημένη παρακολούθηση του SSM δεν είναι ένδειξη επικείμενης τραπεζικής κρίσης. Η αντοχή κάθε ιδρύματος κρίνεται από κεφάλαια, ρευστότητα, πρόσβαση στις αγορές, σύνθεση χαρτοφυλακίου και ποιότητα δανείων. Το ζητούμενο είναι πώς θα αντιδράσουν οι τράπεζες σε δυσμενέστερο περιβάλλον. Μια παρατεταμένη αναταραχή στην Ευρώπη θα μπορούσε να σημαίνει ακριβότερο δημόσιο και ιδιωτικό δανεισμό και μεγαλύτερη μεταβλητότητα στις τραπεζικές μετοχές. Το αν οι πιέσεις θα γίνουν συστημικές θα εξαρτηθεί από την ένταση και τη διάρκειά τους, καθώς και από την ικανότητα τραπεζών, επιχειρήσεων και Δημοσίου να τις απορροφήσουν. Συνδέεται άμεσα με την αύξηση των γαλλικών θέσεων (€6,19 δισ.) και την πίεση στα γαλλικά OAT, που έχουν ήδη καταγραφεί.

Άμυνα: Το νέο «κρυφό» χαρτοφυλάκιο του Χρηματιστηρίου Αθηνών 

Η αμυντική βιομηχανία δεν είναι πια κλειστή λέσχη λίγων εξειδικευμένων παικτών. Κατασκευές, ενέργεια, τηλεπικοινωνίες, πληροφορική, τεχνητή νοημοσύνη, κυβερνοασφάλεια. Εννέα διαφορετικά ονόματα του Χρηματιστηρίου Αθηνών έχουν βρει τον δρόμο τους προς τον κλάδο, και το κάνουν ο καθένας με τον δικό του τρόπο.

Το μέγεθος της «πίτας»

Ο μακροπρόθεσμος εξοπλιστικός σχεδιασμός της Ελλάδας προσεγγίζει τα 30 δισ. ευρώ, με τα προγράμματα της «Ατζέντα 2030» να ξεπερνούν μόνα τους τα 25 δισ. ευρώ. Αν ο στόχος ελληνικής βιομηχανικής συμμετοχής 25% υλοποιηθεί στην πράξη, το θεωρητικό αντικείμενο μόνο από αυτή τη δεξαμενή φτάνει τα 6,5 δισ. ευρώ. Και αυτό είναι μόνο η ελληνική πλευρά της ιστορίας. Η ευρωπαϊκή στροφή προς την άμυνα ανοίγει αγορά πολύ μεγαλύτερης κλίμακας, με αυξημένη ζήτηση για παραγωγικές δυνατότητες, τεχνολογία και ασφαλείς εφοδιαστικές αλυσίδες εντός Ευρώπης.

THEON: Από τη νυχτερινή όραση στα drones

Η πιο καθαρά αμυντική ιστορία της λίστας. Με ανεκτέλεστο υπόλοιπο 1,46 δισ. ευρώ (ή 2,4 δισ. ευρώ μαζί με options), η THEON μετασχηματίζεται από κατασκευαστή συστημάτων νυχτερινής όρασης σε ευρύτερο όμιλο ηλεκτροοπτικών και ISR τεχνολογιών. Μόνο στις 30 Σεπτεμβρίου ανακοίνωσε νέες παραγγελίες 50 εκατ. ευρώ, ανάμεσά τους διόπτρες NYX και ORION σε ευρωπαϊκό κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ. Είχαν προηγηθεί τον Ιούνιο παραγγελίες 70 εκατ. ευρώ, με σημαντικό μέρος από τη Rheinmetall για το γερμανικό πρόγραμμα Future Soldier.

Το πιο ενδιαφέρον κομμάτι είναι η στρατηγική επέκταση: joint venture με τη Safran Electronics & Defense για drones, απόκτηση 80% της γαλλικής MERIO, κίνηση για εξαγορά της HGH Systèmes Infrarouges με enterprise value ~300 εκατ. ευρώ που ανοίγει τον δρόμο στα counter-drone συστήματα, και επένδυση 3 εκατ. δολαρίων στην αμερικανική Twin Prime για AI αμυντικών εφαρμογών. Από εξειδικευμένο κατασκευαστή σε πλατφόρμα τεχνολογιών διττής χρήσης.

METLEN: Hub έξι εργοστασίων στον Βόλο

Μέσω της M Technologies, η METLEN χτίζει ολοκληρωμένο αμυντικό hub έξι εργοστασίων στον Βόλο, ικανό να υποστηρίξει πολλαπλά προγράμματα και σύνθετο εξοπλισμό. Οι συνεργασίες δεν είναι δευτερεύουσες: KNDS France για το τεθωρακισμένο VBCI PHILOCTETES 8x8, Naval Group για ναυτικά προγράμματα, Iveco Defence Vehicles για στρατιωτικά οχήματα. Ο στόχος ξεπερνά την ελληνική αγορά, η εταιρεία θέλει να ενταχθεί βαθύτερα στις ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού μέσω έργων υψηλής προστιθέμενης αξίας και μακροχρόνιων διεθνών προγραμμάτων.

ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ: Από το MoU στη δεσμευτική συμφωνία

Τον Ιούνιο του 2026 η συνεργασία με τη Rheinmetall Landsysteme πέρασε από απλό μνημόνιο σε μακροχρόνια δεσμευτική Strategic Framework Agreement, για ανάπτυξη χερσαίων συστημάτων και συντήρηση εξοπλισμού στην Ελλάδα, με συμμετοχή και ελληνικών μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Παράλληλα, τον Απρίλιο υπογράφηκε MoU με την Airbus για διαστημικές λύσεις άμυνας, στρατιωτικές δορυφορικές επικοινωνίες και ανθεκτικότητα κρίσιμων υποδομών. Δύο άξονες, χερσαία συστήματα και διάστημα, που δείχνουν πόσο ευρεία είναι πλέον η φιλοδοξία του ομίλου.

Motor Oil: Αμυντικό βάθος μέσω της EFA

Η είσοδος γίνεται μέσω του επενδυτικού βραχίονα. Η IREON Ventures συμμετείχε στην ΑΜΚ 80 εκατ. ευρώ της EFA Group, αποκτώντας έκθεση σε μη επανδρωμένα συστήματα, αισθητήρες, mission systems και AI. Η EFA τον Ιούνιο ανακοίνωσε συνεργασία με τη Shield AI για αυτόνομες αμυντικές δυνατότητες, ενώ περιλαμβάνει και τη SCYTALYS για συστήματα διοίκησης και ελέγχου. Παράλληλα η Motor Oil ενίσχυσε τον τεχνολογικό της βραχίονα με το 50% της Nova ICT (60,5 εκατ. ευρώ) και 24,8% της Satori Analytics (5,1 εκατ. ευρώ), κινήσεις που ενισχύουν το αποτύπωμα σε ICT και δεδομένα, ακόμη κι αν δεν είναι αμιγώς αμυντικές.

TELEKOM: Από data center σε υποθαλάσσια επιτήρηση

Ο όμιλος εξασφάλισε την πρώτη του σύμβαση για data center του ΝΑΤΟ, αξίας ~45 εκατ. ευρώ. Πιο χαρακτηριστική όμως είναι η κίνηση της 10ης Σεπτεμβρίου 2026, όταν μαζί με Nokia και Satways παρουσίασε σε επιτελείς ΓΕΕΘΑ, ΓΕΣ, ΓΕΝ και ΓΕΑ προτάσεις για υποθαλάσσια επιτήρηση με τεχνολογία Distributed Acoustic Sensing και κβαντική κρυπτογραφία. Το ενδιαφέρον του ομίλου επεκτείνεται πλέον σε ασφαλή δίκτυα, αισθητήρες και προστασία κρίσιμων στρατιωτικών υποδομών.

Qualco: Από το λογισμικό στο αυτόνομο σκάφος

Τον Αύγουστο υπέγραψε με τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά και την Olympic Marine συμφωνία για ελληνικής σχεδίασης μη επανδρωμένο αυτόνομο σκάφος επιφανείας πολλαπλών ρόλων. Η αμυντική δραστηριότητα περνά μέσα από την QART, με 100% ελληνική πνευματική ιδιοκτησία σε Common Operational Picture System και λογισμικό αυτόνομων πλατφορμών, με διαβαθμίσεις ασφαλείας NATIONAL, NATO και EU SECRET. Παράλληλα η Qualco εξαγόρασε τον Αύγουστο το 50,1% της Multiverse S.A. για AI, και τον Ιούλιο το 60% της Lever Development Consultants για ψηφιακό μετασχηματισμό και ευρωπαϊκά κονδύλια έξυπνων πόλεων. Η εικόνα δείχνει εταιρεία που χτίζει ταυτόχρονα σε πολλαπλά μέτωπα τεχνολογίας διττής χρήσης.

Quest (Uni Systems): Κυβερνοάμυνα για ΝΑΤΟ

Η Uni Systems εστιάζει σε Security Operations Center, Threat Intelligence, Incident Response, καθώς και AI για επιχειρησιακή επίγνωση και ασφαλείς υποδομές Cloud. Διατηρεί ενεργό ρόλο σε κοινοπραξίες του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας, με στρατηγικές συνεργασίες προς ΝΑΤΟ, Ευρωπαϊκή Επιτροπή και ευρωπαϊκούς αμυντικούς φορείς, όπως η κοινοπραξία EUCYBERSAFE.

Space Hellas: Δέκα έργα κυβερνοάμυνας

Βασικός εταίρος σε προγράμματα του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας, με εστίαση σε κυβερνοάμυνα, ασφαλείς τακτικές επικοινωνίες και θωράκιση ψηφιακών υποδομών. Συμμετέχει σε έργα όπως το 5G COMPAD 2.0, για ενσωμάτωση δικτύων 5G σε αμυντικές επιχειρήσεις, και αναπτύσσει περιβάλλοντα προσομοίωσης κυβερνοεπιθέσεων όπως το CITADEL Range.

Το συμπέρασμα

Η άμυνα έχει πάψει να είναι κλάδος για λίγους εξειδικευμένους παίκτες και έχει γίνει οριζόντιο θέμα για ολόκληρη την ελληνική αγορά. Από την καθαρά στρατιωτική τεχνολογία της THEON μέχρι τις ψηφιακές υποδομές της TELEKOM και το asset rotation της Motor Oil μέσω επενδυτικών σχημάτων, το κοινό στοιχείο είναι μία: κεφάλαια που θα κινηθούν τα επόμενα χρόνια σε κλίμακα δισεκατομμυρίων, τόσο στην Ελλάδα όσο και σε ολόκληρη την Ευρώπη. Για το Χρηματιστήριο Αθηνών, αυτό σημαίνει έναν νέο, διατομεακό θεματικό άξονα επένδυσης που μόλις τώρα αρχίζει να αποκτά ξεκάθαρο περίγραμμα.

S&P 500: Δύο δείκτες, δύο αντίθετες ιστορίες — ποιος έχει δίκιο;

Στα τέλη του 1999 δεν ήταν δύσκολο να βρει κανείς επιχειρήματα για τις αποτιμήσεις της Wall Street. Το Internet θα άλλαζε τον κόσμο, η παραγωγικότητα θα ανέβαινε, τα κέρδη θα ακολουθούσαν. Είκοσι πέντε χρόνια μετά ξέρουμε ότι το μεγαλύτερο μέρος αυτής της πρόβλεψης ήταν σωστό. Αυτό που αποδείχθηκε λάθος ήταν η τιμή που πλήρωσαν προκαταβολικά οι επενδυτές γι' αυτήν.

Ο δείκτης που «φωνάζει» κίνδυνο

Ο δείκτης CAPE του Robert Shiller για τον S&P 500 βρίσκεται σήμερα στις 41 φορές περίπου. Από το 1881 υπάρχει μόνο μία περίοδος όπου η αμερικανική αγορά ήταν ακριβότερη, και δεν ήταν άλλη από τους τελευταίους μήνες της φούσκας dot-com, 1999-2000. Μια ιστορική σύγκριση που δεν χρειάζεται πολλά σχόλια. Μια σύγκριση η οποία ενδεχομένως τα λέει όλα.

Ο δείκτης που λέει το αντίθετο

Την ίδια στιγμή, ο δείκτης PEG του ίδιου δείκτη βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο τουλάχιστον των τελευταίων 30 ετών. Ίδιες 500 εταιρείες, σχεδόν αντίθετα συμπεράσματα. Το PEG βάζει στον αριθμητή το P/E και στον παρονομαστή τον ρυθμό ανάπτυξης κερδών του επόμενου έτους. Όταν ο παρονομαστής φουσκώνει επειδή οι εκτιμήσεις ανάπτυξης κερδών βρίσκονται στο υψηλότερο σημείο τουλάχιστον 25 ετών, το τελικό κλάσμα μικραίνει, ακόμα κι αν η τιμή παραμένει υψηλή.

Δεν είναι παράδοξο, είναι διαφωνία για το ποια κέρδη μετράμε

Για να έχουν δίκιο και οι δύο ταυτόχρονα δεν χρειάζεται κανένα παράδοξο. Αρκεί η αγορά να είναι πολύ ακριβή σε σχέση με όσα έχουν ήδη αποδειχθεί, και πολύ φθηνή σε σχέση με όσα υπόσχονται οι εκτιμήσεις. Το CAPE κοιτάζει το παρελθόν, το PEG στοιχηματίζει στο μέλλον.

Η ιστορική προειδοποίηση για τις εκτιμήσεις

Εδώ βρίσκεται και το πιο ενδιαφέρον στατιστικό στοιχείο. Σε 9 από τα 10 χρόνια μεταξύ 2016 και 2025, οι αρχικές εκτιμήσεις για κέρδη ανά μετοχή αναθεωρήθηκαν καθοδικά μέχρι να φτάσουμε στα τελικά πραγματικά αποτελέσματα. Δηλαδή το ιστορικό δείχνει πως οι αρχικά αισιόδοξες προβλέψεις ανάπτυξης κερδών τείνουν να κόβονται με τον καιρό, όχι να επαληθεύονται.

Ο «ελέφαντας» πίσω από το φετινό νούμερο

Στο δεύτερο τρίμηνο του 2026, η αύξηση κερδών του S&P 500 ξεπέρασε το 50%, ενώ λίγες εβδομάδες νωρίτερα η εκτίμηση βρισκόταν περίπου στα μισά αυτού του ποσοστού. Μεγάλο μέρος της διαφοράς προήλθε από Alphabet και Amazon, λόγω ανατίμησης χαρτοφυλακίου συμμετοχών τους, δηλαδή λογιστικό κέρδος, όχι λειτουργική επίδοση. Χωρίς αυτά τα δύο ονόματα, η αύξηση κερδών του δείκτη έπεφτε στο 32%, εξίσου εντυπωσιακό, αλλά πολύ διαφορετικό νούμερο από το 50%+.

Τι σημαίνει αυτό στην πράξη

Δεν θα πουλούσε κανείς τον S&P 500 μόνο και μόνο επειδή το CAPE έφτασε τις 41 φορές, παρά το γεγονός ότι το 1999, μετά από μερικούς μήνες με τιμές 40-47 φορές, ακολούθησε πτώση του δείκτη άνω του 55%. Το CAPE μπορεί να προειδοποιήσει ότι οι μακροπρόθεσμες αναμενόμενες αποδόσεις έχουν περιοριστεί, δεν μπορεί όμως να προβλέψει τι θα κάνει η αγορά τον επόμενο χρόνο. Με CAPE στις 41 φορές, το πρόβλημα δεν είναι ότι η ανάπτυξη δεν υπάρχει, είναι ότι η σημερινή τιμή αφήνει πολύ μικρό περιθώριο ανοχής αν η πραγματικότητα αποδειχθεί έστω και λίγο χαμηλότερη απ' όσο ήδη περιμένουμε.

Μια τελευταία προειδοποίηση

Το χαμηλό PEG δεν κάνει αυτόματα την αγορά φθηνή. Για να ισχύει αυτό, πρέπει πρώτα οι εκτιμήσεις της αγοράς για μελλοντικά κέρδη να αποδειχθούν σωστές, και η ιστορία των τελευταίων δέκα ετών δείχνει ότι αυτό δεν συμβαίνει συχνά.

Το συμπέρασμα

Οι δύο δείκτες δεν διαφωνούν για τη σημερινή τιμή, διαφωνούν για ποια κέρδη αξίζει να χρησιμοποιήσουμε ως μέτρο σύγκρισης. Το CAPE λέει ότι πληρώνουμε σχεδόν όσο ποτέ άλλοτε για αποδεδειγμένα κέρδη. Το PEG λέει ότι πληρώνουμε φθηνά για κέρδη που ακόμα δεν έχουν έρθει. Ποιος δείκτης θα αποδειχθεί ο σωστός οδηγός εξαρτάται αποκλειστικά από το αν οι φετινές εκτιμήσεις ανάπτυξης επιβεβαιωθούν ή ακολουθήσουν το ιστορικό μοτίβο καθοδικής αναθεώρησης.

Τουρκία: Η MSCI «παγώνει» αλλαγές στους δείκτες και βάζει προθεσμία Ιουνίου 2027, με την απειλή υποβάθμισης σε frontier στο τραπέζι

Ο BIST 100 έχει χάσει περίπου 17% από αρχές Σεπτεμβρίου, με φόντο την εκκαθάριση 131 αμοιβαίων κεφαλαίων και τις συλλήψεις στελεχών του χρηματοπιστωτικού τομέα. Η αγορά περίμενε θετικό μήνυμα τον Νοέμβριο και πήρε αναβολή 

Η MSCI εντείνει τον έλεγχο στην τουρκική χρηματιστηριακή αγορά, μετά την κρίση στον κλάδο των αμοιβαίων κεφαλαίων της χώρας. Πάγωσε ορισμένες αλλαγές στους δείκτες τουρκικών μετοχών, με άμεση ισχύ και «μέχρι νεωτέρας», και προειδοποίησε ότι η θέση της Τουρκίας στις αναδυόμενες αγορές μπορεί τελικά να κινδυνεύσει. Ο BIST 100 έχει χάσει περίπου 17-18% από τις αρχές Σεπτεμβρίου.

ΤΙ ΑΠΕΙΛΕΙ Η MSCI

Η ΚΡΙΣΗ ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΓΩΜΑ

Οι τουρκικές ρυθμιστικές αρχές κινήθηκαν σκληρά κατά επενδυτικών εταιρειών που είχαν πετύχει εξαιρετικές αποδόσεις, συγκεντρώνοντας τα χαρτοφυλάκιά τους σε μετοχές με χαμηλή ρευστότητα και χαμηλό ελεύθερο κεφάλαιο. Οι τιμές αυτών των μετοχών θεωρήθηκε ότι διογκώνονταν τεχνητά.

Η Τουρκία έχει επίσης προχωρήσει σε αλλαγές στον υπολογισμό του free-float και σε αυστηρότερες απαιτήσεις γνωστοποίησης για την ιδιοκτησία. Η MSCI θεωρεί, ωστόσο, ότι αυτά δεν αρκούν. Ζητά αξιόπιστη και συνεχή επιβολή των κανόνων κατά των συντονισμένων συναλλαγών, καθώς και πρότυπα γνωστοποίησης που θα επιτρέπουν ανεξάρτητη επαλήθευση του ελεύθερου κεφαλαίου.

ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΣΤΗΝ ΑΓΟΡΑ

Ο Sertac Ekeke της Marbas Securities στην Κωνσταντινούπολη σημειώνει ότι τα νέα δείχνουν πως τα μέτρα που έχουν ληφθεί δεν θεωρούνται ακόμη αρκετά. «Η αγορά ανέμενε μια θετική ανακοίνωση τον Νοέμβριο και τώρα αυτή η δήλωση αναβάλλει περαιτέρω την ημερομηνία αυτή», λέει.

ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΜΟΝΟ Η MSCI

Η MSCI προειδοποιεί από τον Ιούνιο ότι απαιτείται περισσότερη πρόοδος. Η FTSE Russell έχει εκφράσει παρόμοιες ανησυχίες για τα στοιχεία ελεύθερου κεφαλαίου, αλλά διατήρησε την κατάταξη της Τουρκίας ως προηγμένης αναδυόμενης αγοράς και βρίσκεται σε συζητήσεις με το Borsa Istanbul και τη ρυθμιστική αρχή.

ΓΙΑΤΙ ΕΧΕΙ ΣΗΜΑΣΙΑ

Η υπόθεση δείχνει πόσο σημαντική είναι η ποιότητα των δεδομένων της αγοράς για τους οίκους δεικτών. Μια αγορά μπορεί να έχει μέγεθος, ρευστότητα και κεφαλαιοποίηση και να χάσει την εμπιστοσύνη των δεικτοδοτών, αν δεν μπορεί να αποδείξει ότι οι τιμές και το free-float των μετοχών της είναι αξιόπιστα. Η Τουρκία είναι το παράδειγμα.

Η προθεσμία του Ιουνίου 2027 είναι σαφής: αν η MSCI δεν δει πρόοδο, η ανακατάταξη σε frontier θα τεθεί σε διαβούλευση. Μια τέτοια υποβάθμιση θα σήμαινε μαζικές πωλήσεις από παθητικά και ενεργητικά κεφάλαια αναδυόμενων αγορών, που δεν μπορούν να κρατούν frontier μετοχές στα χαρτοφυλάκιά τους. Η αναβολή του θετικού σήματος του Νοεμβρίου κοστίζει ήδη στην αγορά, και η πτώση 17-18% από τον Σεπτέμβριο δείχνει ότι οι επενδυτές το προεξοφλούν.

Για τη δική μας αγορά το μάθημα είναι αντίστροφο. Η Ελλάδα πετυχαίνει τη μετάβαση προς τις ανεπτυγμένες αγορές επειδή οι οίκοι δεικτών έκριναν ότι οι υποδομές, η διαφάνεια και η εποπτεία της αγοράς πληρούν τα κριτήρια. Η εμπιστοσύνη αυτή χτίζεται σε χρόνια και μπορεί να χαθεί γρήγορα, όπως δείχνει η τουρκική περίπτωση και αυτό το ξέρουμε πολύ καλά ως Ελλάδα και θα πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί  τα επόμενα χρόνια.